Junggoda tughut siyasiti er - ayallar nisbitidiki tengpungsizliqni éghirlashturmaqta


2006.08.17

Junggo da'iriliri yéqinda élan qilghan 2006 - yilliq " nopus we emgek heqqidiki kök tashliq kitabi" junggoda tughulghan nopusning er -ayallar nisbitidiki tengpungsizliqining éghir derijide buzuluwatqanliqini jakarlidi.

Kök tashliq kitapta eskertishiche, junggoda 80 - yillarning axirqi mezgilliridin bashlap oghullarning tughulush nisbiti jiddiy köpiyip, 2004 - yiligha kelgende ana qarnidiki her 121 oghul bowaqqa 100 qiz bowaq toghra kélishtek weziyet shekillen'gen. Lékin bu ehwal junggoning xeynen we gu'angdung ölkirilide téximu éghir bolup, xeynende 2000 - yili her 135 oghul bowaqqa 100 qiz bowaq toghra kelse, gu'angdungda her 130 bowaqqa 100 qiz bowaq toghra kelgen.

Junggoning pilanliq tughut siyasitidin waz kéchidighan waqti keldi.

Mutexessisler junggo da'irilirini tughutni kontrol qilidighan nopus siyasitidin waz kéchishke chaqirmaqta. Amérikida yashaydighan xitay mutexessisi lyu shawjuning qarishiche, junggo hökümiti pilanliq tughut siyasitini qayta közdin kechürüsh kérek. Lyu shawju "méningche junggoning tughut siyasitidin waz kéchidighan waqti keldi. Bu mesile noqul iqtisadiy tereqqiyat mesilisila emes, belki milliy salametlikning izchilliqi mesilisidur. Dunyaning hich bir yéride junggogha oxshash mejburlash siyasiti bilen nopus nisbitidiki tengpungsizliqni keltürüp chiqarghan dölet yoq," deydu.

Junggo xelq uniwérsitétining nopus we tereqqiyat tetqiqat ornidiki proféssor gu bawchangning junggo metbu'atlirigha eskertishiche, bu esirning 30 - yillirigha barghanda junggo nopusining köpiyish nisbiti nölge yéqinlashqandin kéyin, nopus tetür tanasip boyiche mangidiken.

Tughut siyasiti yashlarning üstidiki yükni éghirlashturuwétishi mumkin

Mutexessisler, junggoning hazirqi tughut siyasiti xitay jem'iyitide éghir ijtima'iy mesililerni keltürüp chiqirishi mumkin, dep agahlandurmaqta. Ching xu'a uniwérsitétining proféssori xu en'gang 2020 - yiligha barghanda junggo nopusining 20 % ni 60 yashtin halqighan qérilar teshkil qilidighanliqini bildürdi. Amérika massachusétts uniwérsitétining boston institutidiki proféssor déng shawgangning eskertishiche, tughut siyasiti yashlarning üstidiki yükni éghirlashturuwétishi mumkin.

Déng shawgang, "junggo jem'iyiti yashan'ghanlar jem'iyitige qedem qoyuwatidu. Bu yashlarning üstige alghan yükini téximu éghirlashturmaqta. Junggoda yashan'ghanlarni pinsiye puli bilen teminlesh mesilisi mewjut. Yashan'ghanlargha döletning béridighan pinsiye puli yiterlik emes" deydu.

Hazirqidek mangsa 2020 - yiligha barghanda 25 milyon erkek xotun alalmaydu

Junggo da'irilirining ashkarilishiche, eger junggoda qiz - oghullarning tughulush nisbitidiki tengpungsizliq hazirqi sür'et bilen mangsa, 2020 - yiligha barghanda junggo boyiche toy qilish yéshidiki 25 milyon erkek xotun alalmaydiken.

Junggoda kompartiye hakimiyetni tartiwalghandin kéyin élip bérilghan tunji nopus tekshürüsh 1953- yili élip bérildi. Eyni chaghda xitay nopusining er - ayallar nisbiti normal ehwalda idi. Lékin junggo hökümiti 1979 - yili pilanliq tughut siyasitini yolgha qoyghandin kéyin, 80 - yillarning axirliridin bashlap er- ayallar nisbitidiki tengpungluq buzulushqa bashlighan.

Sewebler heqqide mulahiziler

"Junggo ayallar" gézitining aliy derijilik muherriri song méyya xanim, bu weziyetke junggoda tarixiy, köz qarash jehettiki amillar sewebchi bolghanliqini bildürdi. Song méyyaning eskertishiche, " bu ehwalni junggoning özige xas medeniyet amili, tarixiy amillar we her xil - her yangza sewebler keltürüp chiqarghan" . Lékin amérikidiki junggo uchur merkizining tehriri lyaw tyenchi xanimning qarishiche, bu ehwalni junggo da'irilirining tughut siyasiti keltürüp chiqarmaqta. Lyaw tyenchi "bu tarixi we köz qarash jehettiki amillar bilen munasiwetlikla mesile emes. Eng muhimi bu junggo da'iriliri 70 - yillarning axiri we 80 - yillarning bashlirida yolgha qoyghan pilanliq tughut we bir perzentlik siyasiti bilen biwaste munasiwetlik. Bu siyaset er - ayallar nisbitining tengpungsizliqini keltürüp chiqarghan biwaste amildur " deydu.

Proféssor déng shawgangning eskertishiche, er - ayallar nisbitidiki tengpungsizliqning junggo jem'iyitide keltürüp chiqiridighan aqiwitini perez qilish tes. Déng shawgang "er - ayallarning tengpungluqidiki buzulushning jem'iyetke körsitidighan tesiri nahayiti zor bolidu. Gherb mutexessislirining qarishiche, eger junggo jem'iyitide toy qilalmaydighan, qiz dost tapalmaydighanlar köpiyip ketse,bundaq jem'iyette qalaymiqanchiliq, topilang, hetta urush yüz bérishi mumkin," dep körsetti.

Lékin xitay hökümiti pilanliq tughut siyasitide dawamliq ching turidighanliqini tekitlimekte. Junggo sehiye ministirliqining mu'awin ministiri jang zojün, dölet kabénti axbarat ishxanisining 10 - awghust küni chaqirghan muxbirlarni kütüwélish yighinida, junggo pilanliq tughuttin ibaret asasiy dölet siyasitini dawamliq yolgha qoyidu, dédi. (Erkin)

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.