Uyghurlar mesilisini "shinjyang" wekilliri emes béyjingliq wekiller otturigha qoyghan
2008.03.07
Béyjingda échiliwatqan ikki yighinning muzakiriliri dawam qilmaqta. Xewerlerdin melum bolushiche, muzakiriler xitayning en'eniwiy yighin istili buyiche dawamlashqan. Uyghur rayonidin kelgen wekillerning muzakire yighinida, wekiller, wén jya bawning doklatigha pütünley ijabiy we yüksek baha bergen. Uyghur rayonidiki yerlik xelqning siyasiy, iqtisadiy, medeniy hoquqigha alaqidar mesililer hich tilgha élinmighan. Yighinda ikki wekil Uyghur rayonining iqtisadiy qurulushigha alaqidar konkrét ikki mesilini otturigha qoyghan bolsimu, bu sezgür mesililerdin emes.
" Shinjangda merkezning bulturqi 32 - nomurluq höjjiti ijra qilinmidi "
Muzakiride wén jya bawning doklatini Uyghur rayondin kelgen wekillerdin wang léchü'en " ré'alist bir doklat" dep baha bergen bolsa, nur bekri" xelq turmushining yükselgenlikini toghra eks ettürgen doklat " dep baha bergen. Erkin imirbaqi, doklatni "qaratmiliqi küchlük" dep apirin oqughan bolsa, isma'il tiliwaldi " shinjang xelqighe nahayiti köp menpe'et yetküzeleydighan bir doklat " dep medhiye oqughan. Bularning yighinda hazirgha qeder qandaq bir konkrét mesile otturigha qoyghanliqi melum emes.
Shinjang gézitining xewer qilishiche, Uyghur rayonining wekilliridin nyu ruji, bayliq menbesi béjining, bayliqning miqdarigha qarap emes, bahasigha qarap élinishi kéreklikini otturigha qoyghan. Nyu ruji, baj bahagha qarap élinsa, Uyghur rayonining maliye kirimide közge körünerlik yüksilish körülidighanliqini bildürgen. Nyu ruji yene, Uyghur rayonining tebi'iy bayliqliri keng - kölemde échiliwatqanliqi seweblik, Uyghur rayonigha ékologiye tölem puli bérishini telep qilghan. Uning qarishiche, Uyghur rayonining bayliqini échiwatqan shirketler kirimining %1 ini Uyghur rayonining ékologiyisini yaxshilash üchün ayrisimu, Uyghur éli maliyisige xéli jan kirip qalidighanliqini bildürgen.
Emeliyette, nyu ruji otturigha qoyghan bu mesililerni hel qilish toghrisida merkez burunla höjjet chüshürgen bolsimu, hel bolmay kelgen. Mesilen, merkezning bulturqi 32 - nomurluq höjjitide, bayliq menbeliridin bajni miqdarigha qarap emes, bahasigha qarap élishni qarar qilghan. Emma bu xil baj tüzümi merkez we yerliktiki bir qisim menpe'et guruppilirining ditigha yaqmighachqa ijra qilinmighan. Wén jya baw bu qétimqi doklatidimu, bayliq menbesining baj tüzümini islah qilidighanliqini, bayliq menbelirini heqsiz emes, heqliq ishlitishni yolgha qoyidighanliqini, bayliqi échilghan jaylargha, ékologiye toluqlima puli bérish méxanizimini mukemmelleshtüridighanliqini bildürgen. Démek, nyu rujining teklipi yéngi bir mesilini otturigha qoyush emes, merkezning alaqidar qararlirini tézraq ijra qilish teklipi bolghan.
" Baj we tölem kirimidin hökümet we xitay köchmenliri behriman bolidu "
Nyu ruji junggoda démokratiyini ilgiri sürüsh jem'iyitining Uyghur rayonidiki shöbisining mudiridur. Uyghur közetküchilirining qarishiche, eger u otturigha qoyghan teklip emelge ashqan teqdirdimu, buning Uyghurlargha paydisi yoq. Közetküchilerdin ilshat ependi yuquriqi sözliridin kéyin yene mundaq deydu:, bayliq menbesi béji össimu, ékologiye tölimi bérilsimu, bu pul xelqqe emes, hökümetke bérilidu, Uyghur élidiki hökümet milliy hökümet emes, xitay hökümiti bolghini üchün u nöwettiki Uyghur élining barliq qurulushliridin xitay köchmenlirini behriman qilip, Uyghur xelqini bu menpe'etlerdin chette qalduriwatqinidek, baj we tölem kirimidinmu xitay köchmenlirini behriman qilidu.
Yighinda jang shin isimlik bir wekil, Uyghur rayoni bilen xitay ölkiliri arisida éléktirleshken yuqiri sür'etlik yol qurulushini tézlitishni telep qilghan. Bu teklipni otturigha qoyghan jang shin, Uyghur rayonidiki shinjang éléktir - sana'et hessidarliq shirkitining bash diréktoridur. Emma uning bu teklipini rayon xelqining menpe'etini közlep yaki öz shirkitining menpe'etini közlep otturigha qoyghanliqi éniq emes.
" Uyghur rayonidiki ma'arip 30 yil burunqi sewiyidin perqlenmeydu "
Xewerlerdin qarighanda, Uyghur xelqining menpe'etige alaqidar pikir Uyghur rayonidin kelgen wekillerning emes, bir qisim bashqa jaygha tewe wekillerning éghizidin chiqqan. Xitay pen - téxnika uniwérsitétining mudiri bilen xitay ma'arip ministiri, Uyghur rayonidiki ma'arip qurulushidiki tengsizlikni tilgha alghan, ular Uyghur rayonidiki ma'arip asasiy qurulushning 30 yil burunqi sewiyidin anche perqliq emeslikini pash qilghan.
Shinjang gézitining 7 - mart tor bétide, Uyghur rayonidin kelgen wekillerning, her birining qurultaygha 2 - 3 tin teklip élip kelgenlikini, emma köpinchisining tekliplirini téxi otturigha qoymighanliqini, qoymasliqidek seweb mes'uliyetchanliq sewebidin tekliplirining üstide yenila tüzitish élip bériwatqanliqini xewer qilghan. Emma wekillerni éhtiyatchan bolushqa mejburlawatqan mes'uliyet xelq aldidiki mes'uliyetmu yaki partiye we hökümet aldidiki mes'uliyetmu? bu nuqta xewerde eskertilmigen. (Shöhret hoshur)
Munasiwetlik maqalilar
- Xitayda échiliwatqan ikki yighin heqqide oxshimighan inkaslar
- Xeliq "wekili" dilnar abdulla muxbirimizning ziyaritidin özini qachurdi
- Xitayning memliketlik xelq qurultéyi heqqide xelq'ara uchur wastilirining we Uyghurlarning inkasi
- 'Xitayche sotsiyalizm' dégen tüzümning özi xitayche emes
- Sha'ire --- zeynure xanim bilen " shéhidler ölmes" namliq shé'iri heqqide söhbet
- Amérika bilen xitaydiki perqlerni bilishke qiziqquchilar üchün uchurlar (1)
- Xitay merkizi hökümitige "bomba" xaraktérlik teklip
- Xitaydiki démokratik partiyiler aq tashliq kitabta éytilghan 'köp partiye hemkarliq tüzümi' ning saxtiliqini pash qildi
- Ötmes mata, danglap sata
- Gérmaniyining xitaygha qarita yéngi siyasiti
- Séning sherqiy türkistaning - méning gherbiy diyarim
- Uyghurlar qandaq bashquruliwatidu? --- bir " nemunichi" ning éytqanliri
- Xitay rehberliri 'démokratiye' dégen atalghuning menisini özgertmekte
- 17 - Qurultayda otturigha qoyulghan 'deslepki teqsimatta adil bolush' dégen siyaset heqqide mulahize
- 17 - Qurultay Uyghurlar üchün qandaq yaxshiliq élip kélidu?