Ereb memliketliride xelq namayishliri ewjige chiqmaqta

Bügün shimaliy atlantik ehdi teshkilati liwiyidiki herbiy heriketlerni öz zimmisige alidighanliqini élan qildi. Amérika natoning bu qararidin memnun bolghanliqini bildürdi.
Muxbirimiz irade
2011-03-25
Share
america-urushchi-ayrupilani-305.jpg Amérikining ikki dane f16 tipliq urushchi ayropilani awi'ano ayroportigha qondi. 2011-Yili 25-mart.
AFP

Buning bilen birlikte yemen, süriye qatarliq döletlerdiki xelq heriketlirimu bügün ewjige chiqti.

Shimaliy atlantik ehdi teshkilatining bash sékrétari andirés ramussén bügün natoning liwiyide shekillendürülgen "Uchush cheklen'gen rayon" ning qomandanliqini öz üstige alidighanliqini élan qildi. Igilinishiche, hazirche nato bashqa herbiy heriketlerni élip barmaydighan bolup, peqetla "Uchush cheklen'gen rayon" mewjutluqini dawam qilduridiken.

Qarar tünügün kéchide amérika, en'gliye, fransiye, türkiye qatarliq döletlerning birlikke kélishi bilen maqullan'ghan bolup, nato yene aldimizdiki künlerde amérika, en'gliye, fransiyining xelqni qoghdash wezipisinimu öz üstige élishi mumkin iken.

Mutexessislerning qarishiche, natoning liwiyidiki heriketni öz üstige élishi bu xil heriketlerde birla döletning sepning aldigha chiqiwélishi we yaki söz igisi bolup qélishining aldini élishta muhim rol oynaydiken. Chünki, heriket bashlan'ghan mezgilde amérikining liwiye herikitide bash rol élishi bezi dölet we kishilerni bi'aram qilghan, yeni liwiyining ikkinchi iraq bolup qalidighanliqi we amérikining liwiyidin chiqmaydighanliqidek bezi endishilermu peyda bolghan idi. Derweqe, bu jehettin élip éytqanda, natoning liwiyidiki mewjutluqi bu xil endishilerni yoqitishta muhim rol oynaydiken.

B b s ning xewer qilishiche, birleshme armiyining liwiyidiki herikitige bashtin béri qizghin pozitsiyide bolmay kelgen türkiye liwiyide "Uchush cheklen'gen rayon" ni berpa qilish we xelq ammisini qoghdash wezipisini natoning üstige élishi kéreklikini otturigha qoyup kelgen. Hazirqi ehwaldin qarighanda, türkiyining telipimu orunlan'ghan bolup, bundaq bir shara'itta türkiyining eger liwiyide özi toghra körmeydighan birer herbiy heriketlerni bayqisa, awaz heqqini ishlitip turup, ret qilish imkani tughulidiken.

Qarar élan qilin'ghandin kéyin, amérika tashqi ishlar ministiri hillariy kilinton natoning liwiyidiki wezipini öz üstige alidighanliqidin memnun bolghanliqini bildürdi. U ös özide yene, ereb birleshme xelipilikiningmu liwiyidiki heriketlerge qatnishidighanliqini élan qildi.

Tunis, misirdin bashlighan xelq heriketliri ereb elliride künsayin ewjige chiqmaqta. Jüme küni yemen we süriyilerdimu on minglighan kishi kochilargha chiqip namayish qilghan bolup, namayish jeryanida namayishchi amma bilen saqchilar arisida toqunushlar meydan'gha kelgen. Jüme küni yemenning paytexti sanada hökümet terepdarliri bilen öktichiler birla waqitta namayish qilghan bolup, on minglarche kishi namayishqa qatnashqan. Öktichiler ta 1978-yilidin bashlap döletni idare qilip kelgen aliy abdulla salihning derhal istépa bérishini telep qilghan.

Abdulla salih bolsa özining terepdarlirigha qilghan nutqida ishenchlik kishi tapmighuche, wezipisidin ayrilmaydighanliqini éytqan. Aldinqi hepte yüz bergen namayishlarda saqchilar 50 tin artuq namayishchini étip öltürgen idi. Bügün b b s ning yemendiki muxbiri hazir her ikkila terepning sana kochilirida özige qarargah qurushqa bashlighanliqini, kochilarda nurghunlighan qoralliq kishilerning barliqini bildürgen bolup, herqaysi dölet elchiliklirimu elchixanilirini taqap, bu dölettin ayrilishqa bashlighan. Abdulla salih yemenning ichki urushqa qarap kétiwatqanliqini éytqan.

Süriyide bolsa, bügün bir heptidin buyanqi eng keng kölemlik namayishlar élip bérildi. Namayish süriyidiki bir qanche chong sheherde biraqla yüz bergen. Gerche süriye re'isi besher asad siyasiy islahat élip baridighanliqi we bir hepte jeryanida qolgha élin'ghan namayishchilarni qoyup béridighanliqi heqqide wedilerni bergen bolsimu, emma bu xelqni namayishni toxtitishqa we ularni ishendürüshke yetmigen. Jüme namizidin kéyin sham, dera, xama qatarliq sheherlerde yighilghan namayishchilar erkinlik telep qilip sho'ar towlighan. Bir heptidin béri élip bériliwatqan namayishlarda hazirghiche 40 tin artuq kishi ölgen bolup, bügünki namayishlardimu saqchilarning namayishchilargha oq chiqarghanliqi, saqchilar bilen amma arisida toqunushlarning yüz bergenliki melum bolmaqta. B b s ning éytishiche, merkizi londondiki süriye insan heqliri komitétining bashliqi wélid safur süriye xelqining yillardin béri bu diktator tüzümde yashashtin toyghanliqini, süriyining choqum özgirishi kéreklikini éytqan.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet