Японийә хитай билән болған мунасивәтни яхшилаш үчүн басқан йәнә бир йеңи қәдәм


2005-04-25
Share

Хитайда буниңдин 3 һәптә бурун японийигә қарши намайиш башланған иди. Шуниңдин кейин, хитай - японийә мунасивитидә йириклишиш пәйда болди. японийә –хитай мунасивити йирикләшкәндин кейинки 2 - һәптидә, японийиниң баш министири койзуми әпәнди икки дөләт оттурисида йүз бәргән мәсилиләрни һәл қилиш арзусини ипадиләп, бу мәқсәт үчүн хитайниң дөләт рәиси ху җинтав билән көрүшүш тоғрисида тәклип қойди. Бүгүн (4 - айниң 25 - күни) хитай - японийә мунасивитидә йириклишиш пәйда болуп 3 - һәптә башланғанда, японийә тәрәп икки дөләт оттурисидики мәсилиләрни һәл қилиш үчүн йәнә бир йеңи қәдәм басти. Хитай тәрәптиму йеңи өзгириш бар. У болсиму, хитай һөкүмитиниң мәтбуатлири әмди хитайдики японийигә қарши хаһишиләрни қаттиқ тәнқитләшкә башлиди.

Тарих дәрслик пәқәт он нәччә мәктәптила қоллинилған

"Америка авази" ниң хәвәр қилишичә, 4 - айниң 25 - күни, японийә ташқи ишлар министирлиқиниң баянатчиси "японийә һечқачан бурунқи таҗавузчилиқ тарихини пәдәзлигини йоқ, бәлки 1945 - йилидин тартип һазирға қәдәр тинчлиқ сиясәт қоллинип келиватиду. Пикир ихтилапи пәйда қилған дәрслик китабни япон милләтчилири түзгән, уни пәқәт он нәччә мәктәпла қолланған. Әмилийәттә һазир японийә- хитай оттурисида сақлинип келиватқан ихтилаплар асасән талаш-тартиштики деңиз тәвәсидә тәбиий байлиқларни ечиш, койзуминиң 2 - дуня урушида һаятидин айрилған япон җәңчилиириниң қәбрилирини өз ичигә алған ясукуни бузрукгаһини зиярәт қилишидин ибарәт икки мәсилисигила йиғинчақланған иди" дәп тәкитлигән.

японйиниң ташқи ишлар министири набутака мачимура әпәнди болса японийә һөкүмитиниң әмәлдарлириға хитайниң дәрслик китаплирида японийигә қарши өчмәнлик ипадиләнгән яки ипадиләнмигәнликини тәпсили тәкшүрүп көрүш һәққидә буйруқ чүшүргән.

Хитайниң мәйданидики өзгириш

Хитайниң һөкүмәт мәтбуатлиридин мәлум болушичә, хитайда японийигә қарши намайиш башланғандин кейин, хитай - японийә мунасивити йириклишп 3 - һәптигә кәлгәндә, хитай даирилири һазир японийигә қарши йүз бәргән намайишларни қаттиқ тәнқид қилишқа башлиған.

Хитай коммунист партийиси шаңхәй шәһәрлик комитетиниң орган гезити "азадлиқ гезити" дә 4 - айниң 25 - күни "маһийәтни тонуш, қанунға хилаплиқ қилғанни сүрүштүрүш" сәрләвһилик бир мақалә елан қилинған. Униңда "йеқинда йүз бәргән қанунсиз намайишлар һечқачан вәтәнпәрвәр һәрикәт әмәс, бәлки қанунсиз һәрикәт. У яки истихийилик һалда партлиған аммиви һәрикәтму әмәс, бәлки униң кәйнидә башқа ғәрәз бар" дәп тәкитләнгән. Шаңхәйниң җамаәт хәвпсизлик вә қатнаш тармақлириму "қанунсиз һәрикәтләрни қәти тохтитиш керәк. Қатнашқа тосалғулиқ қилишқа мутләқ йол қоюлмайду" дәп җакарлиған.

Җакартадики көрүшүш

"Ройтирс агентлиқи" ниң токйодин хәвәр қилишичә, өткән һәптидә японийиниң баш миниситири койзуми әпәнди хитайниң дөләт рәиси ху җинтав билән җакартида көрүшкәндә, хитай һөкүмитиниң японийигә қарши намайишларда көрүлгән мәсилиләрни мувапиқ һәл қилишни тәләп қилған иди. Ху җинтав болса баш лиңшитиш шәкли арқилиқ бу тәклипни қобул қилғанлиқини билдүргәндин кейин, у "японийә хитай хәлқиниң көңлини рәнҗиткән тарихни әсләп, тарихий мәсилигә тоғра муамилә қилиши лазим" дәп тәкитлигән иди.

японийиликләрниң райи

Хәвәрдә баян қилинишичә, японийидә чиқидиған вә наһайити кәң тарқилидиған "асахи шинбун гезити"дә 4 - айниң 25 - күни елип берилған рай синашниң нәтиҗиси елан қилинған. Униңда мәлум болишичә, японийидә ٪ 71 адәм хитай рәиси ху җинтавниң бу тәшәббусиға қошулмайду. ٪ 19 Адәм ху җинтав оттуриға қойған бу тәшәббусқа қошулиду. ٪ 51 Адәм хитайда йүз бәргән японийигә қарши хаһишиларни хитай маарипи пәйда қилған дәп қарайду. 32٪ Адәм хитайда японийигә қарши намайишниң йүз бериши хитай маарипи билән билән мунасивәтлик дәп қарайду, демәк ٪ 83 адәм баян қилиништа пәрқи бар, әмма асасән охшайдиған бундақ көз қарашта. ٪ 47 Адәм японийиниң баш министири койзуми әпәнди "ясукуни бузрукгаһи" ни зиярәт қилишни тохтитиши керәк дәп қарайду. 36٪ Адәм униң давамлиқ зиярәт қилишини қоллайду. ٪ 61 Адәм буниңдин 3 йил кейин хитайда өткүзилидиған олимпик мусабиқиси тинч өтмәслики мумкин дәп қарайду, пәқәт ٪ 32 адәм мәсилә чиқиши натайин дәп қарайду.٪ 76 Адәм японийә үчүн америка тәшәббус қиливатқан башқурилидиған бомба билән қоғдиниш қалқан сестимиси керәк дәп қарайду. (Вәли)

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт