Shi jinpingning yüz yilliq tebrik nutqi: bésharetler we tehditler

Muxbirimiz eziz
2021-07-05
Share
Shi jinpingning yüz yilliq tebrik nutqi: bésharetler we tehditler Xitay kompartiyisi, öz partiyesining 100 yilliqini tebriklewatqan daghdughiliq pa'aliyiti soda baziridiki chong ékranda körünüwatqan körünüsh. 2021-Yili 1-iyul, béyjing.
AP

1-Iyul küni xitayning paytexti béyjing shehiride zor kölemlik ammiwi yighilish pa'aliyiti teshkillinip xitay kompartiyesi qurulghanliqining yüz yilliqi daghdughiliq tebriklendi. Shuning bilen birge bu heqtiki xewerler dunyaning herqaysi axbarat wasitiliride omumyüzlük xewer qilin'ghan dunyawi témilardin bolup qaldi. Halbuki bu xewerlerning köpinchiside xitay kompartiyesining yüz yil mewjut bolghanliqigha bolghan heyranliq emes, belki bu bir esirlik jeryanda xitay kompartiyesining nechche on milyon xitay puqrasining hayatigha zamin bolghanliqi, shundaq turuqluq bu partiyening yene shunche uzun mewjut bolghanliqi heqqidiki so'allar köprek orun aldi. Bolupmu xitay re'isi shi jinpingning uzun nutqidiki "Biz héchkimni bozek qilmiduq yaki qul qilmiduq. Shundaqla héchkimning bizni bozek qilishi yaki qul qilishigha qarap turmaymiz. Kim shundaq qilmaqchi bolidiken uning béshi yérilip, qéni aqidu" dégen sözliri herqaysi axbarat wasitiliri eng köp neqil alghan jümliler boldi.

Bolupmu dunyadiki chong döletlerning biri, dep qariliwatqan xitay xelq jumhuriyitining re'isi bolghan bir shexsning nechche yüz ming adem toplan'ghan chong meydanda bu xil sözlerni qilishi gherb dunyasidiki her sahe kishilirini bekmu heyrette qaldurdi. Bolupmu dölet rehberlirining herqachan diplomatik til uslubidiki sözlerni qilishigha öginip qalghan gherb dunyasi shi jinpingning bu xil sözlirini "Lükcheklerche uslubtiki tehdit" dep qaridi. Amérika tashqi ishlar ministirliqining xadimliridin enja manul CNBC agéntliqigha qilghan sözide "Xitay re'isining bu xil milletchilik tüsini alghan qattiq ahangdiki sözliri shi jinping üchün bekmu normal bir hadise. U mushu arqiliq xitay yashlirining qénini qizitishni közlewatidu. Amérika buninggha rawurus inkas qayturmisa bolmaydu. Roshenki bu hal amérika bilen xitayning munasiwiti bundin kéyin téximu yamanlishidighanliqining bir béshariti" dédi.

Gerche shi jinping bu qétimqi sözide birer konkrét döletni tilgha almighan bolsimu, emma gherb dunyasidiki analizchilar bu sözlerning wasitilik halda pütkül xitay miqyasida "Düshmen küch" dep teshwiq qiliniwatqan amérika hökümitige qaritilghanliqini tézla otturigha qoydi. BBC Agéntliqining bu heqtiki xewiride shi jinpingning "Béshini yenjip qénini aqquzush" heqqidiki sözliri keskin tenqidlinip "Roshenki bu baydén hökümitige yollan'ghan uchur. Shi jinping bu arqiliq 'biz hazir qudretlik. Biz bilen oynashma' dégen mezmundiki tehditlik uchurlarni baydin hökümitining yadigha salmaqchi" déyildi. .

Shu qatarda "Nyo-york waqti", "Washin'gton pochtisi", "Dewr" qatarliq köpligen chong gézit-zhurnallarmu bes-beste obzor maqaliliri élan qilip, xitay kompartiyesi qurulghanliqining yüz yilliq xatiride künide "Ongchilargha zerbe bérish", "Yerlik milletchilerni yoqitish", "Medeniyet zor inqilabi", "Tyen'enmén qirghinchiliqi" qatarliq zor weqelerni eslep ötti. Shuningdek bu jeryanda nechche on milyonlap xitay puqraliri hayatidin ayrilghan bolsa emdilikte xitay hökümitining Uyghur diyarida natisstlarche lagér qurup irqiy qirghinchiliq qiliwatqanliqini alahide eskertti. Shular qatarida hindistandiki eng chong téléwiziye qanallirining biri bolghan "Dunya bir" xewerliri bu jümliler heqqide mexsus muhakime uyushturup "Xitay hökümiti 'biz héchkimni qul qilmiduq hem qilmaymiz' deydu. Undaq bolsa lagérlargha qamilip qulluq emgikige séliniwatqan Uyghurlargha néme deydu?" dep so'al qoydi. .

Bolupmu ularning bu heqtiki téléwiziye muhakimiside xitay dölitige xitay kompartiyesi resmiy halda hökümranliq qilishni bashlighan 72 yildin buyan hazirghiche xitay dölitining xelq'ara bazargha yüzlen'gen birer aptomobilnimu yasap chiqalmighanliqi, xitay hökümitining astirtin eqliy mülük oghriliqi arqiliq gherb dunyasini ziyan'gha uchritish hésabigha bay bolghanliqi, nechche on yillap dawam qilghan siyasiy heriketlerde nechche on milyonlap xelqning ölgenliki, emdilikte az dégendimu bir milyon Uyghurning lagérlargha qamilip ölüm girdawida turuwatqanliqi dégenler eskertilip؛ "Xitay hergizmu özliri éytqandek qudretlik emes. Ularning maw zédongni dorap shu yosunda kiyin'gen bu re'isi özini maw zédonggha oxshitish, shuningdek ashundaq tehditlik sözlerni qilish arqiliq özining yéngidin tikliniwatqan mustebitlik ornini qoghdimaqchi" dédi. .

Amérikadiki musteqil analizchi, dunya Uyghur qurultiyi xitay ishliri bölümining diréktori élshat hesen bu mesililerge yéqindin diqqet qiliwatqan kishilerning biri. U bu heqtiki söhbitimiz jeryanida xitay dölitining re'isi bolghan shi jinpingning bu qeder qopal ibaride söz qilishidiki seweblerning biri uning ma'arip sewiyesining töwenlikide, dep qaraydighanliqini bildürdi.

Xitay re'isi shi jinping özining nutqida "Bashqilarni qul qilish, bashqilarni bozek étish" dégendek ibarilerni köp qétim ishletken bolsimu emma Uyghurlar yaki xitay hökümitining Uyghurlarni qul qiliwatqanliqi heqqide bir ‍éghizmu söz qilmidi. Bu heqte söz bolghanda ilshat hesen buni xitay hökümitining özige xas bolghan menmenchilikining yene bir türlük ipadisi, dep qaraydighanliqini tekitlidi. .

Shi jinpingning sözlirini bezi axbarat wasitiliri "Xitay özining qudret tapqanliqini pesh qiliwatidu" dep sherhilewatqanda ilshat hesen buning xitayning qudret tapqanliqining emes, belki tarixtiki "Küchlüklerge shilting étip halak bolghan" döletlerning izidin méngip halaketke méngiwatqanliqining béshariti, dep qaraydighanliqini bayan qildi.

1-Iyul küni sabiq amérika tashqi ishlar ministiri mayk pompéyo özining tiwéttér bétide uchur yollap "Xitay kompartiyesi qurulghanliqining yüz yilliqi emeliyette bir esir dawam qilghan qirghinchiliq boldi. Hazirghiche héchqandaq bir siyasiy partiye xitay kompartiyesichilik köp adem öltürmigen" dep körsetti.

Pikir qoshung

Radi'oning ishlitish shertlirige asasen, pikirliringiz tekshürgüchiler teripidin testiqlinishi we muwapiq derijide tehrirlinishi tüpeyli, tor bette derhal peyda bolmaydu. Siz qaldurghan mezmun'gha erkin asiya radi'osi jawabkar bolmaydu. Bashqilarning köz qarishi we heqiqetke hörmet qilishingizni soraymiz.

Toluq bet