Thêm một điểm nóng ở Trung Á


2001-12-28
Share

Lời giới thiệu: Trong khi tại Afghanistan, chiến cuộc đã tạm lắng xuống vào dịp lễ Giáng Sinh và đang bước sang một giai đoạn mới với mục tiêu truy lùng chính phạm của tổ chức khủng bố Bin Laden thì một điểm nóng mới lại xuất hiện ở miền Trung Á. Đây là tình trạng căng thẳng có thể trở thành đầu mối cho một cuộc chiến giữa Ấn Độ và Pakistan, và là một mối nguy cho nền hòa bình của toàn Châu Á. Mục ỘViệt Nam, Nhìn từ bên ngoàiỢ hôm nay có bài nhận định sau đây của Trần Sơn Nam về tình trạng mới này... Như để nhường bước cho vài ngày hòa bình tạm bợ, mùa lễ Giáng Sinh năm nay trùng hợp với tình trạng chiến cuộc ở Afghanistan đang bước sang một giai đoạn mới. Chính quyền Taliban đã tan rã, một chính phủ Afghanistan mới được quốc tế công nhận đã ra đời, bắt đầu bắt tay vào việc tạo lại hòa bình và tái thiết xứ sở. Máy bay Hoa Kỳ cũng tạm ngưng những vụ không tập tàn quân Taliban và nay còn lại chỉ là việc tiếp tục truy lùng những chính phạm của tổ chức khủng bố Bin Laden còn đang lẩn trốn ở nơi này nơi khác. Chiến cuộc vì vậy mà cũng có bộ mặt mới. Nhưng tạm yên một bề thì lại có một điểm nóng mới cũng không xa chiến trường hiện tại ở Afghanistan, đó là tình trạng căng thẳng giữa Ấn Độ và Pakistan. Từ ngày thoát thai khỏi Đế Quốc Anh và trở thành hai quốc gia riêng biệt sau Thế chiến thứ hai, cho đến nay hai nước này đã trải qua ba trận chiến tranh và tình trạng căng thẳng giữa hai bên nhiều lúc phải được coi như thường xuyên. Đầu mối của sự tranh chấp là một miền vùng núi có tên là Kashmir và qua hai trận chiến tranh vấn đề vẫn chưa được giải quyết. Tuy nhiên lúc này tình trạng căng thẳng có phần phức tạp hơn trước nhiều và đang là mối quan tâm của nhiều cường quốc trong vùng. Vốn sẵn đã là mối đe dọa cho nền hòa bình của vùng Trung Á, tình trạng căng thẳng này trong những năm gần đây lại trở thành nguy hiểm gấp bội. Cả hai bên đều nhẩy vào cuộc chạy đua sản xuất võ khí nguyên tư và làm cho tình trạng trở nên vô cùng phức tạp. Trong lúc các cường quốc, đặc biệt là Hoa Kỳ, đang cố gắng dàn xếp để làm dịu bớt mối đe dọa chung cho cả thế giới, thì có vụ khủng bố ngày 11 tháng 9 tấn công vào hai trung tâm thương mại và quân sự của Hoa Kỳ và sau đó là cuộc chiến ở Afghanistan. Pakistan là một nước hồi giáo giáp giới với Afghanistan. Muốn tấn công và trừng phạt Taliban vì chính quyền này của Afghanistan dung túng và yểm trợ cho tổ chức khủng bố Bin Laden, Hoa Kỳ đã phải trông chờ nhiều vào của Pakistan. Được sự đồng tình và giúp đỡ của Tổng Thống nước này là Tướng Musharraf, Hoa Kỳ cho đến nay đã đạt được thắng lợi rõ rệt ở Afghanistan. Cuộc chiến của Hoa Kỳ còn tiếp tục, nhưng nếu Pakistan phải đương đầu với Ấn Độ trong một cuộc đụng độ mới thì đối với Hoa Kỳ vấn đề được đặt ra là có còn trông cậy được vào Pakistan nữa không ? Thực ra thì tình trạng giũa Ấn Độ và Pakistan chỉ mới căng thẳng trở lại từ vài tuần trước đây. Một toán quân khủng bố gốc Kashmir mà Ấn Độ nghi là do Pakistan yểm trợ đột nhiên tấn công vào Quốc Hội Ấn Độ làm thiệt mạng hơn một chục người. Pakistan phủ nhận sự kiện này, nhưng với sự xung đột giữa hai nước vẫn tiềm tàng, tình trạng ngày trở nên căng thẳng. Dĩ nhiên đây là mối đe dọa cho nền nền hòa bình chung của cả thế giới vì hai nước đều có khả năng nguyên tử, tuy nhiên ngay trước mắt đây cũng lại là mối đe dọa cho những nỗ lực quân sự của Hoa Kỳ ở Afghanistan. Quân đội của cả Ấn Độ lẫn Pakistan lúc này đều được động viên và những đơn vị võ trang bằng hỏa tiễn đã được huy động tới miền biên giới. Liệu ngoại giao của Hoa Kỳ có hóa giải được tình trạng nguy hiểm này không? Đang cố gắng giữ vững một thế liên minh gồm nhiều nước lớn nhỏ trên thế giới trong chiến dịch chống khủng bố, liệu Hoa Kỳ có vượt được thử thách này không? Về mặt ngoại giao này thì người ta được biết là trong thời gian một năm gần đây, Hoa Kỳ đã đạt được kết quả là làm thân với Ấn Độ, một nước từ trước đến nay vẫn thân với Moskova nhiều hơn là với các thủ đô khác trên thế giới (kể cả Bắc Kinh vì đã có xung đột bằng quân sự với Trung Quốc) Là một nước lớn, đứng đầu trong khối các quốc gia không liên kết, nhưng cũng đã từng là đồng minh chiến lược một thời của Liên Bang Xô Viết và tiếp nhận viện trợ nhiều của nước này, Ấn Độ thường vẫn có ác ảm với Hoa Kỳ, nay Hoa Kỳ bắt đầu làm thân được trở lại có thể coi là một bước tiến của những cố gắng ngoại giao của Hoa Kỳ. Đồng thời với những kết quả này, do nhu cầu chiến cuộc ở Afghanistan, sau một thời kỳ lạnh nhạt, Hoa Kỳ cũng đã trở lại làm thân được với Pakistan, một nước được coi là có mối giao hảo đậm đà với Trung Quốc. Lúc này không những cấm vận đối với Pakistan được bãi bỏ mà cả tỷ dollars viện trợ cho Pakistan cũng đã được tháo khoán. Một mặt là thế liên minh chống khủng bố mà Hoa Kỳ bắt buộc phải cố gắng duy trì để dẹp tan được chính quyền Taliban và tập đoàn Bin Laden, và một mặt khác là thế trung gian giữa hai nước vừa mới trở thành bạn để tránh một cuộc xung đột nguy hiểm có thể đưa dẫn tới chiến tranh nguyên tử và sau hết là một bối cảnh liên minh chiến lược biến đổi giữa các cường quốc lớn trên thế giới sau biến cố 11 tháng 9, trong tình trạng phức tạp này, Hoa Kỳ sẽ phải xử sự ra sao, đây là vấn đề mà giới quan sát quốc tế đang theo dõi.

Ý kiến (0)

Xem tất cả ý kiến.

Nhận xét

Bạn có thể đưa ý kiến của mình vào khung phía dưới. Ý kiến của Bạn sẽ được xem xét trước khi đưa lên trang web, phù hợp với Nguyên tắc sử dụng của RFA. Ý kiến của Bạn sẽ không xuất hiện ngay lập tức. RFA không chịu trách nhiệm về nội dung các ý kiến. Hãy vui lòng tôn trọng các quan điểm khác biệt cũng như căn cứ vào các dữ kiện của vấn đề.

Xem toàn trang