Semire imin: "Dadamgha oxshash naheq solan'ghan Uyghur bilim ademliri qoyup bérilishi kérek"

Muxbirimiz méhriban
2019-12-20
Share
Semire-Emin-20191219.jpg Uyghur qizi semire imin tutqun qilin'ghan dadisi iminjan seydin üchün "Qehriman" namliq in'glizche naxshini orunlap féysbukta paylashti. 2019-Yili 19-öktebir.
Social Media

19-Dékabir küni ijtima'iy taratqulardin féysbukta semire isimlik bir Uyghur qizi amérikaliq naxshichi mariye kérrining "Qehriman" namliq naxshini öz awazi bilen éytip yollighan.

Semire naxsha bilen birlikte yene in'gilizche inkasida "Dada bu naxshini siz üchün éyttim, siz her waqit méning qehrimanim, qeyser bolung!" dégen ilawini yazghan. U yene bu naxshini xitay da'iriliri teripidin tutqun qilinip, türmide yétiwatqan dadisi iminjan seydin üchün éytqanliqini eskertip, xitay da'iriliridin dadisi iminjan seydinni derhal qoyup bérishni telep qilghan xeshteg yollighan. 

Ikki kündin buyan semirening öz awazi bilen éytqan naxshisi we dadisigha erkinlik telep qilip yollighan xeshtegke nurghunlighan inkaslar yézilip, héssidashliq ipadilen'gen. Undin bashqa uning yollamisini hembehirligenlermu tézlikte köpeygen.

Melum bolushiche, iminjan seydin shinjang islam institutining dotsénti, "Shinjang emin kitabchiliq cheklik shirkiti" ning sahibi iken. Uning 2017-yili tutqun qilinip, 2019-yili 2-ay mezgilide 15 yilliq qamaq jazasigha höküm qilin'ghanliqi, bu yil 12-ayning 2-küni radiyomiz Uyghur bölümi teripidin dellillen'gen idi. Radiyomiz arqiliq bu xewer in'giliz tiligha terjime qilinip taratqularda élan qilin'ghan idi.

Mezkur yollanmini yollighan semire iminning tutqundiki dadisi iminjan seydin heqqide taratqularning ziyaritini qobul qilish we ijtima'i alaqe munberliride dadisigha erkinlik telep qilip keliwatqanliqi melum boldi. 

19-Dékabir küni radiyomiz Uyghur bölimining ziyaritini qobul qilghan semire imin awwal dadisining u kichik chaghliridin bashlapla uning naxshilirini anglashqa amraqlini ikenlikini bildürdi. Shunga u özining qelbidiki qehrimani bolghan dadisigha atap naxsha éytishtek bu xil alahide usul arqiliq dadisi üchün erkinlik telep qilghanliqini bildürdi.

Téléfon ziyaritimizde semire imin yene mariye kérrining "Qehriman" namliq naxshisining bir kuplétini qayta éytip berdi. 

U qehrimanliq medhiyelinidighan, kishilerni qeyser bolushqa ündeydighan bu xil naxshilarning dadisi tutqun qilin'ghandin buyanqi ikki yil jeryanida özining her xil rohi bésimlarni yéngishigha türtke bolghanliqini bildürdi.

Biz semiredin dadisining tutqun qilin'ghanliqini xelq'aragha ashkarilashqa heriket qilghandin kéyin kéyin xitay da'iriliridin uninggha qandaq tehditler kelgenlikini soriduq. U xitay da'iriliridin özige bezibir tehdit xaraktérliq uchurlarning kelgenlikini, emma öz iradisidin yanmighanliqini bildürürdi.

Semirening bildürüshiche, u 2019-yili 9-ayda dadisining ikki yil ilgiri tutqun qilin'ghanliq xewirini anglighan. Shundin kéyin taratqulargha dadisining tutqunda ikenlikini ashkarilap, ijtima'iy alaqe munberliride xitay da'iriliridin naheq türmige qamalghan dadisini qoyup bérishni ashkare telep qilish herikiti bashlighan. Shundin kéyin u xitay ichidin yollan'ghan her xil inkaslirini tapshuruwalghan.

Semire dadisi we dadisigha oxshash Uyghur ziyalilirining xitay qanuni ichide turup öz milliti üchün azraq ish qilip bérishke tirishqanliq körsetken Uyghur ziyaliliri ikenlikini tekitlidi. U yene tutqundiki Uyghur ziyaliylirining Uyghurluq burchini ada qilish üchünla xitay hökümiti teripidin her xil töhmetler artilip, türmige tashlan'ghanliqini ilgiri sürdi. U yene özige oxshash Uyghur yashlirining xitay türmiliri we lagérlargha qamalghan ata-aniliri we uruq-tughqanliri üchün sözlishi kéreklikini bildürdi.

U axirida munu jümliler bilen sözini axirlashturdi: "Biz xata ish qilmiduq. Özimizning ata-animiz üchün, tughqanlirimiz üchün, naheqa qamlaghan ademler üchün awazimizni chiqiriwatimiz. Shunga bu herkitimizni dawamlashturushimiz kérek, dep oylaymen."

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet