Antaliyide türkiye uniwérsitétlirini püttürgen oqughuchilar uchrishishi ötküzüldi

“Türkiyide oqush püttürgen oqughuchilarning antaliyide uchrishishi” témiliq bu uchrishishta türkiyide oqup mektep püttürgen 40 dölettin kelgen 200 chet'ellik oqughuchi bir yerge jem boldi.
Ixtiyariy muxbirimiz erkin tarim
2011.03.04
turkiyede-oqughanlar-antalyede-uchrashti-305.jpg Antaliyide türkiye uniwérsitétlirini püttürgen oqughuchilar uchrashti. 2011-Yili mart.
RFA/Erkin Tarim

Türkiye milliy ma'arip ministirliqi chet'ellik oqughuchilarni oqutush ishliri ishxanisining sahibxaniliqida ötküzülgen bu yighin'gha ottura asiya türkiy jumhuriyetliri, dunyaning herqaysi döletliride yashawatqan türkiy milletlerdin türkiyidiki aliy mekteplerni püttürüp öz döletlirige kétip xizmet qiliwatqan kishiler qatnashti. Bularning ichide türkiy jumhuriyetliride parlamént saylan'ghan kishiler, rehberler, kadirlar, tijaretchiler, doxtur, zhurnalist, inzhénérlarmu bar.

Uyghurlardin türkiye ege uniwérsitétini püttürüp qaytqan béyjing merkiziy milletler uniwérsitéti oqutquchisi ablékim memet, hajettepe uniwérsitétini püttürgen abduréshit jélil qatarliq ilim ademliri qatnashti. 4 Kün dawam qilghan bu uchrishishta türkiyide oqup yurtlirigha qaytqan kishilerning qandaq qilip türkiye bilen ular yashawatqan döletler otturisida köwrüklük roli oynishi dégen'ge oxshash témilar heqqide muzakire élip bérildi.

Yighin jeryanida buningdin kéyinki pilan ‏-programmilar tüzüp chiqildi. Yighinning échilishida türkiye ma'arip ministirliqining mu'awin ministiri salih chelik söz qilip mundaq dédi: “Türkiye 1991‏-yili ottura asiya türkiy jumhuriyetliridin oqughuchi qobul qilip türkiyidiki aliy mekteplerge ekélip oqutush ish pilanini yolgha qoyghan idi. Hazirghiche 54 dölettin kelgen minglighan oqughuchilarni oquttuq. Ular oqush püttürgendin kéyin öz dölitige qaytip her sahede xizmet qilip öz dölitige töhpe qoshup kelmekte.”

Türkiye ma'arip ministiri mu'awini salih chelik yighinda qilghan sözide, qérindash türkiy milletlerdin türkiyige oqughuchi ekélip oqutush arqiliq qérindash dölet we rayonlardiki xelqler bilen bolghan ortaq medeniyet, ortaq tarix rishtini téximu kücheytkenlikini éytti.

Türkiye ma'arip ministirliqi mu'awin ministiri salih chelik türkiyide oqush püttürüp öz döletlirige qaytqan chet'ellik oqughuchilarning, öz döletlirige qaytqandin kéyin, dölet organliri we shexsi shirketlerde ishlewatqanliqini, bu oqush püttürgen oqughuchilarning türkiye bilen özi turuwatqan dölet otturisida ma'arip jehettin köwrüklük roli oynawatqanliqini, bu köwrüklük rolini bashqa sahelerdimu oynishini ümid qilidighanliqini éytti.

Türkiyining 1991-yili yolgha qoyghan bu oqughuchi oqutush ish pilanidin Uyghurlar qandaq paydilandi. Bu heqte köz qarishini élish üchün proféssor doktor alimjan inayetke mikrofonimizni uzattuq.

Alimjan inayetning éytishiche, 1985-yilidin kéyin 1000 etrapida Uyghur türkiyide oqughan. Bularning köpi türkiyide qalghan, yene bir qismi amérika, yawropa döletliri, kanada we awstraliye qatarliq döletlerge ketken. Türkiye bularni oqup öz yurtigha qaytip xizmet qilsun dégen bolsimu, xitay hökümiti xizmet bermigechke, ular qaytalmighan. Hazirghiche türkiyide oqup xitaygha qaytqan Uyghurlarning sani 10gha barmaydiken.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.