8 - Декабир қарамай от апитидә қизи қазаға учриған бир атиниң инкаси


2007.05.14

HKG20050513Fire-1-200.jpg
Үрүмчи 2 - номурлук иликтәр истансисиниң от кәткән көрүнүши. the burning Hongyangchi No. 2 Power Plant in Urumqi, China's Xinjiang Uygur Autonomous Region, 13 May 2005 as fire-fighters attempt to extinguish the blaze. Four workers were reported killed in the blast, after firefighters extinguished the fire at the plant. AFP PHOTO/str - CHINA OUT

Хитай мәркизи телевизийә истансиси мухбири чен яввен, 1994 - йили қарамай шәһиридә йүз бәргән 8 - декабир зор көләмлик от апитиниң ички әһвали һәққидики зиярәт хатирисини шәхси тор бетидә елан қилинғандин кейин, от апитидә йүз бәргән әһваллар тордашларда зор ғула - ғула қозғиди. Чен яввен, әйни чағда мәркизи телевизийә истансисиниң мухбири сүпитидә қаримайни зиярәт қилип, вәқә тоғрисида зиярәт хатириси тәйярлиған болсиму, лекин хитай һөкүмити зиярәт хатирисини чәклигәнликтин, бу зиярәт хатириси 13 йилдин кейин оқурмәнләр билән йүз көрүшүшкә муйәссәр болалиди.

Оттуридин 13 йил өткән болсиму, вәқәдә пәрзәнтлиридин айрилған ата - аниларниң ой - пикири бизниң қизиқишимизни қозғиди.

Һаятидин айрилған 323 адәмниң 288 нәпири, әң мунәввәр оқуғучилар иди

1994 - Йили уйғур аптоном райониниң қарамай шәһиридә йүз бәргән 8 - декабир зор көләмлик от апитидә һаятидин айрилған 323 адәмниң 288 нәпири, қарамай шәһиридики һәр қайси толуқсиз оттура вә башланғуч мәктәпләрдин талланған әң мунәввәр оқуғучилар иди. Әйни чағда қарамай шәһәр мәркизидики достлуқ қулубида юқири дәриҗилик рәһбәрләрни қарши елиш мунасивити билән оқуғучиларниң сәнәт паалийити өткүзиливататти.

Шу қетимқи от апитидә зади нимә вәқәләр йүз бәргән ? мәркизи телевизийә истансисиниң әйни чағдики мухбири чен яввен, зиярәт хатирисидә қарамай шәһәрлик маарип комитети әмәлдариниң сәһнигә чиқип," савақдашлар җайиңлардин мидирлимаңлар, алди билән рәһбәрләргә йол берәйли", дегән сөзини тәнқидлиди вә бу сөзниң залдики 288 нәпәр яш өсмүрниң паҗиәлик һалда көйүп өлүшидә җавапкарлиқи бар, дәп язди.

"Қизим һаят болған болса, 20 яшларға кирип қалатти"

Чен яввен, бу сөз нурғун өсмүрләрни сәһнә алдидики әмәлдарларға йол беришкә йетәкләп, өсмүрләрдә өлүм - йетимниң көп болушиға сәвәбчи болғанлиқини, лекин сәһнә алдидики " рәһбири кадирлар" от туташқан җайға әң йеқин йәрдә олтурған болсиму, талапәткә учримиғанлиқини билдүрмәктә. Ришид имам шу қетимқи от апитидә пәрзәнтидин айрилған қаримайлиқларниң биридур. У, радиомизниң бу вәқә тоғрисидики зияритини қобул қилғанда, "қизим һаят болған болса, 20 яшларға кирип қалатти," дәйду.

От апитидин кейин қарамай шәһәрлик тәптиш мәһкимиси от апитидә җавапкарлиқи бар, дәп қаралған 14 киши үстидин җинайи җавапкарлиқини сүрүштә қилип дило турғузған. Җавапкарларниң ичидә қарамай шәһириниң муавин шәһәр башлиқи фаң тйәнлу, шәһәрлик маарип комитетиниң партком секритари куаң лей қатарлиқ юқири дәриҗилик әмәлдарлар бар болуп, бу кишиләр әйни чағдики сәһнә алдида олтурған " рәһбири кадирлар" иди.

Лекин бу дилода, сот мәһкимиси от апити йүз бәргән сарайниң абләт исимлик муавин дерикторини вәқәниң баш җавапкари, дәп муқумлаштурди. Әнгилийә " йәкшәнбилик таймиз" гезитиниң хәвәр қилишичә, җавапкарларниң алдиға 7 йиллиқ, кәйнигә 4 йиллиқ қамақ җазаси берилгән болсиму, лекин уларниң алди 2 йил, кәйни 3 йил түрмидә ятқандин кейин қоюп берилгән. (Әркин)

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.