Paxta bahasi örlidi, Uyghur paxtikarlarning kirimi örlimidi

Uyghur élide bu yil paxtining bahasi jiddiy örlimekte. 14 - Öktebir Uyghur aptonom rayoni hökümiti paxta bazirini muqimlashturush üchün jiddiy oqturush chiqardi, emma paxta mehsulatlirining bazar éhtiyajini qamduralmaywatqanliqi sewebidin baha yenila turaqliq emes iken.
Muxbirimiz gülchéhre
2010.10.15
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
Paxta-Xuar-Cotton-XJ--305 2006 - Yili 10 - oktebirde tartilghan bu süret korla oblastidiki bir paxtichiliq meydanidin körünüsh.
AFP Photo

Igiligen melumatlirimizgha qarighanda, gerche paxta bahasi bulturqi oxshash mezgilge qarighanda 50% örligen bolsimu, Uyghur déhqanlarning kirimide héchqanche perq bolmighan.

Yéqinqi künlerdin buyan xitayning we Uyghur élining iqtisadiy uchur torliri we metbu'atlar paxta bahasining jiddiy örlep 10 yildin buyanqi eng yuqiri bahagha chiqqanliqi heqqide xewerler tarqatmaqta.

Tengritagh torining jüme künidiki xewirige qarighanda, Uyghur élining aqsu, qeshqer, we bingtu'enni öz ichige alghan asasliq paxta ishlepchiqirish bazilirida yéqinqi 20 kün ichide paxtining sétiwélinish bahasi 26% örligen. Yeni 8 yérim yüendin bügün 11.6Yüen'ge yetken.

Paxta bahasining örlishige da'ir élan qilin'ghan xewer we mulahizilerdin qarighanda, Uyghur élide paxta bahasining örlishige Uyghur éli, xitay hemde xelq'arada paxta ishlepchiqirish miqdarining oxshashla töwenligenlikidek üch terepning tesir qilghanliqini körsitishke bolidu.

Uyghur élide paxtining bahasi

Uyghur élide paxtining bu yilqi bahasi ötken yili oxshash mezgildikidin 50% örligen. Uyghur éli xitayning eng chong hem asasliq paxta ishlepchiqirish bazisi qilin'ghan 12 yildin buyan, paxta mehsulati xitay boyiche eng yuqiri orunni igilep kelmekte idi shundaqla pütün xitayning paxta mehsulatining 40%tini Uyghur élide ishlepchiqirilghan paxta igileydu.
 
Uyghur élining metbu'atlirida paxta bahasining bu yil pewqul'adde yuqiri bolushini keltürüp chiqarghan sewebler heqqide élan qilin'ghan xewerlerge qarighanda, gerche bu yil 8 ‏- aydin bashlapla Uyghur élining ambardiki 1 milyon 390 ming tonna paxtisi asasliqi jyangsu, jéjyang, shendung, xunen qatarliq xitaydiki paxta toqumichiliq zawut, karxanilargha yötkelgen.

Bu yil ishlepchiqirilghan paxtimu dawamliq xitayning ichkiri ölkilirige sétiliwatqan bolsimu, emma xitayning paxta mehsulatlirigha bolghan éhtiyajini qanduralmighan. Chünki bu yil türlük apetler sewebidin Uyghur élide bir milyon 300 ming mo kéwezlik weyran qilin'ghan. Paxta mehsulatining töttin bir qismi kamlighan.

Kélimattiki özgirishler seweblik kéwezlerning échilishi 15 kündin 20 kün'giche kéchikken

Bügün ürümchi kechlik géziti " bu yil hetta löngginingmu bahasi örlidi" dep xewer élan qildi. Uyghur élining paxtisigha muhtaj bolup kéliwatqan nurghun xitay paxta toqumchiliq shirketliri xam eshya yétishmeslik sewebidin ishlepchiqirish miqdari kémeymekte. Hetta bezi zawutlar taqilip qélish xewpide iken.

Xitayda baha örligen

Bu yil xitayning ichidimu paxta iskilatliridiki paxta may éyidila teqsim qilinip tügigen. Paxta ishlepchiqirish miqdari 15% töwenligen. Paxtini xam eshya qilidighan barliq toqumichiliq mehsulatliri we tawarlarning bahasi oxshashla örligen.
 
Bu yil 6 - aydila xitay bazarda paxta qehetchiliki körüldi dep xewer élan qilghan idi. Chet'ellerning paxta mehsulatining we éksport miqdarining töwen bolushi bilen xitayning import miqdarimu töwenligen we peqet Uyghur éli paxtisigha muhtaj bolghan.

Bu yil xitaydiki döletlik paxta iskilat zapas miqdarining ilgirikidin 441 ming tonna az bolidighanliqi mölcherlenmekte.

Xelq'aradimu paxta mehsulati töwenlep, bahasi örligen

2010 ‏- Yili amérika déhqanchiliq ministirliqining élan qilghan doklatigha qarighanda, hindistan paxta éksport qilishni chekligendin kéyin, pakstanda yüz bergen keng da'irilik sel we kelkün apiti pakstanning paxta mehsulatini chong zerbige uchratqan.

Paxta ishlepchiqirishqa tayinidighan özbékstanni öz ichige alghan nurghun bashqa döletlerningmu mehsulati kémeygen. Bu, amérikining paxta éksport miqdarining éshishigha türtke bolghan, amérika paxtiliri asasen xitaygha éksport qilin'ghan.

Bu yilidin 2011 ‏- yilghiche bolghan xelq'arada paxta zapisi dawamliq töwenlimekte.

Bingtu'enning xewerlirige qarighanda, mana mushuninggha oxshash sewebler bilen paxtining bahasida üzlüksiz örlesh körülüwatqan bolghachqa, kéwez térighan bezi déhqanlar paxta bahasining téxi turaqlashmighanliqigha qarap paxtisini yenimu yuqiri bahada sétishqa purset kütiwatqan iken, hökümet da'iriliri axbaratlirida paxtikarlarning sétishqa qiymasliqtek pisxikisinimu bazarda paxta qehetchiliki peyda qiliwatqan amilning biri bolushi mumkin dep körsetken.

Paxta bahasining örlishi bu yil Uyghur paxtikar déhqanlargha qanchilik payda élip kéliwatqanliqini igilesh üchün Uyghur élining yerlik paxta ishlepchiqirish meydanliridin aqsu, qeshqer qatarliq jaylargha téléfon qilduq.

Qeshqer peyziwattin bir déhqan gerche paxtining bahasi bu yil ötken yilgha qarighanda 50% örligen bolsimu, oghut we bashqa déhqanchiliq chiqimlirining pewqul'adde örlishi bilen kirimde héchqanche perq körünmigenlikini éytti.

Shendungning zawutlirigha Uyghur élidin paxta sétiwélishqa wastichilik qiliwatqan bir shexsi shirket bilen alaqilashtuq, shirket xojayini axbarat orginigha jawab bermeydighanliqini bildürdi.

Aqsu awattin bir paxtikar qiz, gerche paxtining sétiwélinish bahasi zor örligen bolsimu, bu yil höl yéghin apetlirining tesiride kéwezlirining toluq ghozeklimey we waqtida échilmay mehsulatning chüshüp ketkenlikini bildürdi.

Bazar bazirigha tehdit

14 - Öktebir Uyghur aptonom rayonluq xelq hökümiti ben'gungtingi jiddiy uqturush chiqirip, barliq jaylarning paxta bazirini muqimlashturushni telep qilghan.

Uqturushta, "xelq'arada we ichki jehettin paxta bahasi omumyüzlük öskenliktin aptonom rayonimizdimu chigitlik paxtining sétiwélish bahasi yuqiri boldi. Paxta sétiwalghuchi qismen karxanilar menpe'et qoghliship paxta bahasini örlitip her xil derijidiki paxtilarni arilashturup sétiwaldi, bezi chigit ayrish zawutliri yerlik chigit ayrish mashinilirida paxtini belgilimige xilap halda pishshiqlap, paxta süpitige kapaletlik qilmay paxta baziri tertipini qalaymiqanlashturuwetti. Paxtikarlarning menpe'eti we paxtichiliqning saghlam rawajlinishi üchün paxta bixeterlikini, süpet bashqurushini kücheytip, paxta sétiwélish bahasini muqimlashturush kérek" déyilgen.

Uyghur élide paxta bazirining qalaymiqanlishishi bilen Uyghur élining weziyitimu xitay da'irilirini endishige salghan bolup, hökümetning oqturushida yene saqchi, ot öchürüsh, bixeterlikke alaqidar orunlardin, paxta bahasining muqimsizliqidin peyda boluwatqan weziyetni éniq tonup, bazar qalaymiqanchiliqidin peyda bolidighan muqimsizliq xewpige taqabil turush charilirini, bixeterlik xizmitini kücheytish, ottin, bulang - talangdin, buzghunchiliqtin mudapi'elinishke kapaletlik qilish telep qilin'ghan.

Yuqiridiki awaz ulinishidin, bu heqtiki melumatimizning tepsilatini anglaysiler.

 
Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.