“Sherqiy türkistan üchün ejdiha bilen élishqan ayal rabiye qadir” mawzuluq yighin chaqirildi

“Ejdiha bilen élishqan ayal rabiye qadir” namliq kitabni asasiy téma qilip 2-mart küni “Sherqiy türkistan üchün ejdiha bilen élishqan ayal rabiye qadir” témisida yighin chaqirdi.
Ixtiyariy muxbirimiz erkin tarim
2011.03.02
sakarya-uniwersititide-sherqiy-turkistan-mesilisi-305.jpg Türkiyide neshr qilin'ghan dunya Uyghur qurultiyi re'isi rabiye qadir xanimning sergüzeshtliri bayan qilin'ghan “Ejdiha bilen élishqan ayal rabiye qadir” namliq kitab.
RFA/Erkin Tarim

Dunya Uyghur qurultiyi re'isi rabiye qadir xanimning sergüzeshtliri bayan qilin'ghan “Ejdiha bilen élishqan ayal rabiye qadir” namliq kitab türkiyide neshr qilin'ghandin kéyin, türkiyidiki oqurmenlerning Uyghur mesilisige bolghan qiziqishi kücheymekte. Istanbulning gherbiy qismigha jaylashqan sakarya wilayitidiki sakarya uniwérsitéti diniy bilimler fakultéti oqughuchiliri bu kitabni oqup chiqqandin kéyin, mezkur kitabni asasiy téma qilghan halda 3-ayning 2-küni “Sherqiy türkistan üchün ejdiha bilen élishqan ayal rabiye qadir” témisida yighin chaqirdi.

sakarya-uniwersititide-konferans-385.jpg
Istanbulda échilghan “Sherqiy türkistan üchün ejdiha bilen élishqan ayal rabiye qadir” témisida yighin. 2011-Yili 2-mart.
RFA/Erkin Tarim
Bu yighinni sakarya uniwérsitéti diniy bilimler fakultéti oqughuchilar uyushmisi uyushturghan bolup, yighinda meryem chélik rabiye qadir xanimning kitabini oqup chiqip kitabning qisqiche mezmunini anglatti. Selma almas isimlik oqughuchi “Sherqiy türkistandiki insan heqliri depsendiliri” témisida, munewwer gülche xanim “Sherqiy türkistanning omumiy weziyiti” témisida we feyza shishko xanim bolsa “Sherqiy türkistanning kélechiki” témisida söz qildi.

Yighin axirida sherqiy türkistan wexpining sabiq bash katipi hamut göktürk ependi oqughuchilarning Uyghurlar heqqidiki so'allirigha jawab berdi. Biz bu yighin heqqide téximu tepsiliy melumat élish üchün yighinni uyushturghan sakarya uniwérsitéti diniy bilimler fakultéti oqutquchisi prof. Dr. Mustafa aqchay ependige mikrofonimizni uzattuq.

U bu yighin heqqide melumat bérip mundaq dédi:
Bügün “Sherqiy türkistan üchün ejdiha bilen élishqan ayal rabiye qadir” mawzuluq yighin chaqirduq. Bu yighinni échishtiki meqsitimiz 5-iyul ürümchi weqeside xitaylarning Uyghurlargha qilghan zulumini yene bir qétim kün tertipke élip kélish idi. Buningdin bashqa musulman Uyghur xelqining awazini dunyagha anglitiwatqan rabiye qadir xanimning ish izlirini oqutquchi -oqughuchilargha anglitish üchün bu yighinni chaqirduq. Yighin nahayiti yaxshi ötti.”

Yighinda söz qilghan selma elmas isimlik oqughuchi yighinda qilghan sözi heqqide melumat bérip mundaq dédi:
Biz rabiye qadir xanim heqqide yézilghan kitabni oqughandin kéyin bundaq bir pa'aliyet ötküzüshke qarar qilduq. Men kitabtin bek tesirlendim. Bir ayalning bu qehrimanliq ish izliridin bek tesirlenduq. Rabiye qadir xanim heqqide yézilghan bu kitab arqiliq sherqiy türkistan heqqide téximu köp melumatqa ige bolduq. Men bu yighinda sherqiy türkistandiki insan heqliri depsendiliri heqqide toxtaldim. Bu heqte élip barghan tetqiqatlirim netijiside bügün dunyada eng köp insan heqliri depsendilirige uchrawatqan kishilerning Uyghurlar ikenlikini chüshinip yettim. Méningche bu yighin bek paydiliq boldi. Biz yashlarning wezipisi sherqiy türkistanni dawamliq halda kün tertipke élip kélish, hökümitimizning sherqiy türkistan mesilisige köngül bölüshini qolgha keltürüsh.

Yighinda rabiye qadir xanimning ish izliri heqqide söz qilghan meryem chélik xanim yighinda qilghan sözi heqqide toxtilip mundaq dédi:
Men yighinda rabiye qadir xanimning sherqiy türkistanda qilghan mujadilisini anglattim. Rabiye qadir xanim zor muweppeqiyetke érishken bir Uyghur ayal. U öz menpe'itini oylimay öz xelqining bexti üchün ömür boyi harmay talmay küresh qiliwatqan qehriman ayal. Men “Ejdiha bilen élishqan ayal rabiye qadir xanim” dégen kitabni bashtin axir oqup chiqip, kitabning muhim yerlirini yighinda anglattim. Rabiye qadir xanim biz xanim qizlarning ülgisi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.