Xitayda yüz bergen yaponiyige qarshi namayish heqqidiki uchurlar


2005.04.12
Share on WhatsApp
Share on WhatsApp
CHINA_JAPAN_PROTEST_Guangzh.jpg
10-April küni, gu'angjuda yaponiyige qarshi namayish. AFP

Xitayda yaponiyige qarshi namayish yüz bergendin kéyin, yaponiyidimu buninggha qarita inkas qaytti.

Xitayda yaponiyige qarshi namayish, yaponiyide xitay kompartiyisi bilen widalishish

"Birleshme géziti" ning xewer qilishiche, 4 - ayning 9 - küni béyjingde ötküzülgen yaponiyige qarshi namayishta, namayishchilar yaponiye meblegh salghan soda bazarlirigha hujum qilighan. Yaponiye elchixanisigha tash étip, dérize - eyneklerni chaqqan. Yaponiyining dölet bayriqini köydürgen, "yaponiyini yoqitayli", "yaponluqlar öz dölitige qaytip ketsun" dep waqirighan.

"Ulugh ira géziti" ning 4 - ayning 10 - küni tokyoda neq meydandin tartqan foto söretlerni qoshup xewer qilishiche, yaponiyide turushluq xitay teshkilatliri tokyoda "xitay kommunist partiysi bilen widalishish namayishi" ötküzgen. Bu namayishqa 200 din artuq adem qatnashqan.

Xitayda tash étish we yaponiyide yel miltiq étish

Birleshme agéntliqining xewer qilishiche, xitayda chingdu, shénjén qatarliq sheherlerde yaponiyige qarshi namayish yüz bergendin kéyin, xitayning paytexti béyjing shehiridimu 4 - ayning 9 - küni yaponiyige qarshi namayish ötküzülgen. Namayishchilar yaponiye elchixanisigha tash étip derize - eyneklerni chaqqan.

Dowéy agéntliqining xewer qilishiche, yaponiyining yokoxama shehiride "jonggo bankisi" ning bu sheherdiki shöbsining derizilirini yel miltiq étip chéqip parakende qilidighan weqe yüz bergen.

Koyzumi we wén jabaw

Birleshme agéntliqining xewer qilishiche, yaponiyining bash ministiri koyzumi ependi xitayda dawamlishiwatqan yaponiyige qarshi namayishlar toghrisida naraziliq bildürüp "intayin epsuslinimen" dégen.

B b s ning xewer qilishiche, xitayda yaponiyige qarshi keypiyat taza örlewatqanda, xitayning bash ministiri wén jabaw ependi hindistanda muxbirlargha "yaponiye ötken esirde tajawuzchiliq urushi qozghap jonggogha, asiyagha azap - oqubet keltürgen idi", "yaponiye emdi birleshken döletler teshkilatining da'imiy ezasi bolmaqchi bolsa, u choqum tarixqa toghra mu'amile qilishi kérek" dégen.

Yaponiyide ministirlar we ammiwi teshkilatlar dostluq üchün térishmaqta

Yaponiye "n x k agéntliqi" ning xewer qilishiche, orgini tokyoda turidighan xitay - yapon dostluqi teshkilati 4 - ayning 12 - künidin bashlap ikki döletning dostluq munasiwiti üchün xizmet ishleshke bashlighan. Yaponiye kabénitining sékritar xiroyuki xosoda ependi "hökümitimiz hadise peyda bolushning aldini élish üchün xitay bilen yéqindin alaqe qiliwatidu. Biz xitay hökümitining jawabini kütimiz" dégen. Yaponiyining soda ministiri shoyki nakagawa "biz xitayda turiwatqan yaponiye shirketlirining ehwaligha diqqet qiliwatimiz. Zamanimizda baza igilikini yolgha qoyushni arzu qilidighan bir dölet chet'el shirketlirining mesilisini yaxshi hel qilishi lazim" dégen.

Yaponiye tarixni pedezligen bolsa, xitay tarixini burmilidi

"Wolt stirit zhornili"da düshenbe küni "yaponiye tarixni pedezligen bolsa, xitay tarxini burmilidi" serlewhilik bir obzor élan qilindi. Bu obzorda "xitay yéqinda yaponiyini tarixiy kitab mesilisi bilen eyiplidi. Emma xitay özi tarixni burmilap kelmekte, xitay bu jehette yaponiyidin éship chüshidu. 1989 - Yili ti'en'enmin meydanida yüz bergen tinch namayishni "topilang" dep burmilidi. Chong sekrep ilgirleshte adem ölgen weqenimu burmilidi. Koriye yérim arilida yüz bergen urushnimu burmilidi. 1951 - Yili xitay armiyisi tibetke kirgendiki tarixnimu burmilidi. Xitay hazir eyni waqittiki "chong sekrep ilgirilesh" yaki "medeniyet inqilabi" élip bériwatqan dölet emes, belki uninggha oxshimaydighan bir yéngi dewrde turiwatqan dölet. Shunglashqa xitay hökümiti öz dölitidiki puqralarning dunyani toluq chüshinishige kapaletlik qilishi kérek" dep bayan qilin'ghan. (Weli)

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.