Weten ichi we sirtidiki Uyghur ziyaliylirining Uyghur ma'aripi heqqidiki mulahiziliri


2007-05-15
Share

Istansimiz muxbirlirining igilishiche, Uyghur ziyaliyliri, Uyghur ili ma'aripida yüz bériwatqan mesililer heqqide öz pikirlirini hökümetke bildürüshke intilsimu, emma hökümetning türlük bésimliridin endishe qilip, bu heqte éghiz échishqa pitinalmaydiken. Chünki xitay da'iriliri hökümetke qarshi pikir bayan qilghan öktichilerni " bölgünchi", " qutratquchi" dégen'ge oxshash jinayetler bilen eyiblep, jazalighandin sirt hetta türmilerge tashlaydiken.

Bir qisim dadil, jigerlik ziyaliylarning köz - qarashliri

Yuqurqidek xeterlerge qarimay, Uyghur ma'aripida we jem'iyitide yüz bériwatqan mesililer waqtida hel qilinmisa, intayin yaman aqiwetlerning meydan'gha kélidighanliqini mölcherligen yene bir qisim ziyaliylar, yenila öz pikirlirini dadilliq bilen otturigha qoyushqa jür'et qilalaydiken.

Weten ichidiki bir ziyaliy, ziyaritimizni qobul qilip Uyghurlarning ma'arip saheside yüz bériwatqan ehwallar, tengsizlik shuningdek ishsizliq ehwalliri toghrisida toxtaldi.

Uning bildürüshiche, Uyghur élining chong sheher we chet yéza ‏- qishlaqlirighiche, Uyghur ata ‏- anilar arisida perzentlirini xitayche mekteplerge oqushqa béridighan heriketler ewj alghan bolup, gerche ata - anilar balilirining xitayche oqushini arzu qilsimu, Uyghur balilirining xitay mekteplirige asan qobul qilinmaydighanliqini éytti.

Uyghur élidiki xitay we Uyghur mektepliri ottursidiki perq

Melumatlargha qarighanda, Uyghur élide xitay mektepliri bilen Uyghur mektepliri otturisidiki perq intayin chong iken. Bolupmu oqutush shara'iti jehette xitay mektepliride siniplar pakiz, azade, üstel - orunduqlar ölchemlik yasalghan, tejribixana üsküniliri toluq, oqutush matériyalliri serxil teyyarlan'ghan bolup, buning eksiche Uyghur mektepliridiki shara'it intayin nachar iken. Hetta bir qisim nahiye we yézilarda balilar oquydighan sinip bolmighachqa, qish künliri balilargha ders béridighan jay tépilmay qalidiken.

Uyghur élide yüz bériwatqan ishsizliq mesilisi, Uyghur ziyaliyliri endishe qiliwatqan muhim amillarning yene biri hésablinidu. Weten ichidiki Uyghur ziyaliylirining ishsizliq heqqidiki qarashliri qandaq ? Uyghur ziyaliysi bu heqte néme deydu? dégen su'allar toghrisida we xitay mektepliri bilen Uyghur mektepliri arisidiki perq toghrisida toxtalghan bir Uyghur ziyaliysi köz qarashlirini otturigha qoydi.

Yawrupa Uyghur tetqiqat merkizining bash katipi ümid agahi ependi, nöwette Uyghur ma'aripida yüz bériwatqan mesiler üstide tehlil yürgüzüp ötti. (Eqide)

Pikirler (0)

Barliq pikir - bayanlarni körüsh.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet