2-Nöwetlik "Sherqiy türkistan istratégiye muhakime yighini" axirlashti

Ixtiyariy muxbirimiz ekrem
2017-05-23
Élxet
Pikir
Share
Print
2-Nöwetlik "Sherqiy türkistan istratégiye muhakime yighini" din körünüsh. 2017-Yili 19-may, bérlin.
2-Nöwetlik "Sherqiy türkistan istratégiye muhakime yighini" din körünüsh. 2017-Yili 19-may, bérlin.
RFA/Ekrem

19-May bérlinda bashlan'ghan 2-nöwetlik "Sherqiy türkistan istratégiye muhakime yighini" 21-may netijilik axirlashti.

Gérmaniye paytexti bérlinda 3 kün dawam qilghan 2-nöwetlik "Sherqiy türkistan istratégiye muhakime yighini" 21-may küni yighin axbaratini élan qilish bilen axirlashti.

Yighinning axirqi künide, ottura sherqtiki Uyghurlar mesilisi, türkiyediki Uyghur musapirliri mesilisi, xitay hökümitining chet'eldiki Uyghurlarni qayturup kétip türmilerge bend qilish we pasportlirini musadire qiliwélish mesilisi, xitayning islami isimlarni cheklesh mesilisi qatarliqlar üstide mulahiziler yürgüzüsh we qararlar qobul qilish bilen birge, "Sherqiy türkistan mesilisini hel qilishning yolliri we siyasetliri" dégen asasiy téma üstide etrapliq toxtilip, muhim bolghan istratégiyilik küresh xeritisini sizip chiqip, tewsiye qararliri qobul qilish bilen tügellendi.

Bir Uyghur siyasiy pa'aliyetchisi süpitide bu qétimqi yighin‘gha qatnashqan d u q bayanatchisi dilshat réshit ependi ziyaritimizni qobul qilghanda, yighinning nahayiti ehmiyetlik bolghanliqini eskertti.

Yighinda "Sherqiy türkistan mesilisini hel qilishning yolliri we siyasetliri" dégen témigha a'it köpligen muhim teklip-pikirler otturigha qoyuldi. Mesilen؛ "Sherqiy türkistan milliy azadliq herikitining 3 basquchluq istratégiyilik pilanining 1-basquchidiki bésishqa tégishlik qedemler heqqidiki yéngi toluqlima mezmunlar we özgirishlerning ijrasini emelge ashurush. Xitay élan qiliwatqan qanun-tüzümler we yerlik nizamlardiki kishilik hoquq depsendichilikige a'it mezmunlarni herqaysi döletler hökümetliri, b d t, yawropa parlaméntida ghulghula qozghaydighan témigha aylandurush we buning yolliri" dégendek.

Yaponiyede aktip pa'aliyet qiliwatqan Uyghur ziyaliysi ilham mahmut ependimu yighin esnasida ziyaritimizni qobul qilip, bu yighin'gha yuqiri baha berdi.

21-Maydiki yighinda yene, amérika tashqi ishlar ministirliqi we amérika dölet mejlisi bilen alaqe ornitish we buning yolliri. B d t, yawropa parlaméntida emelge ashurush pilan qilin'ghan siyasetlerning ijrasini tizlitish. Muhajirettiki teshkilatlarni tizginleydighan, yétekleydighan, ishqa salidighan merkizi qurulmini berpa qilish we teshkilatlar idé'ologiyisini turghuzush dégendek mezmunlardimu muhakimiler bolup ötti.

Kanadadin kélip yighin'gha qatnashqan Uyghur ziyaliysi tuyghun ependimu bu qétimqi yighin'gha bolghan memnuniyitini bildürdi.

Mezkur yighinning axirida yene, pilanliq teshwiqat mu'essesiliri qurup chiqish we kespiyleshtürüp ishqa kirishtürüsh, maliye kapalitini turghuzush, milliy kimlikni qoghdashning konkrét yolliri qatarliq keng sahelerdiki jiddiy mesililerde her türlük yol xeritiliri sizildi.

Bu 3 künlük muhakime yighini toghrisidiki tesiratlirini bayan qilip ötken shiwétsiyediki Uyghur ziyaliysi nijat turghun ependi yighinning muhajirettiki Uyghur milliy dewasi üchün zor ehmiyetlik bolghanliqini tilgha aldi.

22-May küni 2-nöwetlik "Sherqiy türkistan istratégiye muhakime yighini"gha kelgen bir qisim wekiller gérmaniye bash ministir mehkimiside gérmaniyening bir qisim yuqiri derijilik rehberliri bilen ayrim söhbet élip bardi.

Toluq bet