Хоңкоң "шиңдав " гезити: үрүмчидә шәрқий түркистанчилардин 10 нәччиси етип өлтүрүлгән


2008-02-15
Share

Биз хоңкоңда чиқидиған " шиңдав " гезитиниң, үрүмчи сақчи даирилириниң, чаған байрими алдида, тәңритағ райони бәхит бағчиси аилиликләр бинасидики уйғур қаршилиқ көрсәткүчи күчлири билән тоқунушуп, 18 уйғурни етип өлтүргәнлики, тоқунуш җәрянида икки хитай сақчисиниң өлгәнлики тоғрисида бәргән хәвирини ичкириләп ениқлаш үчүн, бәхт бағчиси аһалилар райониға йеқин җайдики бир хитай аялдин йүз бәргән вәқә һәққидә сүрүштүрүш елип бардуқ.

Бир хитай аялниң инкаслири

Зияритимизни қобул қилған хитай аял, гәрчә йүз бәргән вәқәни өз көзи билән көрмигән болсиму, бирақ җамаәт хәвпсизлик назаритидики бир достидин бу хәвәрни аңлиғанлиқини сөзләп бәрди. Униң ейтқанлири билән хоңкоң мәтбуатиниң хәвири асасий җәһәттин бир ‏- биригә йеқин мас кәлди.

У хитай аял бу һәқтә мундақ деди: "Бизниң бу йәрдә чиқидиған йәрлик гезитләр бу вәқә тоғрисида хәвәр бәрмәй вәқәни бесиқтурувәтти. Җамаәт хәвпсизлик идарисидикиләрниң ейтишичә, шәрқий түркистанчилар билән сақчилар қораллиқ тоқунушқан, сақчилардин адәм өлмигән, шәрқий түркистан қаршилиқ көрсәткүчилиридин хели көп адәм өлүпту, уларниң һәммиси уйғур икән."

Мухбир : "Силәр вәқә йүз бәргән җайға йеқин болғандикин оқ авазини аңлимидиңларму ?" Аял : "яқ, биз у күни наһайити тенч ухлидуқ. Ейтишларға қариғанда, шәрқий түркистанчиларниң увиси дәл бизниң бинаниң әң ахириқи ретидики бина ичидә икән."

Бу аялниң ашкарилишичә, бәхт йоли сақчханисиниң сақчи башлиқи бу вәқә түпәйлидин хизмәттин бошитиветилгән икән.

Бәхт йоли әтрапидики аһалиниң вә сақчиханиниң инкаслири

Биз бу вәқә һәққидә техиму ениқрақ әһвал игиләш үчүн, бәхт бағчисиға тәвә бир қанчә өйгә телефун урдуқ. Уларниң көпинчиси өзлириниң бу вәқәдин хәвири йоқ икәнликини билдүргән болса, бәзи уйғурлар бу һәқтә сөзләштин баш тартти. " Бундақ бир гәп аңлимидуқ, әгәр ундақ бир вәқә йүз бәргән болса биз өйдин сиртқа чиқалмиған болаттуқ, бизниң гезитләрдиму бу тоғрилиқ хәвәр берилмиди."

Биз бәхт йоли сақчиханисиға телефун урдуқ, сақчи хадим : " бу мәсилә һәққидә мән сизгә җаваб берәлмәймән," деди.

Үрүмчи шәһәрлик сақчи идарисиниң инкаси

Үрүмчи шәһәрлик сақчи идарисидики террорлуққа қарши һәрикәткә мәсул бөлүмниң муавин башлиқи" бундақ чоң вәқә йүз бәргән болса ахбарат елан қилиш йиғини чақирилған болатти" деди.

Мухбир : "Мән бәхт бағчиси районида йүз бәргән тоқунуш әһвали һәққидә мәлумат алай дегән идим, сизниң буниңдин қанчилиқ хәвириңиз бар?" Муавин бөлүм башлиқи: "Мениң бу һәқтә сөзлишим қолайсиз, чоң вәқәләр йүз бәрсә бизниң идарә ахбарат елан қилиш йиғини ачаттуқ." Мухбир : "Һазирчә, ахбарат елан қилиш йиғини ачмидиңлар шундақму?" Муавин бөлүм башлиқи : "Һазир техи ачмидуқ." Мухбир : "Йеқинда ачамсиләр." Муавин бөлүм башлиқи: "Бу техи ениқ әмәс."

Шиңдав гезитиниң хәвиридә ейтилишичә, шәрқий түркистан гуруһи 5 ‏- феврал күни партлитиш қатарлиқ зораванлиқ һәрикәтлири қозғашни пилан қилип, 5 ‏- феврал ғулҗа вәқәсиниң 11 йиллиқини хатирләш үчүн тәйярлиқ көрүватқанда, сақчи тәрәп вәқәдин хәвәр тепип, һәрикәт қоллинип бир қисим қорал вә партлатқуч бомбиларни қолға чүшүргән икән.

Шиңдав гезити сақчи даирилириниң бәргән мәлуматиға асасән, шәрқий түркистан тәшкилатлириниң нөвәттә җиддий һәрикәткә өтүп, олимпик өткүзүлүш һарписида террорлуқ һуҗум қозғашни, һәтта био - химийилик қораллар билән һуҗум қилишни пиланлаватқанлиқини, буниңға көрә бейҗиң олимпик комитети нөвәттә террорчилиққа зәрбә бериш хизмитини чиң тутуп, болупму '' шәрқий түркистан " тәшкилатлирини олимпик бихәтәрликигә тәһдит елип келидиған әң чоң дүшмини дәп қарап, уйғур аптоном районида чоң көләмлик террорлуққа зәрбә бериш һәрикити қозғайдиғанлиқини елан қилди.

Дуня уйғур қурултийиниң баянатчиси дилшат решит әпәндиниң инкаси

Дуня уйғур қурултийиниң баянатчиси дилшат решит әпәнди бу вәқә һәққидә зияритимизни қобул қилип: "бейҗиң даирилири, шәрқий түркистанчиларни өзиниң әң чоң дүшмини дәп елан қилиш билән биргә, уларға қаттиқ зәрбә беридиғанлиқи тоғрисида җар селиватқанда, үрүмчидики хитай аһалиларниң көпинчиси йүз бәргән вәқәдә өлтүрүлгән уйғурларға һесдашлиқ билдүридиғанлиқини ейтип, ' улар қалаймиқан адәм өлтүрмәйду, болупму бигунаһ хәлқни өлтүрмәйду, бу бир сиясий тоқунуш,' деди" деди.

Йәнә бир хитай аялниң ейтишичә, сияси тус алған бу тоқунуш адәттики пуқраларға тәһдит әмәс икән.

Соал : "Шәрқий түркистанчилар силәр үчүн тәһдит һесаблинамду?" Җаваб : "Тәһдит һесабланмайду, шинҗаңниң бихәтәрлики интайин муқим, шинҗаңлиқлар бигунаһ пуқраларға һуҗум қилмайду".

юқирида силәр үрүмчидә хитай сақчилириниң 18 нәпәр уйғурни етип өлтүргәнлики һәққидики хәвәр тоғрисида тәйярлиған программимизни аңлидиңлар. (Әқидә)

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт