Roza we yardemsöyerlik

Musulmanlargha her yili bir ay roza tutush ibaditi bashqilargha yardem qilish we özining nepsini kontrol qilishni öginish meqset qilin'ghan bir ibadet bolup, roza tutqan adem yardemsöyerlikni öginidu.
Muxbirimiz ömerjan toxti xewiri
2008-09-10
Share

 Se'udi erebistanining mekke mukerreme shehride turushluq yash alim abdulétip hajim bu heqtiki söhbitimizni qobul qilghan idi.

Abdulétip hajim bilen söhbet

Abdulétip hajim rozining ademge bashqilargha yardem qilishni, yoqsullarning haligha yétishni ögitidighan ibadet ikenlikini bayan qilip mundaq dédi:" roza tutushning ijtima'iy paydilirimu bolup, roza tutqan kishi kündilik yémek- ichmeklirini hasil qilishqa qadir bolalmighan bicharilerning, yétim- yésir we yoqsullarning halini chüshinidu. Chünki achliqning derdini chekmigen kishi achliqning néme ikenlikini bilmeydu. U özi toq yürgenliktin hemme kishini özige oxshash toq hés qilidu. Eger roza tutup achliqning azabini tartip körse, bu waqitta künlük ozuqini tapalmighan bicharilerning halini chüshinidu-de, ularning halliridin xewer élip, yardem qilishni özi üchün insaniy burch dep bilidu. Birawning heqiqiy musulmanliqining ipadisi uning qelbining yumshaq bolushi, özinila oylimastin bashqilarnimu oylishi, méhir- shepqetlik bolushi we kishilerge köyümchan bolushidur. Allah ta'ala nahayiti shepqetlik bolup, u peqet shepqetlik kishilergila rehim- shepqet qilidu. Peyghember eleyhissalam bu heqte mundaq dégen: "shepqetlik kishilerge allah ta'ala rehim qilidu, yer yüzidiki kishilerge rehim - shepqet qilinglar, silerge asmandiki zat(allah ta'ala) rehim qilidu." Yüsüp eleyhissalam misirning xezinisige mes'ul bolghan waqitlarda rozini köp tutidiken. U bu heqte soralghinida: "men toq yürsem, péqirlarning achliqini untup qélishimdin qorqimen" dégen iken" .

Roza iradini kücheytidighan ay

Abdulétip hajim yene mundaq didi:" ramizan éyi iradini kücheytish we sewirchanliqni ügünish üchünmu eng yaxshi pursettur. Rozi tutqan kishi aldida yémek- ichmek teyyar turup achliqqa we ussuzliqqa berdashliq béridu. Uni yéyish, ichish we ayaligha yéqinchiliq qilishtin peqet uning wijdani tosap turidu. Chünki uning yénida nazaret qilidighan allah ta'ala bilen wijdanidin bashqa héchbir nazaretchi yoqtur. Shunga gérmaniyilik psixologiye bir doktori "iradini tiklesh we küchlendürüshning amilliri" namliq kitabida: "iradini kücheytish üchün eng yaxshi amil roza tutushtur" dégen.

"Peyghember eleyhissalam ramizanning kishige sebir ügitidighanliqi toghriliq : 'roza tutush sebirning yérimidur' dégen. Chünki insanda üch xil küch bar bolup, ularning birinchisi, nepsiy hewes küchi, ikkinchisi, yirtquch haywanlarda bolidighan ghezep küchi, üchinchisi, perishtilerde bolghandek rohiy küchtur. Insanning rohiy küchi yuqiriqi ikki küchni bésip öteligende u yérim sebirni hasil qilghan bolidu. Ramizanda musulman kishi nepsiy hewisini we ghezibini rozining yüzisidin terk étidu. Mana bu, sebirning yérimini hasil qilghanliq. Öz nepsining heweslirini yéngelmigen kishi dunyaning qiyinchiliqlirini yéngelmeydu. Bérer künlük achliqqa chidimighan kishi, ulugh nishanlarni emelge ashurushqimu chidiyalmaydu."

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet