Оттура асия бирликини қуруш кун тәртипи йеқинлашмақта


2007-10-02
Share

Түркийидә чиқидиған җумһурийәт гезитиниң 9- айниң 28- күнидики санида "оттура асия бирлики үчүн һәрикәткә өтүлди," мавзулуқ мақалә елан қилинди. Мақалини маһмут гүрәр язған болуп, у мақалини мундақ дәп башлайду: оттура асиядики түркий дөләтләр енергийә җәһәттики байлиқини сиясий күчкә айландуруш үчүн яврупа бирликигә охшаш тәшвишлинишкә тиришмақта. Қазақистан җукур рәиси нурсултан назарбайефниң башчилиқида елип бериливатқан хизмәтләр нәтиҗисидә қурулидиған бу бирликтә түркмәнистан, қирғизистан, таҗикистан вә әзәрбәйҗанниң йәр алидиғанлиқиға күчлүк еһтимал берилмәктә. Әмма "оттура асияниң шивитсарийиси" болмақчи боливатқан өзбекистан болса мақул кәлтүрүлмәкчи икән.

Мақалидә йезилишичә, нурсултан назарбайефниң өткән айларда қирғизистанға елип барған зиярити җәрянида күн тәртипкә кәлгән бу пиланни қирғизистан җумһур рәиси қурманбек бақийевму қизғин қоллиған болуп, түркмәнистан вә таҗикистанму бу пиланни қоллайдиғанлиқини билдүргән. Әмма асияниң тәрәпсиз дөлити болуш сияситини елип бериватқан өзбекистанниң бирликкә әза болуши үчүн өзбекистанға хизмәт ишләнмәктә икән.

Мақалиниң түркийигә һазирчә бир тәклип кәлмиди, мавзулуқ кичик темиси астида мундақ дәп йезилған: қурулидиған бирликниң яврупа бирликигә охшаш бир қурулмиға игә болидиғанлиқи дейилмәктә . Совет иттипақи парчиланғандин кейин мустәқилликкә еришкән дөләтләрдин тәркип тапидиған бирлик үчүн түркийигә һазирчә һечқандақ бир тәклип кәлмиди. Әмма түркийиниң депломатик мәнбәлири бундақ бирлик қурулмақчи болған тәқдирдә түркийиниң чоқум дәвәт қилинидиғанлиқини тәкитләнди. Бу мәнбәләр түркийиниң, юқиридики дөләтләрниң енергийисиниң өтүш йоли болуш сүпити билән муһим әһмийәткә игә икәнликини тәкитлиди.

Мақалиниң ахирида йезилишичә, бирликкә әза болидиғанлиқиға күчлүк еһтимал бериливатқан дөләтләрдин әзәрбәйҗан, түркмәнистан, өзбекистан вә қазақистан нефит вә тәбиий газ җәһәттин дуняниң әң бай районлири дәп қаралмақта икән. (Әркин тарим)

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт