Токйода "уйғур җәмийитидики ақ чекимлик вә әйдиз мәсилиси" намлиқ муһакимә йиғини чақирилди

Ихтиярий мухбиримиз һаҗи қутлуқ қадири
2016-08-09
Share
yaponiye-uyghur-aids-eydiz-wen-yenhai.jpg Әйдиз паалийәтчиси вән йәнхәй әпәнди докилат бәрмәктә
RFA/Haji Qutluq Qadiri

6 - Авғуст токйода "уйғур җәмийитидики ақ чекимлик вә әйдиз мәсилиси" намлиқ илмий муһакимә доклат сөзләш йиғини чақирилди.

Японийә уйғур бирлики тәшкилатидин игилишимизчә, мәзкур тәшкилатниң уюштуруши билән токйода өткүзүлгән мәзкур йиғинға америкида яшаватқан мәшһур хитай әйдиз паалийәтчиси вән йәнхәй әпәнди алаһидә тәклип билән қатнишип доклат сөзлигән.

Доклат сөзләш йиғин токйо шинҗикодики мәдәнийәт мәркизиниң йиғин залида шу күни чүштин кейин саәт үчтин бәшкә қәдәр давам қилған.

Зияритимизни қобул қилған японийә уйғур бирлики тәшкилатиниң рәиси турмуһәммәт һашим токйода чақирилған бу қетимқи илмий доклат сөзләш йиғини һәққидә тохталди.

Биз бу қетимқи докилат һәққидә вән йәнхәй әпәнди билән телефон сөһбити елип беришқа тиришқан болсақму, бирақ буниңға пәқәтла пурсәт болмиди.

Турмуһәммәт һашимниң билдүрүшичә, вән йәнхәй әпәнди бу қетимқи доклатида уйғур җәмийитики ақ чекимлик вә әйдиз мәсилилирини оттуриға қойған болсиму, бирақ бу мәсилиләрни сиясий қарашлардин халий болған һалда пәқәтла өзиниң тәтқиқат нуқтисидин аңлатқан.

Турмуһәммәт һашимниң ейтишичә, әйдиз паалийәтчиси вән йәнхәй әпәнди доклатида уйғур җәмийитидики ақ чекимлик вә әйдиз мәсилилириниң ямрап кетишидә хитай һөкүмитиниң бәлгилик мәсулийити барлиқини, гәрчә хитай мәркизи һөкүмити хитайдики ақ чекимлик вә әйдизниң ямрап кетишигә қарши бәлгилик тәдбир вә чариләрни қолланған болсиму, бирақ уйғур җәмийитидики бу мәсилиләргә нисбәтән хитай компартийәси йәнила сүкүт қилиш һалитидә туруватқанлиқини оттуриға қойған.

Японийә уйғур бирлики тәшкилатиниң муавин рәиси ғалип миҗитиниң дейишичә, вән йәнхәй әпәндиниң доклатидин кейин, бир қисим японлар уйғур җәмийитидики ақ чекимлик вә әйдиз мәсилилиригә хитай һөкүмитиниң немә үчүн җанлиқ тәдбир қолланмиғанлиқи тоғрисида көплигән соалларни оттуриға қойған.

Йиғинға қатнашқан тәтқиқатчи такаши сато йиғин һәққидә өз тәсиратини баян қилип:"уйғурларниң кишилик һоқуқ дәпсәндичиликидә ялғуз улар хитай һөкүмитиниң мәдәнийәт вә башқа җәһәтләрдики ассимилиятсийә қилишиға учрапла қалмастин, бәлки уйғур районида дуня көңүл бөлүватқан әйдизгә охшаш кесәлликләрниң, ақ чекимликләрниң ямрап кетиши вә хитайниң сүкүт қилиши кишини чөчүтиду" деди.

Японийә уйғур бирлики тәшкилатиниң рәиси турмуһәммәт һашим уйғур елидики ақ чекимлик вә әйдиз мәсилилири тоғрисида японийәдә чақирилған бу қетими илмий муһакимә йиғининиң әһмийити тоғрисида тохталди.

Игилишимизчә, бу қетимқи илмий муһакимә доклат сөзләш йиғиниға токйодики уйғур мәсилисигә көңүл болуватқан бир қисим мутәхәссисләр вә кишилик һоқуқ тәшкилатлириниң мәсуллириму қатнашқан.

Юқириқи аваз улинишидин тәпсилатини аңлаң.

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт