"Wuxen wirusi" ning wehimisi qaplighan Uyghur diyarida muqimliq we yuqumlinishtin mudapiyelinish tekitlenmekte

Muxbirimiz méhriban
2020-01-24
Élxet
Pikir
Share
Print
Wuxendiki jinyinti'an doxturxanisigha toshup kélin'gen "Wuxen wirusi" bilen yuqumlan'ghanlar. 2020-Yili 21-yanwar. Wuxen.
Wuxendiki jinyinti'an doxturxanisigha toshup kélin'gen "Wuxen wirusi" bilen yuqumlan'ghanlar. 2020-Yili 21-yanwar. Wuxen.
Social Media

2019-Yili 12-dékabir bayqalghanliqi éniqlan'ghan "Wuxen wirusi", yeni tajisiman öpke yallughi wirusi bilen yuqumlinish ehwali xitayning chaghan mezgilide shiddet bilen kéngeygen. Xitaylar 2020-yilliq chaghanni wehimilik keypiyatta kütüwalghan.

24-Yanwardiki xeweridin melum bolushiche, xitayda yuqum ehwali éghir bolghan 10 nechche sheher qamal qilin'ghan. 24-Yanwarghiche mezkur wirustin yuqumlinish xitaydiki 9 ölkige kéngiyip, 26 adem "Wuxen wirusi" bilen yuqumlinip ölgen.

Jümlidin milyonlighan Uyghurlarlar lagérlargha solan'ghan, xitaylashturush qedimi shiddet bilen küchiyiwatqan Uyghur diyarimu bu yilliq chaghanni "Wuxen wirusi" din yuqumlinish wehimisi keltürüp chiqarghan qorqunuchluq keypiyatta kütiwalghan.

Uyghur aptonum rayonluq da'iriler 24-yanwar yighin échip, bu yilliq chaghan mezgilide hem "Wuxen wirusi" din yuqumlinishtin mudapiyelinish hem rayonning muqimliqini saqlashni tekitligen.

23-Yanwar küni Uyghur aptonum rayonidimu wuxendin kelgen ikki neper xitay kadirining "Wuxen wirusi" din yuqumlan'ghanliq xewiri ashkarilan'ghan. 

24-Yanwardin bashlap Uyghur aptonom rayonidiki jama'et keypiyatida jiddiychilikler körülüshke bashlighan. Da'irilermu mezkur yuqumluq késel heqqide jem'iyette wehime peyda qilidighan xewerlerning tarqilishini kontrol qilish, rayondiki muqimliqqa kapaletlik qilish heqqide uqturush chiqarghan.

"Tengritagh tori" da 24-yanwar élan qilin'ghan "Aptonom rayon yéngi tiptiki tajsiman wirus bilen yuqumlan'ghan öpke yallughi yuqumining aldini élish-tizginlesh téléwiziye-téléfon yighini achti" serlewhelik xewerde "Wuxen wirusi" din yuqumlinishning aldini élish bilen birlikte herqaysi jaylarning jem'iyet muqimliqigha kapaletlik qilishni téximu ching tutushni tekitligenliki bayan qilin'ghan.

Pütkül xitay miqyasida "Wuxen wirusi" din yuqumlinish wehimisi ewj élip, jaylarda mezkur wirustin yuqumlinish tedbirlirini kücheytish tekitliniwatqan bir waqitta Uyghur aptonum rayonluq da'irilerning "Wuxen wirusi" din yuqumlinishning aldini élish bilen bir waqitta rayonning muqimliqigha kapaletlik qilishni tekitlishi közetküchilerning jiddiy diqqitini qozghidi. 

Dunya Uyghur qurultiyining bayanatchisi dilshat rishit xitayda tarqalghan "Wuxen wirusi" din yuqumlinish wehimisi pütkül xitay we xelq'arada diqqet nuqtisi boluwatqan, insanlarning hayati tehdit astida turuwatqan shara'itta Uyghur aptonum rayon da'irilerning "Kishilerdiki wehimilik keypiyatning aldini élip, rayonda herqandaq muqimsizliq amillirining yüz bérishining aldini élish" ni tekitlishi "Xelqning hayatigha qarita éghir mesuliyetsizlik we eng eqelliy insanliq ölchimining depsende qilinishidur," dédi. 

Dilshat rishit yene mundaq dédi: "Xitay da'irilirining 2017-yilidin kéyin rayondiki Uyghur qatarliq yerlik xelqlerge xitaylarning chaghan bayrimigha oxshash xitay bayramlirini ötküzüshke mejburlash qilmishi barghanche ewj aldi. Islam dinigha étiqad qilidighan Uyghurlarning eslidiki diniy we milli bayramliri cheklinip, rayonda nechche milyonlighan yerlik xelq lagérlargha qamilip, milli qirghinchiliqqa uchrash bilen birlikte yene medeniyet qirghinchiliqimu uchrimaqta."

Toluq bet