Xujintaw hinidistanni ziyaret qiliwatqanda, erkin tibet herkiti teshkilatliri xitayning dölet bayriqini köydürgen


2006-11-23
Share
Xitay dölet re'isi xu jintaw hindistanning ziyaret qiliwatqanda, bir tibet namayishchi özige ot qoyup qarshiliq bildürdi. AFP

Xujintaw 20 ‏- noyabir künidin 24 ‏- noyabir künigiche hindistanda ziyarette boldi. Xujintaw hinidstanni ziyaret qiliwatqan bu künlerde 'erkin tibet herkiti' dep atilidighan muhajirettiki tibet yashlirining bir xelq'araliq teshkilatining qarshiliq namayishliri üksimidi. Xewerlerde melum bolishiche, tibetlikler xujintawgha bolghan naraziliqini ipadilesh üchün özini köydüriwalghan, hetta xitayning dölet bayriqini köydürgen weqelermu yüz bergen.

22 ‏- Noyabir küni, namayishchilar 'mustebitning bayriqini köydüreyli' dep shu'ar towlap méngip...

Tibetliklerning dramsala shehiride chiqiridighan 'fayul', yeni yurtum tor béti' de bayan qilinishiche, erkin tibet herkiti dep atilidighan muhajirettiki tibet yashlirining xel'araliq teshkilatigha hinidistan da'iriliri cheklime qoyghan. Xujintaw hinidistanni ziyaret qiliwatqan mezgilide, ularning dramsaladin sirtqa chiqishi cheklen'gen. Bundaq ehwal astida tibet yashliri teshkilati 22 ‏- noyabir küni dramsalada chong namayish ötküzgen. Namayishchilar yol buyi 'mustebitning bayriqini köydüreyli' dep shu'ar towlap mangghan. Namayish qoshuni dramsala shehiridiki mikli'ot meydanigha kelgende, xitayning dölet bayriqini dessep köydürgen. Chong hejimlik beshyültuzluq qizil bayraqning köydürülgen körünishi bar resimler tibet tor betliride élan qilin'ghan. Bezi chet'el wastichilirimu élan qildi. Beshyültuzluq qizil bayraqning köydürülgen körünishi bar bir foto süretning yénigha 1949 - yilidin buyan tibet, sherqiy türkistan we ichki monggholiye asminida lepildep turuwatqan besh yultuzluq qizilbayraqni tibetlikler köydürüp tashlidi, dep izhat yézilghan.

23 ‏- Noyabir küni, lakpa isimlik bir tibet özige kirsin chéchip ot yaqqan

Roytrs agéntliqining xewer qilishiche, hinidistan saqchiliri 23 ‏- noyabir küni, xujintaw hindistanning mumbay shehiride chüshken heshemetlik mihmanxanining aldida namayish qilghan tibetlerdin 21 kishini qolgha alghan. Namayish jeryanida lakpa sérin isimlik bir tibet özige kirsin chéchip ot yaqqan. Bu kishi köyiwatqan ot ichide özining meqsitini ipadilesh üchün 'tibetni azad qilayli' , 'xitaylar tibettin chiqip ketsun' dep shu'ar towlighan. Hinidistan saqchiliri bu kishining üstide köyiwatqan otni öchürüp, uni doxtorxanigha élip ketken. Bu küni namayishchilar üstige kiygen maykigha 'xitayning exlaqi nachar, dosluqi rezil' dégen xetler yézilghan.

Xujintaw hinidistandin kétidighanda, tibetning dölet bayriqi yene uning közige köründi

Birleshme agéntliqining muxbiri eshwini batiyaning mumbaydin 24 ‏- noyabir küni xewer qilishiche, hinidistan saqchiliri xitayning dölet re'isi xujintawni tibet namayishchiliridin , bolupmu tibet yashliri teshkilatning ihtimaldiki hujumidin muweppiqiyetlik halda qoghdap, uni ongaysiz ehwalgha chüshürüp qoymidi. Xujintaw barghanliki jayni hinidistan saqchiliri qatmu-qat qorshap qoghdidi. Tibet öktichilirining naraziliq heriketlirini cheklep turdi. Shundaq ehwal asitidimu, 23 ‏- noyabir küni xujintaw chüshken mihmanxana aldida bir tibet özini köydüriwaldi. Emdi bögün, 24 ‏- noyabir küni yene, xujintaw hinidistan bilen xoshlushup , pakistan'gha qarap yolgha chi'iqish aldida turghanda , tibetler yene yushurun halda taksi bilen kélip, xujintaw chüshken heywetlik taj mehel mhimanxanisining aldida tibetning musteqil bayriqi we naraziliq ipadileydighan pilakatlirini chiqirip namayish qilishqa bashlidi. Buchaghda mihmanxana ichide, xujintaw bashchiliqidiki 250 kishilik xitay ömiki 300 din artuq hindistan sodigerliri qizghin sodilishiwatatti. Bu chaghda hinidistan saqchiliri yene yollarni qamal qilip, tibetlerning pa'aliyitini cheklidi. Bashqa tibetlerni, bolupmu tibet yashlar teshkilatining ademlirini bu terepke kirgüzmidi. Xewerde bayan qilinishiche, hindistandiki bu dramsala shehiri dalaylama 1959 ‏- yili tibettin sürgün qilin'ghandin kéyin, muhajirettiki tibet hökümitining pa'aliyet merkizi bolup turmaqta. (Weli)

Pikirler (0)

Barliq pikir - bayanlarni körüsh.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet