Зәһәрлик "җувава делоси" вә хитай - японийә мунасивәтлири


2008-02-04
Share

Йеқинда хитайдин японийигә експорт қилинған җувавиларни йегән бир қисим японийиликләрниң зәһәрлиниш вәқәси келип чиқти. Бу мәсилә японийә билән хитай арисида һәл қилишқа тегишлик мәсилиләрниң биригә айланған болуп, җувава мәсилиси һәққидә түрлүк инкаслар давамлашмақта.

Хитай җувавиларда зәһәрлик мадда барлиқини инкар қилған

Йеқинда японийидә бир қисим японлуқниң хитайниң тоңлитилған җувавилирини йәп зәһәрлиниш вәқәси келип чиққандин кейин, японийә мәтбуатлири зәһәрләнгүчиләр вә өзлирини биарам һес қилғучиларниң саниниң үзлүксиз көпийиватқанлиқини хәвәр қилишқан. Нәтиҗидә, бу икки дөләт експорт - импорт даирилири арисида ихтилап келип чиқип, японийә тәрәп хитайдин киргүзүлгән мәзкур җувавиларда зәһәрлик мадда барлиқини көрситишкән һәмдә японийигә хитай йемәклирини импорт қилмаслиқ пикирлири кәң әвҗи елишқа башлиған иди. Бирақ, хитай тәрәп болса, мәзкур җувавиларда зәһәрлик маддиларниң барлиқини инкар қилишқан.

2 - Айниң 3 - күни хитайниң сүпәт тәкшүрүш идарисиниң бир вәкилләр өмики японийигә йетип келип, японийә әмгәк вә йемәкликкә мунасивәтлик әрбаблири билән көрүшүп мәзкур мәсилидә сөһбәтләшкән. Б б с агентлиқиниң хәвиридин мәлум болушичә, сөһбәттин кейин японийә тәрәпму җувавиларни пишшиқлап ишләп, японийигә експорт қилған тәняң ширкитигә берип, тәкшүрүшкә пүтүшкән. Нөвәттә, бу мәсилә хитай вә японийә җамаити вә мәтбуатлириниң бирдәк диққитини җәлп қилмақта.

Хитайчә " бошун" учур ториниң тәйвән мәркизи агентлиқидин нәқил кәлтүрүшичә, японийидә хитай җувавилиридин зәһәрләнгүчиләр вә өзлирини биарам һес қилғучиларниң саниниң 2100 гә йәткән болуп, бу японийидә хитай йемәклиригә болған бир мәйдан сәлбий инкасларға сәвәб болуши мумкин.

Бу мәсилә хитай маллириниң инавитини йәнә бир қетим төкиду

Һазир америкида експорт - импорт ширкитидә ишләватқан, японийидә оқуп, докторлуқ унваниға еришкән бир әрбаб өзиниң експорт - импорт мәсилиси билән шоғулланғанлиқи үчүн японийә билән хитай арисида йүз бәргән мәзкур җувава мәсилисигә йеқиндин диққәт қилғанлиқини билдүрүп, бу вәқәниң хитай маллири җүмлидин йемәклириниң сүпәт өлчимидин нарази болуватқан һәм униңға гуман билән қараватқан японлуқларға күчлүк тәсир көрситиши мумкинликини тәкитлиди.

Униң қаришичә, японийә билән хитайниң сода мунасивәтлири қоюқ болуп, хитай японийиниң әң муһим сода шерики, хитай японийигә йеник санаәт маллиридин башқа йәнә көктат, мевә - чевә һәм пишшиқлап ишләнгән йемәк ичмәкләрни көпләп експорт қилиду. Йемәкликниң сап болмаслиқи мәсилиси японлар техиму көңүл бөлидиған мәсилә болуп, бу хәвәрниң тарқилиши билән японларда хитай йемәклиригә ишәнмәслик кәйпияти күчийип, хитайниң йемәк - ичмәклири мәһсулатлириниң абройиға һәмдә содисиға пайдисиз вәзийәт шәкилләндүриду.

японийә - хитай мунасивәтлири назук мәсилә

Мәлумки, йеқинқи йиллардин буян японийә - хитай мунасивәтлири җиддийлишип қалған болуп, японийә хитай мунасивәтлиригә аит хәвәрләр японийә мәтбуатлириниң муһим темисидур. Хитайда иккинчи җаһан уруши тарихиға, болупму, нәнҗиң қирғинчилиқиға мунасивәтлик вәқәләр түпәйлидин японларға қарши кәйпият әвҗи алған һәмдә наразилиқ намайишлири болғанда, японийидиму охшашла хитайға қарши туруш кәйпиятлири күчәйгән иди. японийә - хитай мунасивәтлири әмәлийәттә назук әһвалда болуп, бир қисим мутәхәссисләр җувава мәсилисиниң икки дөләт мунасивәтлиригә, болупму сода мунасивәтлиригә қисмән соғуқчилиқ елип келиши мумкинликини пәрәз қилса, йәнә бәзиләр буниң унчивала муһим амил болалмайдиғанлиқини билдүрүшмәктә.

Бирақ японийидә оқуп кәлгән мәзкур докторниң қаришичә, бу мәсилә, икки дөләт дипломатик мунасивәтлиригә анчә күчлүк тәсир көрситәлмисиму, лекин йәнила мәлум дәриҗидә рол ойнайду. "японлар мәтбуат учурлириға алаһидә етибар беридиған хәлқ" дәйду мәзкур доктор. Униң ейтишичә, бу хәвәр тарқалғандин кейин японларға күчлүк тәсир көрситиду, болупму иқтисадий кирими төвән, хитай мәһсулатлириниң даимлиқ херидарлири һесаблинидиған оттура вә төвән қатламға техиму бәкрәк тәсир көрситиду. (Үмидвар)

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт