Германийә тәшвиқат васитилирида хитайларниң мәдәнийәтсизлики


2007-12-13
Share

2008 - Йиллиқ бейҗиң олимпик мусабиқиси мунасивити билән хитай һөкүмити бейҗиң шәһәр аһалисиға қарита мәдәнийәтлик болуш тәшвиқатини қанат яйдурған. "Олимпикни күтүвелиш, мәдәнийәтлик болуш, йеңи истил тикләш" шуари астида қанат яйдуриливатқан бу һәрикәт чәтәллик көзәткүчиләрниң диққитини җәлип қилған.

Хитай алди билән өзини ислаһ қилиши керәк

Германийә долқунлири радиосиниң 12 - айниң 12 - күнидики "халиғанчә түкүрүш -- алаһидә тәнһәрикәт" намлиқ хәвиридә, хитайдики әң мәдәнийәтлик шәһәр аһалиси һесабланған бейҗиңлиқларниң халиған чағда гелини қаттиқ қирип, халиған йәргә түкүридиған сәт адәтлири үстидә узун тохталған. Бәзи германийиликләр бу һәқтики көз қарашлирини оттуриға қоюп өткән. Мәзкур радиониң буниңға мунасивәтлик йәнә бир хәвиригә "җуңголуқлар чайни көп ичиду, топлишип тамақ йәйду, бармақлирини уриду," дәп мавзу қоюлған болуп, буниңда хитай пуқралириниң кишини йиргәндүридиған қилиқсизлиқлири баян қилинған.

Баш шитаби берлиндики "бихәтәрлик вә көзитиш мәркизи" ниң хизмәтчи хадими дамәни әпәнди, хитай саяһәтчилириниң мәдәнийәтсизлики һәққидә тохтулуп мундақ деди: " хитай шәһәр қияпитини өзгәртиштин илгири, өзиниң начар илләтлирини өзгәртиши керәк. Санаитини тәрәққий қилдуруштин авал, аң - сәвийисини тәрәққи қилдуруши лазим. Биз хитайниң тәрәққи қилған - қилмиғанлиқиға баһа бериштә бейҗиң, шаңхәйләрдики һәшәмәтлик биналарға, хитай дөлитиниң йиллиқ екиспорт соммисиға әмәс, бәлки адәмлириниң мәдәнийәт сәвийисигә қараймиз. Һалбуки, бизниң бүгүн көриватқанлиримиз коммунистик аң, һәқсизлиқ вә мәдәнийәтсизликтин ибарәт" деди һәмдә бүгүн германийигә саяһәткә келиватқан хитайларниң қалақлиқидин уларниң зади қанчилик тәрәққи қилғанлиқини көрүвелишқа болидиғанлиқини әскәртти.

Хитайниң илләтлири

"Халиғанчә түкүрүш -- алаһидә тәнһәрикәт" намлиқ хәвәрдә йезилишичә, халиған йәргә түкүрүш җуңголуқларниң әсирләрдин буян давам қилип кәлгән начар адәтләрниң бири болуп, бу адәтни өзгәртиш үчүн бейҗиң даирилири узун йиллардин буян җәриманә елиш усулини қоллинипму үнүм қазиналмиған. Һазирғичә хитайда халиған йәргә түкүрүш вә мишқириш адәтлири давам қилип кәлмәктә. Дең шавпиңниңму даим гелини қирип түкүридиған адити бар икән. У чәтәллик меһманлар билән көрүшкәндә түкүрүк қачиси көтүрүп йүрүшкә мәҗбур болған. Җав зияңниң бурнини колаватқан рәсими мәтбуатларда узунғичә тәшвиқ қилинған иди.

Хәвәрдә йезилишичә, хитайларниң вақитқа риайә қилмаслиқ вә вәдигә вапа қилмаслиқ адити германларни бизар қилған. Көлинн шәһиридики бир саяһәт ширкити хадиминиң билдүришичә, германийигә саяһәткә келидиған хитайлар бәзидә дегән қәрәлдин балдур келивалса, бәзидә һәптиләп кечикип келидикән. Бәзидә һәтта қошна әлләргә кетип қилип, өзлирини елип кетишни тәләп қилидикән. Саяһәт пиланлирида даим өзгириш болуп туридикән. Бу һал германийә саяһәт ширкәтлириниң нормал хизмәт күн тәртипигә зиян йәткүзгән вә хитай саяһәтчилиридин сәскиниш кәйпиятлирини пәйда қилған.

Франкфорттики бир герман ашхана хоҗайининиң билдүрүшичә, әгәр хитай саяһәтчилири герман ашханисиға тамаққа кирсә, бу ашханида бир қалаймиқанчилиқ пәйда болидикән. Ашхана хадимлири алди билән дәрһал йетәрлик дәриҗидә чай һазирлап қоюши керәккән. Хитайлар чайни тамақтин көп истимал қилидикән. Хитайлар ашханиға бирла вақитта топлишип киридикән вә бир кишиликтин айрим тамақ йемәй, опчи киришмә тамақ буйрутуп, ашхана хадимлирини биарам қилидикән. Тамақ вақтида үнлүк сөзлишип, башқа херидарларни бизар қилидикән. Дастиханда әдәп сақлашни билмәйдикән. явропалиқларға нисбәтән хитайларниң тәкәббуранә һалда көрсәткүч бармиқи билән үстәлни чекип туруп, күткүчини чақириш адити әң сәт адәтләрниң бири болуп, франсузлар бу усулни пәқәт итларғила қоллинидикән. Бир хитай саяһәтчиси мушундақ қилип, бир франсуз күткүчидин дәккисини йигән.

Хәвәрдә баян қилинишичә, германийигә сода ишлири билән кәлгән бәзи хитайлар сода йиғини қулуқиға хош яқмиса йиғин мәйданидила ухлайдикән яки һәмралири билән параңға чүшүп кетидикән вәяки телефонда сөзлишидикән. Өзиниң нәдә туруватқини билән һесаблашмайдикән. Йиғин тәртипигә һөрмәт қилишни билмәйдикән. Бу һал германларни һәйран қалдурған.

Милйон йевролуқ содини бикар қилған - йәл

Хитайларниң начар адәтлирини яхши билидиған германийидики уйғурлар мундақ бир вәқәни тилға елишиду: хитайдин кәлгән чоң бир ширкәт билән герман ширкити мәсуллири нәччә он милйон йевролуқ бир сода үчүн тохтам түзүшкә башлайду. Тохтам түзүлүватқан шу мәйданда, хитай сода ширкитиниң мәсули тосаттин йәл қоюветиду. Герман хоҗайинниң қаттиқ аччиқи кәлгән болсиму, сәври қилиду вә тохтамни давамлаштуриду. Әмма хитай хоҗайини аридин узун өтмәй йәнә бир қетим йәл қоюветиду. Бу қетим аччиқини басалмиған герман хоҗайин дәрғәзәп билән орнидин чачрап туруп, тохтам қәғизини йиртип ташлайду вә "мән һайван билән келишим түзмәймән!" дәп, хитай сода ширкити вәкиллирини ишханисидин һәйдәп чиқириду.

"яврупа сода - саяһәт гезити" ниң мәсули ву җиңйүән хитайниң начар илләтлири һәққидә тохтилип; "хитай саяһәтчиләр машиниға чиқса ухлайдиған, машинидин чүшсә һаҗәтханиға йүгүридиған, мәнзирилик җайни көрсә рәсимгә чүшидиған, өйигә қайтқанда һечнемә билмәйдиған алаһидиликкә игә" дәп язиду.

явропада яшаватқан хитайларниң оғрилиқ қилиш, қатиллиқ қилиш, баҗ оғрилаш, қанунсиз ишләш қатарлиқ қилмишлири яврупа гезитлиридә даим тилға елинип туриду вәTV қаналлири нәқ мәйдандин тартқан көрүнүшләрни көрситиду. Шундақ болушиға қаримай, хитайлар өзлирини "бәш миң йиллиқ мәдәнийәткә игә милләт" дәп мәйдисини керип көрәңләп йүрүшиду. (Әкрәм)

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт