Mehmud qeshqeri tughulghanliqining 1000 yilliqi xatirilendi
2005.10.04
Seyshenbe küni Uyghur aptonom rayonining qeshqer shehiride 11 - esirde yashap ötken Uyghur mutepekkuri we tilshunas mehmud qeshqeri tughulghanliqining 1000 yilliqini xatirilesh munasiwiti bilen ilmiy muhakime yighini ötküzüldi.
"Türki tillar diwani" maxmud qeshqirining dewrimizgiche yétip kelgen birdin - bir esiri. Mehmud qeshqeri qaraxanilar sulalisining xan jemeti a'iliside tughulghan. Qaraxanilar 10 - esirning axirliridin 13 - esirning bashlirighiche, qeshqeriye we mawrenunehir rayonlirini idare qilghan bolup, Uyghurlar tarixidiki eng qudretlik xanliqlarning biri idi.
Mehmud qeshqeri "türki tillar diwani" da chin we machin, dégen namlargha tedbir bérip, chin we machinlarni töwenki chin we yuqiri chin, dep atighan. Shinxu'a axbarat agéntliqining tekitlishiche, bu qétimqi yighinda bezi xitay mutexessisler bu nam qaraxanilar téritoriyisining xitay zémini ikenlikini ispatlaydighan pakit dep qarighan. Emma bu qarashni tenqid qilghuchilar, mehmud qeshqerining diwanidiki chin we machinlar xitayni emes, belki seddichinning sirtidiki tobalar we xoten'giche bolghan rayonlarni közde tutidu, dep qarimaqta. (Erkin)









