Saqchi xadimi: "Kucha nahiye bazirida 3 orunda lagér bar, hazir tötinchisi quruluwatidu"

Muxbirimiz shöhret hoshur
2018-08-06
Élxet
Pikir
Share
Print
Ikki neper xitay saqchisining "Terbiyelesh merkizi" ning aldida turghan körünüshi. 2017-Yili 2-noyabir, korla.
Ikki neper xitay saqchisining "Terbiyelesh merkizi" ning aldida turghan körünüshi. 2017-Yili 2-noyabir, korla.
AP Photo/Ng Han Guan

Muxbirimizning kucha nahiyisidiki saqchi xadimlirigha qarita élip barghan téléfon ziyaretliri dawamida kucha nahiye bazirida 3 orunda yighiwélish lagéri barliqi, ‏hazir tötinchisining quruluwatqanliqi ashkarilandi. Alaqidar saqchi xadimi kucha nahiye baziridila 45 ming kishining yighiwélish lagérida "Siyasiy terbiye" éliwatqanliqini bayan qildi. Emma mezkur saqchi xadimi bu 45 ming kishining yézilardin tutulghanlarnimu öz ichige alidighan yaki almaydighanliqi heqqide melumat bérelmidi.

Hörmetlik radi'o anglighuchilar, biz Uyghur diyaridiki chong nahiyelerdin biri bolghan kucha nahiyisidiki yighiwélish lagérlirida tutup turuluwatqanlarning omumiy sanini éniqlash üchün kuchadiki alaqidar saqchi xadimlirigha téléfon qilduq. Ularning hemmisi dégüdek oxshashla lagérlar heqqidiki melumatlar toghriliq éghiz échishtin herxil bahaniler bilen özini qachurushti. Kucha nahiyisidiki bir saqchi xadimi bu heqtiki éniq uchurlarning edliye idarisidikilerge melum ikenlikini eskertip ötti. U özi xizmet dawamida sözleshken we alaqidar xadimlardin anglighan shundaqla bir qisim körgenlirige asasen töwendikiche melumat berdi.

Bu xadim kucha nahiye bazirida 3 orunda yighiwélish lagérining barliqini, 4‏-lagérning quruluwatqanliqini, emma buninggha téxi adem apirilmaywatqanliqini bayan qildi. Bu xadimning déyishiche, kucha nahiye baziridiki bu lagérlar birinchi, ikkinchi we üchinchi dégendek nomur bilen atilidiken. Melum bolushiche, bulardin üchinchisi eng chongi bolup, uninggha 10 mingdin 15 mingghiche kishining qamalghan bolushi mumkin iken. Atalmish "Ikkinchi terbiyilesh merkizi" de ming bilen 10 ming arisida, "Birinchi terbiyilesh merkizi" de bolsa 5 ming bilen 6 ming arisida kishi bar iken.

Yuqirida déyiliwatqini bu nahiyediki "Yépiq terbiye" lagérliridur. Ilgiriki éniqlashlirimizda herqaysi sheher nahiyilerde "Yépiq terbiye" lagérliridin bashqa "Ochuq terbiye" lagérliriningmu barliqi, bu ochuq lagérdikilerning "Qanun'gha zit qilmishliri nisbeten yénikler" ikenliki we ularning axshamliri öyge qaytalaydighanliqi ashkarilan'ghan idi.

Kuchadiki bu saqchi xadimi partiye ezaliri yighinidin anglighanlirigha asasen nöwette kucha nahiye bazirida 45 ming kishing atalmish "Terbiye" éliwatqanliqini ilgiri sürdi. Emma bu 45 ming kishi ichide kuchaning herqaysi yéziliridin ekilin'genlerning bar-yoqluqi heqqide melumat bérelmidi. U yene kucha nahiyisidiki ochuq lagérlar heqqidimu melumati yoqluqini bayan qildi. Mezkur saqchi xadimi kucha nahiyisi boyiche yighiwélish lagéridikilerning mezkur nahiyediki omumiy nopusning 10 pirsenti etrapida ikenlikini ilgiri sürgen bolsimu, emma u yene söhbet dawamida her bir yéza-bazardin 5-6 mingdin kishining lagérda ikenlikini tilgha aldi.

Tordiki uchur ambarlirida körsitilishiche, kucha nahiyisi 8 bazar, 6 yéza, 4‏ kocha bashqarmisi we ikki déhqanchiliq meydanidin teshkillen'gen chong nahiye iken. 2013‏-Yildiki statistikida kuchaning omumi nopusining 470 ming, buning ichide Uyghurlarning nopusining 430 ming etrapida ikenliki körsitilgen. Shundaq bolghanda, kuchada nöwette Uyghur nopusining az dégende 10pirsenti, köp bolghanda 20-30 pirsentining lagérda ikenliki melum bolmaqta.

Toluq bet