Uyghur balilirini xitay ölkilirige aldap kétish diloliri dawamliq yüz bermekte

• Muxbirimiz gülchéhrening bu heqtiki melumati
• Download story audio

Narside Uyghur balilirining yaman niyetlik kishiler teripidin xitay ölkilirige aldap apirilip, her xil jinayi heriketlerge mejburlinishidek ehwallar dawamlishiwatqinigha xéli yillar boldi. Gerche her yili bu xil aldan'ghan balilarning beziliri saqchilar teripidin bayqilip a'ililirige qayturuliwatqan bolsimu, emma bu xil ehwal yenila dawamlashmaqta shundaqla bu aldan'ghan balilar barghanche xeterlik weziyetke duchar bolmaqta.

Mejburiy oghriliqqa sélin'ghan 18 bala yurtigha qaytti

Yéqinda sina tor bétidin ige bolushimizgha qarighanda, ötken hepte gu'angju saqchi tarmaqliri bilen Uyghur éli saqchi tarmaqliri birliship, gu'angjuda mexsus balilarni aldap apirip oghriliqqa salidighan besh jinayet guruhini qolgha chüshürgen bolup, bu jeryanda, bu goruhlar teripidin gu'angjugha aldap kélinip yanchuqchiliq, oghriliqqa sélin'ghan 18 Uyghur balini Uyghur élige qayturup kelgen.

Balilarning beziliri ata - anisining quchiqigha qaytqan bolsimu, a'ilisi tépilmighan bir nechchisi Uyghur aptonum rayonluq sergerdan balilarni yighiwélish, qutquzush ornigha waqitliq apirip qoyulghan.

Jinayet ötküzüshke mejburlan'ghan balilarning hayatimu xewp ichide....

Xewerde körsitilishiche, gu'angju saqchi tarmaqliri bu yil may éyidin bashlap gu'angjuda Uyghur balilirini oghriliq, yanchuqchiliqqa séliwatqan besh chong jinayet guruhidin jem'iy 56 ademni tutqan hemde nurghun oghrilan'ghan pul we malni qolgha chüshürgen. Ularning arisidiki bu 18 neper qoramigha yetmigen balilar, üch xil yol bilen jinayet guruhlirining qoligha kirip qalghan bolup, birinchisi, bu balilarning beziliri intayin namrat a'ililerdin xitay ölkilirige bérip ish tépishqa ewetilgen, ikkinchisi, öyde aghriq- silaq bolghan yaki pulgha jiddiy éhtiyajliq bolghan a'ililerge, aldamchi jinayetchiler bir ming yu'endin üch ming yu'en'giche pul bérip élip ketken. Üchinchi xil waste bolsa, jinayet guruhliri narside balilarni oyunchuq, yimeklilerge oxshash nersiler bilen aldap ketken.

Mexsus balilarni aldap élip qachidighan bu jinayet guruhliri, balilarni gu'angjugha élip kelgendin kéyin, ulargha oghriliq qilishni, yanchuqchiliq qilishni ügetkendin bashqa yene, tutulup qalghanda qandaq qutulush, hetta özini öltüriwélish usulidin tartip ögitip meshq qildurghan hemde yénigha özini öltüriwélishqa ishlitidighan kichik pichaq yaki béritiwalarni sélip qoyghan.

Balilar saqchilargha, bu qebih guruhlarning özlirige kündilik wezipe apshurudighanliqini, künige bir bala üch yanfon, üch ming yu'en tapshurmisa éghir ten jazasigha uchraydighanliqini pash qilghan. Shundaq qilip bu balilar, jinayet guruhlirining pul tépish qoraligha aylan'ghan.

Balilarning beziliri bek kichik turupla aldap kétilgen

Bizning aptonum rayonluq sergerdan balilarni yighiwélish-qutquzush ornidin igilishimizge qarighanda, bu qétim gu'angjudin qayturup kélin'gen balilarning hemmisi Uyghur balilar bolup, kichiki 7, 8 yashlarda chongi 17, 18 yashlarda iken. Bu balilar asasen qeshqer hem aqsu qatarliq jaylardiki pulgha muhtaj, iqtisadi töwen, kembeghel a'ililerdin aldap kétilgen, yene ularning ichide, ata- aniliri adem bédiklirining "balingizgha ichkiride xizmet tépip bérimiz" dégendek geplirige ishinip balilirini bergenlirimu bar iken.

Bu xadimning bildürüshiche, bu qétim gu'angjudin qayturup kélin'gen balilarning ichide, aptonum rayonluq sergerdan balilarni qutquzush ornigha tapshurulghan balilarmu, hazir ata- anilirining qoligha tapshurulghan. Emma, bu qutquzush ornida ilgiri bashqa jaylardin yighip kélin'gen qiriq nechche bala a'ilisini tapalmighanliqi üchün dawamliq turiwatqan bolup, ularmu asasen Uyghur baliliri iken.

Balilarni a'ililirige qayturushtiki boshluq

Bu xadimning bildürüshige qarighanda, bu orun'gha kelgen bezi balilarning ichide, bir qanche qétim qayta tutup élip kélin'genlirimu bolup, bundaq bolushidiki seweb, adem bédikliri balilar tutulghandin kéyin, ularning ata- anisi qiyapitide balilarni saqchi yaki yighiwélish ornidin élip kétip, ularni yene qayta- qayta jinayi heriketlerge salghan. Shunga bu nöwet saqchi orunliri yighiwélin'ghan balilarni nopos deptiri, kimliki, saqchi ispati dégendek resmiyetlerni tekshürüp, andin ata- anisigha tapshurmaqta iken.

Hemmidin échinishliqi, bezi balilar bekla kichik öyidin ayrilghan bolghachqa, ata- anisini we öyini untup qalghan. Hökümetning ularni yétimlar mektipige oxshash jaylargha apirip qoyushtin bashqa charisi yoq iken.

Saqchi tarmaqlirining bildürüshiche, bu qétim qayturup kélin'gen 18 neper bala, xitay ölkiliridin yighiwélin'ghan ikkinchi türküm bala bolup, yéqinda yene, üchinchi türkümi qayturup kélinish aldida iken.

Uyghur élidin aldap apirilip xitay ölkiliride her xil jinayi yollargha mejburliniwatqan balilarning heqiqiy sani éniq emes bolup, hazir xitayning her qandaq chong - kichik ölke, sheherlirining hemmiside, xitay balilardin perqliq yoghan, qara köz Uyghur balilirini körgili bolidiken. (Gülchéhre)