Bệnh rụng tóc

Gần đây Trà Mi nhận đựơc nhiều thư của thính giả khắp nơi hỏi về bệnh rụng tóc, một căn bệnh xảy ra ở cả nam và nữ giới.
Trà Mi, phóng viên RFA
2008-12-05
Email
Ý kiến của Bạn
Share
In trang này

Chương trình hôm nay sẽ trả lời những thắc mắc của quý vị, qua cuộc trao đổi với Tiến sĩ Nguyễn Thị Lai, chuyên ngành da liễu, hiện đang công tác tại Bệnh Viện Hữu Nghị, Hà Nội:.

Nguyên nhân của sự rụng tóc 

Bác sĩ Nguyễn Thị Lai : Chu kỳ phát triển bình thường thì sợi tóc sẽ tồn tại trên da đầu từ 2 đến 6 năm, trung bình là 3 năm. Bình thường khi tóc ở giai đoạn phát triển thì chân tóc dài, sau đó đến giai đoạn thoái triển thế là cuối cũng nó sẽ rụng đi.

Tức là bình thường sợi tóc của mình ở trên da đầu sẽ rụng dần từng cái một, ví dụ mỗi ngày tóc rụng khoảng từ vài chục cái tới một trăm cái thì là bình thường. Sau khi có sợi tóc rụng thì sẽ có một mầm tóc non ở dưới thay thế.

Tức là bình thường sợi tóc của mình ở trên da đầu sẽ rụng dần từng cái một, ví dụ mỗi ngày tóc rụng khoảng từ vài chục cái tới một trăm cái thì là bình thường. Sau khi có sợi tóc rụng thì sẽ có một mầm tóc non ở dưới thay thế.

Thế thì liên tục tóc của mình sẽ có sợi đang trưởng thành, đang già cỗi, và có sợi rụng đi, và có những mầm mới lại mọc lên, chứ nó không thay hàng loạt như là kiểu lông súc vật chó và mèo vậy.

Trà Mi : Vâng. Theo Bác Sĩ nói thì mỗi ngày bình thường tóc rụng từ 50 tới 100 sợi, như vậy nếu số tóc rụng nhiều hơn 100 thì có thể gọi là....

BS Nguyễn Thị Lai : Nhiều hơn một trăm sợi thì gọi là rụng tóc.

Trà Mi : Dạ. Thế những nguyên nhân nào gây nên chứng bệnh rụng tóc, thưa Bác Sĩ?

BS Nguyễn Thị Lai : Rụng tóc thì có mấy nguyên nhân. Một là có thể do những bệnh bên trong cơ thể; thứ hai là do có bệnh tại chỗ ở da đầu và chân tóc.

Bệnh bên trong cơ thể, ví dụ như là người ta bị ốm nặng, sốt do thương hàn, bệnh sốt rét, các bệnh hệ thống như là bệnh lũ ban đỏ, hoặc là bệnh xơ cứng bì, hoặc các bệnh về nội tiết thì có thể gây rụng tóc và làm cho tóc dòn, thưa, trông nó lơ thơ và nó cứng chứ không mềm mại.

Một cái rụng tóc nữa là do thay đổi nội tiết, ví dụ phụ nữ sau kinh có thể bị rụng tóc, sau đó mọc lại được.

Rụng tóc thì có mấy nguyên nhân. Một là có thể do những bệnh bên trong cơ thể; thứ hai là do có bệnh tại chỗ ở da đầu và chân tóc.

Còn rụng tóc do các bệnh hệ thống thì phải điều trị bệnh hệ thống đấy. Điều trị bệnh bên trong cơ thể thì sự rụng tóc mới hồi phục được.

Rụng tóc do nguyên nhân tại chỗ, ví dụ như viêm da đầu hoặc bị nấm. Nấm cũng có thể gây rụng tóc.

Rụng tóc da đầu thì là nó hay rụng phía trước trán mà cái da vùng đấy dầu nó nhờn giống như là da ở mặt, thế là sợi tóc cứ rụng dần làm thưa dần thưa dần đi theo năm tháng. Còn hói đầu như ở đàn ông bị hói trên đỉnh đầu mà chung quanh vẫn còn tóc thì cái đấy có tính chất di truyền và do nội tiết tố androgen.

Trà Mi : Thưa Bác Sĩ, ngoài ra những yếu tố như là chất dinh dưỡng hay là stress, hoặc là những chất hoá học tiếp xúc trực tiếp với da đầu như sấy, uốn, nhuọm, v.v. thì có là nguyên nhân gây rụng tóc không ạ?

BS Nguyễn Thị Lai : Hoá chất thí dụ như là dầu gội đầu mà có nhiều chất tẩy rửa quá thì cũng hay làm gây rụng tóc. Còn những stress, sang chấn, cũng gây rụng tóc. Tiếp xúc với môi trường hóa chất thì cũng gây rụng tóc.

Trà Mi : Thế còn về dinh dưỡng, ví dụ như thiếu những chất dinh dưỡng đặc biệt nào đó thì có phải là nguyên nhân không, thưa Bác Sĩ?

BS Nguyễn Thị Lai : Về suy dinh dưỡng ở trẻ con thì cũng hay gây rụng tóc. Còn do thiếu hẳn một chất gì thì thường là không đâu chị ạ.

Trà Mi : Và ngày nay việc đội nón bảo hiểm thì nhiều người cũng quan ngại rằng đây cũng là một nguyên nhân khiến cho gây nên những tổn thương trên da đầu có thể gây nên bệnh rụng tóc, thì quan điểm của giới chuyên môn nhìn nhận về việc đội nón bảo hiểm với bệnh rụng tóc như thế nào ạ?

BS Nguyễn Thị Lai : Cái này thì tôi chưa gặp nhiều lắm thành ra chưa có ý kiến gì ạ. Nói chung là tóc bình thường phải được thông thoáng mà mình làm nó bí lâu quá thì nó ứ đọng mồ hôi thì cũng có thể gây nhiễm vi khuẩn và gây nấm.

Trà Mi : Có cách nào để bệnh nhân có thể nhận biết để phân biệt rõ ràng giữa rụng tóc do nấm, rụng tóc do bị hói hay những nguyên nhân khác, thưa Bác Sĩ?

BS Nguyễn Thị Lai : Nếu rụng tóc do nội tiết tố bên trong cơ thể và do hói thì nó không ngứa, da đầu không bị đỏ, không bị bong vảy. Còn do nấm thì nó ngứa và có thể bị sần đỏ lên hoặc là bị bong vảy.

Trà Mi : Còn bị hói thì diễn biến ra sao ạ?

Nếu rụng tóc do nội tiết tố bên trong cơ thể và do hói thì nó không ngứa, da đầu không bị đỏ, không bị bong vảy. Còn do nấm thì nó ngứa và có thể bị sần đỏ lên hoặc là bị bong vảy.

BS Nguyễn Thi Lai : Diễn biến thì thường hay gặp ở đàn ông nhiều hơn là phụ nữ, hay diễn biến từ sau tuổi 30 trở ra, tóc cứ rụng từ từ và diễn tiến hàng năm với số lượng rụng nhiều hơn mầm tóc mọc lại. Cứ thế mà nó thứ dần thưa dần rồi đến lúc bị hói hẳn và da đầu trở nên trơn nhẵn và chân tóc rất là nhỏ, đôi khi chân tóc bị teo ở dưới và không có mầm tóc mới thay thế.

Trà Mi : Còn rụng tóc do nấm thì không phân biệt tuổi tác và nó rụng từng mảng từng mảng là biểu hiện thường thấy nhứt, phải không ạ?

BS Nguyễn Thị Lai : Đúng rồi. Thế nhưng nếu mình chữa nấm khỏi thì tóc lại mọc lại hoàn toàn.

Trà Mi : Và thưa Bác Sĩ, những người lớn tuổi có cảm giác là càng lớn tuổi thì tóc của mình tự nhiên càng thưa đi, thì thưa Bác Sĩ do nguyên nhân nào?

BS Nguyễn Thị Lai : Thường thì về già dinh dưỡng tóc cũng kém đi và chân tóc cũng ngắn hơn người trẻ, cũng bị rụng nhiều hơn, thế là tóc cũng trở nên thưa hơn khi trẻ. Đấy là biểu hiện của quá trình lão hoá nói chung của toàn bộ cơ thể.

Phòng ngừa-Bảo vệ--Nuôi dưỡng- Điều trị

Trà Mi : Và xin được hỏi Bác Sĩ là bệnh rụng tóc này hiện nay được điều trị như thế nào, có hứu hiệu không, thưa Bác Sĩ?

BS Nguyễn Thị Lai : Về rụng tóc, nếu mà do có nguyên nhân chẳng hạn như nấm thì nếu mà điều trị khỏi nấm thì tóc mọc lại hoàn toàn. Còn có một loại rụng tóc mà nó thành mảng, gọi là rụng tóc từng vùng (rụng tóc pelade) thì cũng hồi phục được hoàn toàn. Rụng tóc do các bệnh hệ thống thì phải chữa các bệnh hệ thống nó đỡ thì rụng tóc cũng đỡ đi. Thế còn rụng tóc sau khi sinh hoặc sau khi ốm dậy thì khi bình phục sau một trận ốm hoặc là sau một thời gian dưỡng sức sau khi sinh thì tóc cũng mọc lại bình thường. Còn điều trị hói ở đàn ông thì cực kỳ khó, rất ít hiệu quả. Tất cả các chế phẩm đều tỏ ra không có hiệu quả.

Trà Mi : Thưa Bác Sĩ, chúng tôi còn được nghe tới những phương pháp như là điều chỉnh nội tiết tố, hoặc là phương pháp cấy tóc, thì xin được hỏi thăm Bác Sĩ là hai phương pháp này có hiệu quả chữa trị như thế nào đối với bệnh rụng tóc ạ?

BS Nguyễn Thị Lai : Nếu mà là nội tiết tố thì người ta lại phải định lượng các hóc-môn nội tiết trước khi dùng các nội tiết tố đó. Nếu mà nó thiếu hụt thì người ta mới cho thêm vào, hoặc người ta có thể sử dụng nội tiết tố của tuyến thượng thận gọi là chất corticosteroid thì cái đấy có tác dụng làm kích thích mọc tóc. Còn cấy tóc thì cho những trường hợp hói dầu. Còn các phương pháp bôi, uống đều không hiệu quả. Việc cấy tóc cũng khá thành công.

Trà Mi : Phương pháp điều chỉnh nội tiết tố thì hiệu quả thành công có cao không, thưa Bác Sĩ?

BS Nguyễn Thị Lai : Hiệu quả thành công không cao lắm, thế mà nó có tác dụng phụ, ví dụ chất corticoid có thể nó sẽ làm tăng giứ nước ở mặt, tăng loảng xương hoặc là có thể tăng nguy cơ nhiễm lao, có thể gây ảnh hưởng dạ dày.

Trà Mi : Trong những trường hợp nào thì được khuyên là nên dùng phương pháp điều chỉnh nội tiết tố?

BS Nguyễn Thị Lai : Thứ nhất là người đó phải sử dụng các liệu pháp thông thường mà không đỡ, thứ hai nữa là họ không mắc các bệnh về nội tiết thì mới được sử dụng thuốc nội tiết.

Về nguyên tắc thì chỉ nên gội đầu cách hai ngày đến ba ngày một lần. Nếu gội đầu dầy quá cũng không được vì nó sẽ làm tẩy hết chất bảo vệ trên da đầu và nó sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm nấm và nhiễm vi khuẩn thì nó cũng gây rụng tóc.

Trà Mi : Và cũng xin được hỏi thăm Bác Sĩ là việc gội đầu thường xuyên không biết là nó có tác động như thế nào đối với bệnh rụng tóc?

BS Nguyễn Thị Lai : Về nguyên tắc thì chỉ nên gội đầu cách hai ngày đến ba ngày một lần. Nếu gội đầu dầy quá cũng không được vì nó sẽ làm tẩy hết chất bảo vệ trên da đầu và nó sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm nấm và nhiễm vi khuẩn thì nó cũng gây rụng tóc. Một tuần chỉ gội hai đến ba lần thôi. Thứ hai nữa là không được gội bằng nhiều dầu gội đầu quá; chỉ dùng dầu gội đầu vừa phải thôi, đủ sạch là được, không nên gội đi gội lại nhiều lần bằng dầu gội.

Trà Mi : Vâng. Cũng nhân tiện đây xin Bác Sĩ hướng dẫn phương pháp gội đầu đúng cách để có được mái tóc khoẻ đẹp.

BS Nguyễn Thị Lai : Mình có thể cắt móng tay ngắn thôi, đừng để móng tay dài quá vì mình không được cào mạnh làm trầy sướt da đầu. Mình làm ướt tóc bình thường, cho một lượng dầu gội khoảng từ 4 tới 5 mm thôi, xoa dều trên da đầu, gải nhẹ nhàng khoảng 3 đên 5 phút, sau đó xả sạch bằng nước lã.

Trà Mi : Và cuối cùng cũng xin Bác Sĩ một vài lời khuyên của giới chuyên môn đối với những bệnh nhân bị rụng tóc .

BS Nguyễn Thị Lai : Đối với những bệnh nhân bị rụng tóc thì trước hết phải đến phòng mạch để bác sĩ khám bệnh cái đã, để bác sĩ xác định nguyên nhân rụng tóc của mình là gì, sau đó mình tìm phương pháp điều trị thích hợp nhất

Trà Mi : Đối với những người thường xuyên phải nhộm tóc, sấy tóc hoặc uốn tóc, hoặc những người đội nón bảo hiểm thì Bác Sĩ có lời khuyên gì đặc biệt không?

BS Nguyễn Thị Lai : Những người thường xuyên phải cho hóa chất lên đầu, ví dụ dùng thuốc nhuộm tóc, sấy tóc, thì rõ ràng là nguy cơ rụng tóc có thể tăng hơn người bình thường, cho nên mình phải cố gắng giảm thiểu việc đó đi. Thứ hai nữa là gội đầu bằng những dầu có chất tẩy ít thôi. Đừng dùng các loại người ta quảng cáo có nhiều chất tẩy hoặc làm sạch gầu một cách thái quá thì nó sẽ có nhiều chất tẩy. Còn nếu nhiều gầu quá thì có thể gây nhiễm vi khuẩn hay nấm thì phải đi bác sĩ để có dầu gội đầu hợp lý hơn. Nón bảo hiểm thì thực ra chưa có một nghiên cứu nào mà cũng chưa thấy có bệnh nhân than phiền về cái đó nhiều cho nên tôi không có ý kiến gì.

Trà Mi : Những người chưa mắc bệnh rụng tóc thì có cách thức nào để phòng ngừa bệnh này một cách hữu hiệu không, thưa Bác Sĩ?

Thật ra nước bưởi, chanh, bồ kết để gội đầu là tuyệt vời nhất bởi vì nó vừa cung cấp lượng dầu làm cho tóc mềm mại, thơm, có lượng chất tẩy nhẹ, vừa phải, thiên nhiên, không làm hại da đầu, hơn hẳn những cái bào chế .

BS Nguyễn Thị Lai : Trước mắt mình phải hạn chế việc đưa hoá chất lên đầu, mình phải dùng dầu gội đầu hợp lý, số lần gội đầu trong tuần, cách thức gội đầu, và lựa chọn cho mình loại dầu gội đầu nào phù hợp, chất tẩy vừa phải thôi mà vẫn sạch da đầu. Không nên bạ cái gì gội cái đấy. Nên lựa chọn cho mình loại nào đó thích hợp.

Trà Mi : Thế còn về dinh dưỡng hoặc chế độ nghỉ ngơi thì như thế nào để có được mái tóc khoẻ đẹp mà tránh được bệnh rụng tóc không, thưa Bác Sĩ?

BS Nguyễn Thị Lai : Ăn uống thì cũng phải cân bằng các chất, phải có rau xanh, hoa quả tươi, chất khoáng cho đầy đủ, thỉnh thoảng có thể để đấu trần đi dưới nắng chừng nửa tiếng khoảng từ 9 giờ đến 10 giờ cũng tốt. Nên để đầu thông thoáng. Gội đầu xong phải lau bằng khăn khô hoặc sấy cho chân tóc khô chứ đừng để ẩm ướt da đầu lâu thì cũng không tốt.

Trà Mi : Những phương pháp như làm duối tóc thẳng, làm tóc bóng mượt, hấp tóc, thì lời khuyên của giới chuyên môn như thế nào ạ? Nó có thực sự giúp ích gì ?

BS Nguyễn Thị Lai : Nói chung là duỗi tóc thì chắc chắn là không tốt rồi bởi vì phải dùng hoá chất làm cho sợi tóc của mình thẳng ra, mà việc dùng hoá chất là không tốt. Còn các phương pháp mà người ta cho thêm chất dưỡng tóc vào đấy thì nó cũng có giá trị vừa phải chứ không được nhiều như người ta quảng cáo .

Trà Mi : Và những người theo phương thức dân gian là gội đầu bằng chanh thì không biết khoa học ngày nay đã chứng minh cái tác dụng khi mà sử dụng chanh hoặc bồ kết hoặc là nước bưởi để gội đầu, thưa Bác Sĩ?

BS Nguyễn Thị Lai : Thật ra nước bưởi, chanh, bồ kết để gội đầu là tuyệt vời nhất bởi vì nó vừa cung cấp lượng dầu làm cho tóc mềm mại, thơm, có lượng chất tẩy nhẹ, vừa phải, thiên nhiên, không làm hại da đầu, hơn hẳn những cái bào chế .

Trà Mi thân ái kính chào.

Xem toàn trang