Xitaydiki doxturxanilar köp sandiki bimarlarning ölüm arxipini yoshuridu


2006.08.18

Xitayda ezeldin xoshalliq xewerni melum qilip, qayghuluq xewerni yoshuridighan buxil bolmighur medeniyet mewjut bolup kelgen hemde bügünki kün'ge kelgende, bu xil halet bashqiche ipadilinishke bashlighan.

Bimarlarning ölüm arxipini yoshurush ehwali éghir

Mesilen xitay hökümet da'irlirining tarqatqan xewerdin melum bolushiche, hazir xitayning köp sandiki doxturxanilirida, bimarlarning heqiqi késel ehwalini ashkarilimay, hetta ölüm arxipini yoshuridighan ehwal nahayiti omumlashqan.

Yéqinda xitayda doxturxanilarning, bimarlarning ölüm arxipini yoshurush mesilisi heqqide mexsus chong tekshürüsh élip bérilghan. Tekshürüsh netijisidin melum bolushiche, tekshürüsh élip bérilghan 130 din artuq doxturxanilarning 3 tin1 qisim bimarlarning ölüm arxipi pütünley mexpi tutulghan bolup 20 % tin artuq doxturxanilar bimarlarning ölüm arxipi heqqide ezeldin héchqandaq melumat bérip baqmighan.

En'giliye b b s radi'o téléwiziye shirkiti teripidin bérilgen bu heqtiki melumatta körsitilishiche, xitay hazir yéngi türdiki qush zukumi wirusning tehditige uchrimaqta. Mezkur doklatta ashkarilan'ghan mesililer dunyaning diqqitini qozghash bilen bir waqitta, kishilerning xitaydin tarqalghan yuqumluq késelliklerge bolghan endishisi téximu kücheygen.

Xitay hökümiti nuqtiliq sehiye krizis mesililiride, xelq'arada köp qétim tenqidke uchrighan. Mesilen 2002 - yilidiki sars mesiliside, xitay hökümiti deslepki mezgilde heqiqiy ehwalni yoshurghanliqtin, dunyada xelqni intayin jiddiyleshtürgen. Kéyin öktichi doxtur jang yen yüngning wijdan bilen baturlarche bergen ispati aldida, iqrar qilishqa mejbur bolghan.

Ölüm arxipini yoshurush, yuqumluq késellerni kontrol qilishqa tesir körsetken

Dunya sehiye teshkilati xitay hökümitining dawamliq yuqumluq késelliklerni yoshurup kéliwatqanliqigha qattiq narazi bolup, yéqinda 2003 ‏- yilila xitayda gumanliq dep qaralghan qush zukumi arxipi heqqide, ispat bérishni telep qilghan.

Xitay sehiye ministirliki 8 ‏- ayning 8 - küni bu heqte mexsus bayanat élan qilip, qush zukumi késel wirusning heqiqeten 2003 ‏- yili 11 - aylarda tunji qétim xitayda peyda bolghanliqini étrap qilghan. Démek xitaydiki qush zukimining eng deslepte peyda bolghan waqti hökümet teripidin körsitilgen waqittin top -toghra ikki yil ilgiri bolghan.

Xitay sehiye ministirliqining bayanatchisi "doxturxanilarning bimarlarning ölüm arxipini yoshurush qilmishi hökümetning yuqumluq késelliklerni kontrol qilish xizmitige zor tesir yetküzüwatidu" dep, bu xil yoshurush qilmishlirining xitayda heqiqeten nahayiti éghir ikenlikini iqrar qilishqa mejbur bolghan.

Wetendiki chéghida uzun yil doxtur bolup ishligen hazir gérmaniyide turushluq Uyghur ziyaliysi ehmet ependi xitay hökümitining peqet méditsina sahesidila emes, belki bashqa jehetlerdimu dawamliq saxtiliq qilidighanliqini, eger xitay hökümiti méditsina sahesidiki bu xil aldamchiliq qilmishlarni bir terep qilishta jiddi- chare tedbirlerni qollanmaydiken, undaqta tesewwur qilghusiz ehwal kélip chiqishi mumkin" dep bildürdi.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.