Xelq'ara sherqiy türkistan teshkilatlar birliki türkiye parlaméntining re'isige Uyghurlar toghriliq telepname sundi

Ixtiyariy muxbirimiz arslan
2021-01-11
Share
Xelq'ara sherqiy türkistan teshkilatlar birliki türkiye parlaméntining re'isige Uyghurlar toghriliq telepname sundi Uyghur hey'iti türkiye parlamént re'isi mustafa shentop bilen uchriship Uyghurlar mesilisini sözleshti we telep sundi. 2021-Yili 8-yanwar, istanbul.
Photo: RFA

8-Yanwar jüme küni istanbuldiki xelq'ara sherqiy türkistan teshkilatlar birliki hey'itining mes'ulliridin hidayetullah oghuzxan qatarliq 5 kishilik guruppa türkiye büyük millet mejlisining re'isi mustafa shentop bilen istanbuldiki ishxanisida körüshti. Körüshüshte ular Uyghurlar mesilisini anglatti we telepname sundi.

Bu körüshüshke sherqiy türkistan ma'arip we hemkarliq jem'iyitining re'isi hidayetulla oghuzxan, sherqiy türkistan ölimalar birlikining re'isi doktur atawullah shehyar, sherqiy türkistan insan heqliri közitish jem'iyitining bash katipi nuriddin izbasar, adil muhemmed'oghli, sutuq bughraxan ilim we medeniyet wexpining re'isi doktur abdulxaliq Uyghur qatarliq 5 kishidin terkip tapqan bir hey'et qatnashqan.

Hidayetullah oghuzxanning bildürüshiche, bu uchrishishta türkiye-xitay otturisidiki "Jinayetchiler" ni qayturush kélishimining imzalinishi bilen bu heqtiki xewerlerning türkiyede we dunyaning herqaysi jaylirida yashawatqan Uyghurlar arisida qattiq endishe peyda qilghanliqi, bu kélishimning meyli siyasiy nuqtidin bolsun, meyli rohiy jehettin bolsun, sherqiy türkistan xelqige éghir ziyan élip kélidighanliqi hemde sherqiy türkistan dewasining ajizlishishigha seweb bolidighanliqi eskertilip ötülgen. Ular türkiye büyük millet mejlisning re'isi hörmetlik mustafa shentop ependimdin mezkur kélishimnamining millet mejlisi teripidin ret qilinishi, awazgha qoyulmasliqi yaki toxtitip qoyulushini jiddiy telep qilghan.

Hidayetullah oghuzxanning bildürüshiche, bu uchrishishta yene türkiyede yashawatqan sherqiy türkistanliqlarni xatirjem qilish, ular üstidiki rohiy, ijtima'iy we iqtisadiy bésimlarni azaytish, öz'ara ishench we bixeterlik tuyghusini ashurush üchün türkiyede yashawatqan barliq Uyghurlarni türkiye puqraliqigha qobul qilish telep qilin'ghan. Bu heqte yézilghan mexsus iltimas türkiye büyük millet mejlisining re'isige tapshurulghan.

Sherqiy türkistan insan heqlirini közitish jem'iyitining bash katipi, dokturant nuriddin izbasar ziyaritimizni qobul qilip, bu uchrishshta yene türkiye büyük millet mejlisining re'isi mustafa shentop ependige Uyghurlarning hazirqi ehwali, Uyghur xelqi uchrawatqan basturush we irqiy qirghinchiliq toghrisida melumat bérilgenlikini bildürdi. U yene bu uchrishishta sherqiy türkistan insan heqlirini közitish jem'iyiti teripidin teyyarlan'ghan "Sherqiy türkistan insan heqliri depsendichiliki doklati" ning sunulghanliqini éytti.

Hidayetullah oghuzxanning bildürüshiche, bu qétimliq uchrishishta mustafa shentop ependige türkiye jumhuriyitining puqrasi bolsimu, emma hazir xittayning yighiwélish lagirlirida yétiwatqan Uyghurlarning barliqini, ularni qutquzulup türkiyege élip kélish lazimliqi otturigha qoyulghan. Uningdin bashqa ular yene tayland, hindonéziye we bashqa döletlerde tutup turuluwatqan Uyghur tutqunlarni qutquzush üchün türkiyening jiddiy heriket qilishi kérekliki'ini eskertken.

Igilinishiche, mustafa shentop ependi Uyghur hey'itining teleplirini anglighandin kéyin, türkiyening Uyghurlar mesilisidiki pozitsiyesini, alghan qedemlirini we siyasitini chüshendürüp ötken. U türkiye-xitay arisida tüzülgen mezkur kélishimning türkiye parlaménti teripidin ret qilinishi, Uyghurlargha shertsiz halda türkiye nopusigha ötüsh heqqining bérilishi we xewp ichide qalghan Uyghurlarni qutuldurulush qatarliq mesililer boyiche bir qisim ijabiy jawablarni bergen.

Hidayetullah oghuzxanning bildürüshiche, bu qétimliq uchrishish xelq'ara sherqiy türkistan teshkilatlar birlikining türkiye-xitay arisida tüzülgen "Jinayetchilerni öz ara ötküzüp bérish" kélishimining türkiye teripidin ret qilinishi üchün élip bériliwatqan heriketlerning bir qismi iken. Aldimizdiki künlerde ular yene türkiye ichkiy ishlar ministérliqi, tashqiy ishlar minisitirliqi we türkiye büyük millet mejlisining bezi organliri bilen bu heqte mexsus uchrishishlar élip baridiken.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet