Германийәдики түрк тәшкилатлири вә түрк җамаити арисида уйғурларға ярдәм бериш долқуни көтүрүлмәктә

Ихтиярий мухбиримиз әкрәм
2020-02-03
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Уйғур дияридики хитайниң җаза лагерлириға мунасивәтлик учурлар һәм уйғурлар учраватқан зулумларға мунасивәтлик мәлуматларниң хәлқара мәтбуатларда көпләп елан қилиниши нәтиҗисидә ғәрб әллири хәлқлириниң уйғурларға болған һесдашлиқи барғансери күчәймәктә. Болупму явропадики түркләр арисида уйғурларға ярдәм бериш долқуни көтүрүлүп, түрк тәшкилатлири, мәсчитлири, җамаити өзлүкидин һәрикәткә келип, түрлүк паалийәтләрни тәшкиллимәктә.

Ахирқи икки айдин буян германийәдики түрк тәшкилатлириниң йетәкчиликидә германийәдики көплигән шәһәрләрдә хитайниң зулум сияситигә, җаза лагерлириға қарши намайишлар елип берилған иди. Һазир тәшкилатлардин сирт түрк җамаитиму өзлүкидин қозғилип, уйғурларға ярдәм беришкә мунасивәтлик түрлүк паалийәтләрни орунлаштурмақта. Буларниң бири, 2-феврал күни германийәниң билефелд шәһиридә өткүзүлгән уйғурларға ярдәм һәрикитидур.

Бу һәрикәтни һечбир дәбдәбилик намлар билән атимай, һечбир тәшкилатни арилаштурмай туруп билефелд шәһиридики түрк анилар өзлири қозғиған. «Пидакар анилар» дәп тәрипләнгән йүзлигән түрк аниларниң уйғур йетим-йесирлириға ярдәм бериш үчүн иқтисадий ярдәм топлашни мәқсәт қилған бу паалийити д у қ һәм мәркизи дүселдорф шәһиридики «шәрқий түркистан күлтүр вә информасийон мәркизи» тәшкилатиниң қоллишиға еришкән.

Биз 2-феврал күни чүштин кейин саәт 13:00 да паалийәт тәшкилләнгән нәқ мәйданға йетип келип бу йәрдики һаяҗанлиқ мәнзириләргә шаһит болдуқ. Паалийәт миңдин артуқ киши сиғидиған чоң бир залға орунлаштурулған иди. Сәһнә ай-юлтузлуқ көкбайрақлар билән безәлгән. Йүзлигән түрк анилар өйлиридә түрлүк таамларни, пишуруқларни тәйярлап келип, залниң төт әтрапиға қатар орунлаштурулған үстәлләргә тизишқан, түрк дукандарлар һәр түрлүк малларни яйма қилған иди. Оттурисидики чоң сәйна адәм деңизиға айлинип, сода-сетиқ башлинип кәткән.

Билдуқки, йүзләрчә пидакар түрк анилар өзлүкидин сәпәрвәр болуп кечичә җапа тартип һазирлап кәлгән бу йемәкләр яки турмуш буюмлирини бу йәрдә сатидикән. Униңдин киргән киримни ата-анилири җаза лагерлириға яки хитайниң түрмилиригә солиниши нәтиҗисидә йетим қалған дуняниң һәр йәрлиридики бәхтсиз уйғур пәрзәнтлиригә ианә қилидикән. яш җуванлардин тартип яшанған момайларғичә һәссисини қошқан бу уйғурларға ярдәм паалийити зали қайнам ташқинлиқ бир мәнзирә һасил қилған иди. Микрофондин «шәрқий түркистандики зулумлар» ға аит нутуқлар яңрап туратти. Кишиләр бир үлүш төһписини ата қилиш үчүн 5 явролуқ нәрсигә 10 явро пул беривататти.

Алаһидә тәклип билән бу паалийәткә дахил болған д у қ рәиси долқун әйса әпәнди сөзгә чиққанда зал ичи адәмләр билән лиқ толған иди. Униң шәрқий түркистандики хитай зулуми вә җаза лагерлири тоғрисида қилған узун нутқи кишиләрни һаяҗанға салди. Пидакар анилар долқун әйсаниң шәрқий түркистанниң азадлиқи йолида көрситиватқан пидакарлиқлирини тәқдирләш үчүн униңға атап тон һазирлиған иди. Тон кийдүрүлгәндә зал ичидә гүлдүрас алқиш садалири яңриди.

Кишини техиму һаяҗанға салидиғини долқун әйсаниң сөзидин кейинла алаһидә пилан билән орунлаштурулған «көк байрақ мурасими» паалийити болди. Зал ичини бирдәмдила көк байрақлар қаплап кәтти. Җараңлиқ нахша садалири ичидә көк байрақлар һәммә йәрдә ләпилдәшкә, бир нәпәр байрақчиниң түркийә байриқи билән шәрқий түркистан байриқини көтүрүп орунлиған байрақ уссули кишиләрниң көзлиридин от чиқиришқа башлиди. Алқиш садалири, «барикалла!» чуқанлири, «шәрқий түркистан ялғуз әмәс! биз һәммимиз шәрқий түркистанлиқ! биз һәммимиз уйғурмиз!» дегәндәк нидалар йүрәкләрни ләрзигә салди. «Қанал явропа» телевизийәси бу һаяҗанлиқ көрүнүшләрни нәқ мәйдан тарқитип турди.

Әлвәттики, 6 саәт давамлашқан бу паалийәттә көплигән нутуқлар сөзләнди. Уйғур доппилирини кейишкән әр-аял түрк зиялийлири сәһнидила «қанал явропа» телевизийәсиниң зияритини нәқ мәйдандин қобул қилип, шәрқий түркистандики зулумни вә түрк дунясиниң, ислам дунясиниң хитайға болған ғәзәп-нәпрәтлирини баян қилишти. Шәрқий түркистанниң мустәқиллиқи үчүн өзлириниң бир үлүш һәссиләрни қошушқа һәр заман тәйярлиқини әскәртишти.

Мурасим арилиқида зияритимизни қобул қилған долқун әйса әпәнди бу җайдики тәсирлик көрүнүшләр тоғрисида қисқичә ипадә билдүрди. Сәһнидә «шәрқий түркистан күлтур вә информасийон мәркизи» гә вакалитән уйғурларниң нөвәттики вәзийити тоғрулуқ мәлумат берип өткән абдусалам абдурусулму өз тәсиратини тилға алди.

Паалийәткә йәнә даңлиқ түрк нахшичилириму тәклип қилинған болуп, уларму «шәрқий түркистан үчүн» дәп туруп түрлүк нахшиларни орунлиди. Мақалиләр, нәсрләр, шеирларму тәқдим қилинди. Уссуллар ойналди. Бу йәрдики пүтүн хизмәтләр уйғурлар үчүн буйрулған, пүтүн натиқлар, сәнәткарлар, мулазимлар бир күн вақтини һәқсиз һалда шәрқий түркистанға атиған иди.

Паалийәт ахирида «ким ашти» базири қизиди. Кишиләр баһаси толиму әрзан болған бир дәстә гүлни талишип сетивалатти. Һәтта 5 явролуқ бир дәстә гүлни талишип, 100 явроға алатти. Әмәлийәттә бу пул гүл үчүн әмәс, уйғурлар үчүн, шәрқий түркистан үчүн бериливататти. Әзәлдин һеч бир паалийәттә бир-бири билән келишәлмәйдиған, бир-бириниң сорунлириға дәссимәйдиған һәр хил еқимдики түрк тәшкилатлириниң әзалири, уларниң аилә тавабиатлири уйғурлар үчүн орунлаштурулған тәрәпсиз бу паалийәттә бир аилиниң кишилиридәк бирлишип кәткән иди.

Д у қ ниң рәис вәкили, шәрқий түркистан өлималар бирликиниң муавин рәиси турғунҗан алавудун әпәнди бу һәқтә тохталғанда бүгүнки бу паалийәт үчүн нурғун түрк ханим-қизлириниң көп әҗирләр сәрп қилғанлиқини тилға алди. Қурултай фондиниң мудири абдуҗелил әмәт әпәндиму бу һәқтә өз қарашлирини билдүрүп өтти.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт