Мисир базарлирини хитайниң сахта маллиридин ким қоғдайду?

Мисирниң " әл әһрам " гезитиниң 2008 - йили13 - ноябир санида " мисир базарлирини хитайниң сахта маллиридин ким қоғдайду?"дегән темида бир мақала елан қилинған.
Мухбиримиз өмәрҗан тохти
2008-11-13
Share

Мақалида мундақ дәп йезилған:" һөкүмәт барлиқ тәшвиқат вастилирини ишқа селип, мисирлиқ иш адәмлирини йәрлик ишләпчиқиришни илгири сүрүшкә тәшәббус қиливатқан мушу күнләрдә, базарлиримиз хитай дөлитидин келидиған, нәрқи әзан әмма чидимайдиған сахта маллири билән толуп ташмақта. яз пәсли келиши билән мисирниң шубра, умранийә, фәйсәл, һулван вә башқиму районлиридики базарларда хитайниң йәрмәнкилири ечилғандин ташқири, мисирниң һәр қайси коча - базарлирида хитай магизинлири һәдәп ечилмақта. Бу магизинларни хитайлиқлар биваситә өзлири идарә қилмақта. Мундин башқа хитайниң яш қиз - оғуллири мисирниң һәр қайси шәһәрлиригә толуп ташмақта. Гаһида тосаттин бири ишикиңизни қақиду, ишикни ачқиниңизда, хитай маллирини билән сомкилирини толдурувалған бир яки икки хитай қизи мисир шевисини бузуп сөзлигән һалда, елип кәлгән нәрсә - керәклирини тонуштурушқа башлайду. Улар мисир базарлирини қолиға алғанниң сиртида, сомка көтүрүш тиҗарити биләнму һәр қайси мәһәллиләрниң сода ишлирини қолиға еливалмақта."

Хитай маллири мисирниң йәрлик ишләпчиқиришиға зиян салмақта

Мақалида йәнә мундақ дейилгән: "хитай маллириниң йоллуқ вә йолсиз һалда мисир базарлириға һәдәп кирип, йәрлик малларниң базирини касат қилиши нәтиҗисидә келип чиққан зиян, ширкәтләр, содигәрләр вә шәхсләрни еғир дәриҗидә зиянға учратмақта. Гезитимизниң мухбирлири мисирлиқ пуқраларниң мисир базарлирини йейилип ятқан хитай маллири һәққидики инкаслирини аңлап беқиш үчүн улар билән сөһбәтләрни өткүзгән. Қаһирә шәһириниң аббасийә районида олтурушлуқ өй аяли әдлийә сәфвәт мундақ дәйду:" өйимизниң ишики тола қеқилиду. Һәр қетимда ишикни ачқинимда, бир хитай қизи йоған сомкини көтүривалған һалда, ишик алдида қарап туриду. Көтүривалған сомкиси йиңнә, йип, қол чириғи, қача, пичақ вә башқилар қатарлиқ хитайниң өй әшялири билән лиқ толған. Мән һәр қетимда, бу әшяларниң әрзанлиқиға алдинип көп сетивалимән. Кейинки һәптиси йәнә шу нәрсиләрни қайта сетивалимән. Чүнки уларниң ишләпчиқарған нәрсилири аран бир һәптә әсқатидикән. Шундақ қилип өй әшялиримизниң көп қисми хитай маллириға айлинип болди. Бу малларниң нәрқи әрзанлиқи бизни қизиқтуридикән, әмма узун чидимайдикән. Өзимизниң дөлитидә ишләпчиқирилған йәрлик маллиримиз гәрчә бираз қиммәтрәк болсиму узун раваҗ қилидикән. Шуңа һәммидин өзимизниң йәрлик маллиримизниң яхши икәнликини чүшинип йәттим."

Мухбирлиримиз мисирлиқ дукандарлар биләнму сөһбәт елип барған. Қаһирә шәһиридики кичик бир тәйяр кийим магизининиң игиси муһәммәд әтийә наһайити ғәзәпләнгән һалда мундақ деди:" хитай маллири өйлиримизни харап қилғанни аз дәп әмди дуканлиримизға зиян салмақта. Мән бурун һәр күни аз дегәндә 10 миң җүнәйлик мал сататтим. Әмма һазирда әтигәндин кәчкичә сатқан мелим 5 миң җүнәйгә йәтмәйду. Бу хитай маллириниң базарлиримизниң һәр қайси дуканлирида толуп ташқанлиқи, уларниң сахта еланлири билән хәлқимизни қандуруп өзлириниң маллириға уларни қизиқтуруши, уларниң өйләрниң ишиклирини қеқип йүрүп мал сетишлири сәвәбтин болмақта. Буниң билән һәр пәсилдә нәрсә керәклирини биздин сетип алидиған узун йиллиқ херидарлиримизму биздин йүз өрүп кәтти. Улар өйлиригә тәйяр әкилип берилгән хитайниң сахта маллириға алдинип қалди. Биз болсақ зиян тартидиған болуп қалдуқ. Бу ишниң алдини алмиғанда бизниң ишимиз техиму қийинлишиду.""

Риқабәт күчини ашуруш хитай маллирини базарлардин чәкләшниң чариси

Мақалида ейтилишичә, иқтисадшунас сидиқ әфифий мисир базарлиридики хитай маллириға тақабил турушниң чарилири үстидә тохтулуп мундақ дегән:" хитай маллири базарларни қаплашта һәқиқәтән чәктин ашқан. Биз әтрапимиздикиләрниң һәммисини билип болалмаймиз. Дуняниң һәр қайси җайлирида, хусусән оттура шәрқ районлирида хитай маллири толуп ташқан. Хитай маллири кирими чәклик аилиләр үчүн пайдилиқтәк көрүнгән билән дөләтниң ишләпчиқиришиға тәсир йәткүзүп, йәрлик малларниң базарлирини касат қилмақта. Бизниң хитай маллириға тақабил турушимизниң әң яхши чариси ишләпчиқиришимизни техиму йүксәлдүрүп риқабәт күчимизни ашуруштур. Мундин башқа йәнә хәлқимизгә йәрлик малларниң әһмийитини һәр хил тәшвиқат вастилири билән чүшәндүрүшкә тиришиш лазим. Әгәр шундақ қилмиғанда, хәлқимизни бу киризистин қутқузғили болмайду."

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт