8 - Dékabir qaramay ot apitide qizi qazagha uchrighan bir atining inkasi


2007.05.14

HKG20050513Fire-1-200.jpg
Ürümchi 2 - nomurluk ilikter istansisining ot ketken körünüshi. the burning Hongyangchi No. 2 Power Plant in Urumqi, China's Xinjiang Uygur Autonomous Region, 13 May 2005 as fire-fighters attempt to extinguish the blaze. Four workers were reported killed in the blast, after firefighters extinguished the fire at the plant. AFP PHOTO/str - CHINA OUT

Xitay merkizi téléwiziye istansisi muxbiri chén yawwén, 1994 - yili qaramay shehiride yüz bergen 8 - dékabir zor kölemlik ot apitining ichki ehwali heqqidiki ziyaret xatirisini shexsi tor bétide élan qilin'ghandin kéyin, ot apitide yüz bergen ehwallar tordashlarda zor ghula - ghula qozghidi. Chén yawwén, eyni chaghda merkizi téléwiziye istansisining muxbiri süpitide qarimayni ziyaret qilip, weqe toghrisida ziyaret xatirisi teyyarlighan bolsimu, lékin xitay hökümiti ziyaret xatirisini chekligenliktin, bu ziyaret xatirisi 13 yildin kéyin oqurmenler bilen yüz körüshüshke muyesser bolalidi.

Otturidin 13 yil ötken bolsimu, weqede perzentliridin ayrilghan ata - anilarning oy - pikiri bizning qiziqishimizni qozghidi.

Hayatidin ayrilghan 323 ademning 288 nepiri, eng munewwer oqughuchilar idi

1994 - Yili Uyghur aptonom rayonining qaramay shehiride yüz bergen 8 - dékabir zor kölemlik ot apitide hayatidin ayrilghan 323 ademning 288 nepiri, qaramay shehiridiki her qaysi toluqsiz ottura we bashlan'ghuch mekteplerdin tallan'ghan eng munewwer oqughuchilar idi. Eyni chaghda qaramay sheher merkizidiki dostluq qulubida yuqiri derijilik rehberlerni qarshi élish munasiwiti bilen oqughuchilarning sen'et pa'aliyiti ötküziliwatatti.

Shu qétimqi ot apitide zadi nime weqeler yüz bergen ? merkizi téléwiziye istansisining eyni chaghdiki muxbiri chén yawwén, ziyaret xatiriside qaramay sheherlik ma'arip komitéti emeldarining sehnige chiqip," sawaqdashlar jayinglardin midirlimanglar, aldi bilen rehberlerge yol béreyli", dégen sözini tenqidlidi we bu sözning zaldiki 288 neper yash ösmürning paji'elik halda köyüp ölüshide jawapkarliqi bar, dep yazdi.

"Qizim hayat bolghan bolsa, 20 yashlargha kirip qalatti"

Chén yawwén, bu söz nurghun ösmürlerni sehne aldidiki emeldarlargha yol bérishke yéteklep, ösmürlerde ölüm - yétimning köp bolushigha sewebchi bolghanliqini, lékin sehne aldidiki " rehbiri kadirlar" ot tutashqan jaygha eng yéqin yerde olturghan bolsimu, talapetke uchrimighanliqini bildürmekte. Rishid imam shu qétimqi ot apitide perzentidin ayrilghan qarimayliqlarning biridur. U, radi'omizning bu weqe toghrisidiki ziyaritini qobul qilghanda, "qizim hayat bolghan bolsa, 20 yashlargha kirip qalatti," deydu.

Ot apitidin kéyin qaramay sheherlik teptish mehkimisi ot apitide jawapkarliqi bar, dep qaralghan 14 kishi üstidin jinayi jawapkarliqini sürüshte qilip dilo turghuzghan. Jawapkarlarning ichide qaramay shehirining mu'awin sheher bashliqi fang tyenlu, sheherlik ma'arip komitétining partkom sékritari ku'ang léy qatarliq yuqiri derijilik emeldarlar bar bolup, bu kishiler eyni chaghdiki sehne aldida olturghan " rehbiri kadirlar" idi.

Lékin bu diloda, sot mehkimisi ot apiti yüz bergen sarayning ablet isimlik mu'awin dériktorini weqening bash jawapkari, dep muqumlashturdi. En'giliye " yekshenbilik taymiz" gézitining xewer qilishiche, jawapkarlarning aldigha 7 yilliq, keynige 4 yilliq qamaq jazasi bérilgen bolsimu, lékin ularning aldi 2 yil, keyni 3 yil türmide yatqandin kéyin qoyup bérilgen. (Erkin)

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.