Công nhân lo âu về tiền thưởng Tết

Theo thông lệ, thời điểm năm hết Tết đến, các công ty và doanh nghiệp ở Việt Nam đều đã thông báo mức tiền thưởng hoặc chế độ hỗ trợ cuối năm cho công nhân yên tâm làm việc đến 27 âm lịch thì về quê ăn Tết với gia đình.
Thanh Trúc, phóng viên RFA
2010-02-04
Email
Ý kiến của Bạn
Share
In trang này
Công nhân xí nghiệp giày Ngọc Hà, Hà Nội
Công nhân xí nghiệp giày Ngọc Hà, Hà Nội
AFP Photo

Doanh nghiệp gặp khó khăn

Điều rõ ràng là do kinh tế chưa thực sự thoát khỏi khủng hoảng, nên nhiều doanh nghiệp trong và ngoài nước cũng khó khăn xoay sở để có mức thưởng phù hợp như mong đợi của người lao động.

Nếu tính theo âm lịch thì hôm nay đã là 20, mười ngày nữa thì chấm dứt năm Kỷ Sửu và bước qua năm Canh Dần.

Thế nhưng, nhiều công nhân các xí nghiệp, hãng, xưởng trong nước đang thấp thỏm lo âu vì đã 20 Tết rồi mà chưa thấy giám đốc hay lãnh đạo công ty đề cập gì đến tiền thưởng Tết.

Điển hình như hàng chục ngàn công nhân tại công ty giày da Tỷ Xuân ở Vĩnh Long, do người Đài Loan làm chủ. Khi tìm cách liên lạc để hỏi thăm về chế độ thưởng Tết năm nay, người phụ trách liên lạc tại công ty Tỷ Xuân báo cho biết ban giám đốc công ty còn đang họp và không muốn trả lời báo chí về chuyện này.

Bây giờ tạm thời bên công ty đang có rất là nhiều chuyện, không có thông tin để trả lời. Cấp trên nói không thể trả lời, không tiếp điện thoại, hôm nay hay ngày mai có xảy ra (đình công) nữa hay không thì chưa biết…

NV công ty Mỹ Phong

Trong khi đó tại công ty da giày Mỹ Phong, liên doanh giữa Việt Nam và Đài Loan, khoảng mười ngàn công nhân tổ chức đình công từ thứ Sáu tuần trước để phản đối chính sách về tiền thưởng Tết năm nay mà họ cho là không công bằng.

Tin nói cuộc đình công kéo dài sang đến thứ Hai thứ Ba tuần này. Cũng như công ty Tỷ Xuân bên Vĩnh Long, ban giám đốc công ty Mỹ Phong ở Trà Vinh từ chối trả lời những câu hỏi liên quan đến vụ đình công. Nhân viên phụ trách liên lạc của công ty Mỹ Phong chỉ cho biết vắn tắt:

“Bây giờ tạm thời bên công ty đang có rất là nhiều chuyện, không có thông tin để trả lời. Cấp trên nói không thể trả lời, không tiếp điện thoại, hôm nay hay ngày mai có xảy ra (đình công) nữa hay không thì chưa biết… nói chung hôm nay coi như là ổn thỏa, ngày mai là đi làm lại bình thường.”

Thực tế cũng có rất nhiều doanh nghiệp đã thông báo đầy đủ cho công nhân biết về mức thưởng Tết. Mặt khác, tuy lo lắng nhưng người lao động cũng hiểu được hoàn cảnh khó khăn của giới chủ công ty trong thời kinh tế tuột dốc. 

Theo qui định, tiền thưởng Tết là tiền lãnh tháng thứ mười ba tính trên mức lương căn bản, bên cạnh những hỗ trợ khác nếu có.

Sản xuất theo dây chuyền. AFP Photo
Sản xuất theo dây chuyền. AFP Photo AFP Photo
Anh Hùng, làm trong hãng Bolchen của Đài Loan ở thanh phố Hồ Chí Minh, chuyên sản xuất các loại giày thể thao, cho hay công nhân Bolchen đã được thông báo tiền thưởng Tết từ mấy hôm trước. Vẫn theo lời anh, đình công xảy ra đâu đó trong thời điểm cuối năm thì chẳng có lý do nào khác ngoài việc chủ không đáp ứng cho thợ yên tâm nghỉ Tết:

“Bữa nghe thông báo thấy cũng đỡ, đỡ hơn năm trước chút xíu. Năm trước bị hạ xuống mỗi người còn được tháng rưỡi  lương. Năm nay được phục hồi lại thành hai tháng. Qui định là cuối năm được hưởng hai tháng lương đó, vài bữa tới cận Tết, 10 hay 11 tây gì đó. Lãnh rồi 28 là nghĩ.

Không có hoặc là ít thì đương nhiên là người ta không chịu rồi, còn trước đó thì công ty nào người ta cũng phải thông báo đặng cho mình biết, mình cứ chờ ngày lãnh thôi có chuyện gì đâu mà thắc mắc. Còn giả sử nhiều công ty tới đó làm thinh thì công nhân người ta kiến nghị, hoài không được thì người ta la lối lên. Thông báo trước thì mỗi người tự nhẩm mình được bao nhiêu, vừa ý hay không, có gì là người ta lên tiếng liền.”

Từ Hải Dương, công ty cổ phần cơ giới Vinashin 51% vốn nhà nước và 49% vốn tư nhân, cũng đã loan báo mức thưởng Tết cho công nhân. Trước khủng hoảng kinh tế thì Vinashin ở Hải Dương có trên một ngàn lao động, giờ chỉ còn khoảng ba trăm. Vì ít việc, năm nay Vinashin cho công nhân nghỉ Tết sớm thay vì đợi tới ngày 27.

Anh Khoa, từ quê lên Hải Dương làm cho Vinashin, nói:

“Bây giờ tình hình kinh tế nó như thế, công ty nó như thế, mà thấy nhiều công ty nó cũng chậm lương thì nói chung là  muốn thì mình cũng muốn nhiều nhưng mà công ty chỉ được cái khoản như thế thì phải chấp nhận chứ biết làm sao được.

Vinashin năm nay, cán bộ phòng hành chính là được một triệu còn công nhân thì được năm trăm, tổ trưởng tổ phó được sáu trăm và bảy trăm, không đúng với tiền của tháng thứ mười ba. Cái đấy thì không đúng nhưng mà bây giờ tình trạng công ty chưa phục hồi được nên lãnh đạo nghe chừng cũng khó trong việc xoay tiền.”

Về công nhân nhà máy thì cũng được hưởng thêm tháng lương thứ mười ba, bên cạnh đó thì công ty Nestle có hỗ trợ cho công nhân viên ở dưới nhà máy thêm năm bảy trăm ngàn hoặc là một số vật dụng gia đình. Đây là mức thưởng tương đối là khá tốt.

Cô An, NV công ty Nestle

Theo anh Khoa, công nhân có thông cảm với công ty lắm thì cũng chỉ phần nào chứ nếu tình trạng lương bổng và tiền thưởng như thế này thì sớm muộn anh em công nhân cũng phải tìm đường khác, nghĩa là rời bỏ công ty:

“Sang năm chắc là anh em công nhân cũng sẽ rời bỏ rất là nhiều. Bây giờ đình công cũng chẳng giải quyết được vấn đề gì đâu, lương lậu đã như thế rồi mà cũng cuối năm rồi. Nghe thông tin nói là trả hết tháng Mười hai và tháng Một dương này. Nếu mà trả được hết tháng Mười Hai là cũng được rồi.”

Tình hình khả quan

Công nhân tại một số doanh nghiệp vốn 100% nước ngoài như công ty sữa Nestle ở thành phố Hồ Chí Minh thì có vẻ như khả quan hơn. Cô An, nhân viên hành chính của Nestle:

“Đối với nhân viên văn phòng Tết thì cũng được thưởng lương tháng thứ mười ba. Nếu dựa trên kết quả làm việc tốt trong năm của người đó hoặc là người quản lý thì có thể được thưởng thêm từ một đến hai tháng lương nữa tùy theo cái level của họ.

Về công nhân nhà máy thì tương tự là cũng được hưởng thêm tháng lương thứ mười ba, nhưng bên cạnh đó thì công ty Nestle có hỗ trợ là tặng cho công nhân viên ở dưới nhà máy, ví dụ thưởng thêm năm bảy trăm ngàn hoặc là một số vật dụng gia đình. Xét về phía nhà máy đây là mức thưởng tương đối là khá tốt.”

Một vụ đình công tại nhà máy Keyhinge Toy. AFP Photo
Một vụ đình công tại nhà máy Keyhinge Toy. AFP Photo AFP Photo
Tương tự như vậy, công ty may mặc dệt nhuộm Panko vốn 100% của Hàn Quốc, cũng có chế độ thưởng Tết khá chu đáo. Anh Khải, nhân viên phòng nhân sự của Panko, nói rằng ngoài tiền thưởng tháng thứ mười ba công nhân còn được tặng quà. Hiện Panko có ba ngàn lao động đang làm việc: 

 “Bắt đầu ngày 10 dương lịch tháng này là mình sẽ nhận lương vì lương của mình trả vào ngày 10, cộng theo với tiền thưởng tháng mười ba là tháng Tết và nhận quà luôn. Cái phần quà nó là chín chục ngàn thôi vì số lượng có hạn, gồm một hộp bánh qui, một chai rượu vang Đà Lạt, một hộp bánh Choco Pie của Orion và một hộp chè nhỏ, ai cũng được hết, giống nhau.”

Ngoài tiền thưởng Tết và quà, anh Khải còn loan báo thêm tin mà anh cho là những thông tin vui cho năm mới: 

“Và mình cũng có một chính sách nữa để làm sao cho tổng thu của công nhân trong một tháng làm sao phải cao hơn công nhân ở công ty khác, để họ khỏi phải rời công ty. Tức là ra Tết mình cũng phải điều chỉnh thêm nữa.”

Nhưng vẫn theo lời anh Khải, ngay lúc này không phải công ty nào cũng có thể tính tới chuyện điều chỉnh lương và giữ công nhân lại như Panko, khi mà tiền thưởng Tết chưa thể giải quyết rốt ráo cho công nhân vì những lý do rất kinh tế.

Anh khẳng định Tết này sẽ có rất nhiều công nhân xa nhà phải ở lại thành phố chứ không thể về nhà ăn Tết như những năm trước.  

Xem toàn trang