Uyghur ilide ötken yili 18 ming adem siyasiy seweblerdin qolgha élindi

2006-01-20
Élxet
Pikir
Share
Print

Xitay metbu'atlirining ashkarilishiche, Uyghur aptonom rayonida 2005 - yili 18 mingdin artuq kishi dölet bixeterliki sewebidin qolgha élin'ghan. Öktichi zatlar shu yili qolgha élin'ghanlarning 2004 - yilgha qarighanda 25 % köp ikenlikini bildürmekte. Bu xewer Uyghur aptonom rayoni partkomining zuwani " shinjang géziti" de élan qilindi.

" Shinjang géziti," bu bir yil ichide dölet bixeterliki sewebidin qolgha élin'ghan 18227 kishining térrorluqtin tartip, bezi chaghlarda chet'ellik muxbirlargha bayanat bergen kishilergiche chétilidighanliqini bildürgen. Roytérs axbarat agéntliqining xewer qilishiche, dunya Uyghur qurultiyining bayanatchisi dilshat rishit, " Uyghurlar qorqutulmaqta. Ular zuwanini chiqarsila qolgha élinidu," dep tekitligen.

Shinjang géziti aptonom rayon boyiche 2005 - yili 18mingdin artuq kishining qolgha élin'ghanliqini élan qilishtin ikki kün ilgiri, kishilik hoquqni közitish teshkilati doklat élan qilip, xitaylarning Uyghur milliy kimliki we diniy kimlikini nishan'gha alghanliqini tenqidligen. Kishilik hoquqni közitish teshkilati doklatida, " xitay hökümiti Uyghurlarning musteqil medeniyet salahiyiti we uning bilen zich baghlan'ghan diniy étiqadini yoqitishni meqset qiliwatidu " dep yazghan.

Xitay tashqiy ishlarministirliqi bayanatchisi kung chüen, kishilik hoquqni közitish teshkilatining eyiblishini ret qildi. Emma dilshat rishit, " eger xitay kishilik hoquqni közitish teshkilatining doklatini toghra emes dise, undaqta xelq'ara kishilik hoquq organlirining rayonda tekshürüsh élip bérishigha yol qoysun," deydu.

Xitay jama'et xewpsizlik ministirliqi ötken yili sherqiy türkistan küchlirini junggogha kéliwatqan asasliq tehdit, dep jakarlighan. Shuning bilen birge xitay da'iriliri oxshimighan köz qarashtiki diniy zatlarni " qanunsiz diniy unsurlar" dep élan qilsa, yene bir tereptin Uyghur aptonom rayonining mu'awin re'isi jappar hebibulla, pilanliq tughut siyasitining toghriliqi heqqide axunumdin petiwa alghanliqini bildürmekte. (Erkin)

Pikirler (0)
Share
Toluq bet