Xotende bir xitay emeldar we bir saqchi öltürülgen

Yéqinda ismini ashkarilashni xalimighan birsi radi'omizgha uchur yollap, bu hepte ichide xotende bir xitay emeldari we bir qatnash saqchisining Uyghurlar teripidin öltürülgenlikidek weqening yüz bergenlikini bildürdi. Bu uchurgha asasen ehwal igiliginimizde heqiqeten mushundaq weqening bolghanliqi, nöwette ikki gumandar Uyghurning qolgha élin'ghanliqi heqqide melumatlargha ige bolduq.
Muxbirimiz irade
2010-11-11
Share
qeshqer-saqchi-charlash-305 Radiomizgha iane qilinghan bu sürette, xitay qoralliq saqchilirigha qilinghan hujum yüzbergen qeshqer shehirining ali méhmanxanisining partilitiwétilgen aldi ishiki aldida charlash élip bériwatqan xitay saqchiliri we bir sayahetchining körünüshi.
RFA Photo

Biz radi'omizgha kelgen uchurni tapshurup alghandin kéyin, heqiqeten mushundaq bir ehwalning yüz bergen yaki yüz bermigenlikini we weqelikning tepsilatini bilip béqish üchün xoten'ge téléfon qilip, ehwal igileshke tirishtuq. Biz xotendiki melum bir méhmanxanigha téléfon qilip ehwalni sorighinimizda, u xitay qiz özining shundaq gepni anglighanliqini éytti.
 
- He, men anglidim. Lékin men tepsilatini éniq uqmaymen. Ular shundaq deydu.
- Ular dégen kimu, xizmetdashliringizmu?
- Mushu yerde ishleydighanlar, méhmanlardin anglighantim.
- Ular néme dégen idi ?
- Shu, ishqilip adem öltürülgenlikini dédi.
- U xitay némishqa öltürülüptu, uni bildingizmu?
- Yaq. Bilmidim.
- Siz buni qachan anglidingiz?
- Ikki künning aldida.

Biz téléfonni qoyup arqidin bashqa bir nomurgha téléfon qilghinimizda, téléfonimiz xotendiki qatnash méhmanxanisigha baghlandi. Téléfon'gha jawab bergen qizmu oxshashla özining ikki kün awwal anglighanliqini, emma özi tereqqiyat - échish rayonida bolghanliqtin ehwaldin toluq xewerdar emeslikini éytti.

Arqidin biz, xoten sheher ichidiki ahalilerning öylirige téléfon qilduq. Téléfonimizgha chiqqan bir Uyghur xanim özining xitay emeldarning öltürülüsh weqesini bilmeydighanliqini, emma bir qatnash saqchisining öltürülgenliki weqesige da'ir bilidighanlirini mundaq bayan qilip berdi.

Bu xanimning bayan qilip bergenliridin qarighanda, aqsudin kelgen ikki gumandar özini qoghlap kelgen Uyghur qatnash saqchisini pichaq tiqip öltürüwetken bolup, közetküchiler bu ikki weqening bir - birige chétishliq bolush éhtimalini yuqiri dep qarimaqta.

Melum bolghandek, aqsuda kéyinki künlerde xitaylargha qarshi naraziliq heriketliri arqa - arqilap meydan'gha kelgen idi. Aqsudiki weqe meydan'gha kelgendin kéyin xitay da'iriliri rayonning bixeterlik tedbirlirini qatmu-qat chingitip, gumanliq kishiler dep qaralghanlarni teqib astigha élishnimu kücheytken.

Biz igiligen uchurlardin bu yil awghustta charlash saqchilirini partlitish weqesi we qoral iskilati weqesi qatarliq weqelerge chétishliq dep qariliwatqan kishilerning hélihem xitay saqchiliri teripidin pütkül Uyghur rayoni miqyasida iz qoghlap tutqun qiliniwatqanliqimu melum bolghan.

Bu ehwallardin qarighanda, aqsudin kelgenliki ilgiri sürülgen bu ikki kishining "siyasiy jinayetchi" bolushi we ularning qéchish jeryanida yuqiridiki weqelerni sadir qilghan bolushi mumkinliki éhtimalgha yéqin dep qaralmaqta.

Yuqiridiki awaz ulinishidin, bu heqtiki melumatimizning tepsilatini anglaysiler.

 
Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet