Палав президенти торибоң дуня уйғур қурултийи вәкиллири билән достлуқ сөһбити өткүзди

Палав президенти җонсон торибоң, өткән җүмә күни дуня уйғур қурултийи вәкиллири билән достлуқ сөһбити өткүзгән. Сөһбәткә дуня уйғур қурултийи ички ишлар бөлүминиң мәсули илшат һәсән әпәнди, австралийә уйғур җәмийитиниң рәиси мәмтимин әла әпәнди вә америкиниң палавдики уйғурларни орунлаштуруш ишиға мәсул хадими Tedd Glen әпәндиләр иштрак қилған.
Мухбиримиз шоһрәт һошур
2009.11.16
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
Duq-Ilshat-hasen-Palaw-prezidenti-Toriboung-305.jpg Сүрәт, палав президенти җонсон торибоңниң өткән җүмә күни дунйа уйғур қурултийи вәкиллири билән өткүзгән достлуқ сөһбитидин бир көрүнүш болуп, сөһбәткә дунйа уйғур қурултийи вәкили илшат һәсән әпәнди, австралийә уйғур җәмийитиниң рәиси мәмтимин әла әпәнди вә америкиниң палавдики уйғурларни орунлаштуруш ишиға мәсул хадими Tedd Glen әпәндиләр иштрак қилған.
RFA Photo / Shohret Hoshur

Ғәйрий рәсмий шәкилдә елип берилған бу сөһбәттә уйғурлар мәсилиси вә палав һәққидә өз ‏-ара пикир алмаштурулған.

Вақит 11 ‏- айниң 13 ‏- күни; орун палав пайтәхти корордики ландмарк меһманханиси. Сөһбәт палав президенти җонсон торибоң тәрипидин орунлаштурулған.

Сөһбәттә уйғур вәкилләр, палавниң 6 нәпәр уйғурни қобул қилғанлиқи үчүн миннәтдарлиқ билдүрүп мундақ деди: "
Дунядики көплигән дөләтләр иқтисадий мәнпәәтлиридин ваз кечәлмәй, гүәнтанамодики уйғурларни қобул қилишқа җүрәт қилалмиди. Мана мушундақ бир пәйттә, палав тарихий бир қарар елип, 6 уйғурни қобул қилди. Дуняға өлгә яратти. Бу сәвәблик пүтүн шәрқи түркистан хәлқи палавдин вә палав президентидин миннәтдардур."

Палав президенти өзиниң әслидә уйғурлар һәққидә һечқандақ мәлумати йоқлуқини, америкидин уйғурларни қобул қилиш һәққидә тәклип кәлгәндин кейин, 2 саәтниң ичидә қобул қилиш қарарини алғанлиқини; буниңға америка оттура сотиниң гүәнтанамодики уйғурларни гунаһсиз дәп елан қилишиниң муһим сәвәб болғанлиқини билдүрди.

Президент торибоң йәнә, уйғурларни қобул қилиш қарариниң сәвәблирини бир - бирләп чүшәндүрүп мундақ деди:

-- Алди билән баридиған җайи болмиғанларға панаһлиқ бериш бизниң әнәнимиз;
-- Иккинчидин, инсанпәрвәрлик бизниң қиммәт қарашлиримизниң муһим бир һалқиси;
-- Үчинчидин, америка бизниң йеқин достимиз;
-- Төтинчидин, адвокатлиқ тарихим вә шәхсий һес ‏- туйғулирим, бу қетимқи қараримда бирликтә рол ойниди.
Shohret-Palawdiki-Uyghurlar-oyide-305.jpg
Сүрәт, палавға орунлашқан уйғурлар орунлаштурулған турулғу ойниң алди көрүнүши.
RFA Photo / Shohret Hoshur

Торибоң сөһбәт давамида йәнә, уйғурларни қобул қилиш қарарини елан қилғанда, өз дөлитидики бәзи сиясәтчиләрниң сиясий риқабәт үчүн, мәзкур қарарға қарши туруп баққанлиқини, әмма қоллашқа еришәлмигәнликини, болупму палав хәлқи уйғурларни көргәндин кейин қарши турғучиларниң асасән қалмиғанлиқини әскәртип өтти.

Мәлум болушичә, нөвәттә 6 нәпәр уйғур орунлашқан өй, президент торибоңниң инисиниң қороси болуп, президент бу орунлаштуруши арқилиқ бир тәрәптин 6 нәпәр уйғурға йеқинчилиқ туйғусини ипадилигән; йәнә бир тәрәптин бир қисим өктичи кишиләргә хатирҗәмлик туйғуси бәргән.

Сөһбәт давамида президент торибоң уйғур миллий һәрикитиниң рәһбири рабийә қадир ханимниң һаятиға болған қиззиқишини билдүрди вә бу һәқтә соаллар сориди. Илшат әпәнди рабийә ханимниң һаятини тонуштуруп өтти вә арқидин өзиниң палавдики тәсирати һәққидә тохтилип, палавлиқлар билән уйғурларниң йеңидин тонушуш җәряниидики қиззиқчилиқларни баян қилип өтти.

Торббоң әслидә уйғурларни қобул қилиш қарарини бәргәндә, қарариниң әһмийитиниң бу дәриҗидә зор болушини ойлап бақмиғанлиқини, болупму уйғурларниң тарихи вә бүгүнки вәзийити һәққидә мәлуматлиқ болғандин кейин, мәзкур қараридин өзиниңму сөйүнгәнликини вә виҗданиниң шу тапта наһайити раһәт икәнликини әскәртип өтти.

Торибуң сөзиниң ахирида, нүвәттә палавдики 6 уйғурни уларниң аилә вә хизмәт мәсилиси һәл болмай туруп толуқ әркинликкә еришти дегили болмайдиғанлиқини, бундин кейинки қәдимидә уларниң бу мәсилилиригә көңүл бөлидиғанлиқини билдүрүп өтти.

Юқиридики аваз улинишидин, бу һәқтики мәлуматимизниң тәпсилатини аңлайсиләр.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Пикир

Anonymous
Nov 16, 2009 07:17 PM

Палавдики қириндшларға ﯪман-исәнлик тиләймән вә дунйа уйғур қурултийи әзалирниң ишлириға утуқ тиләймән

Anonymous
Nov 16, 2009 07:02 PM

Палав хәлқи вә һукумитигә җанаби ﯪллаһ техиму коп нсап тәвпиқ ﯪта қилсун!
Һәқиқәтән ﯪдаләт пәрвәр әркәк хәлиқлар икән.Дунйадики хели коп дөләтләр қилишқа җурәт қиламмиған бир шни әркәктәк мәйданға чиқип қиливәтти.

Толуқ бәт