Ỷ Lan, phóng viên đài RFA
Ông Arne Lynngård, Chủ tịch Sáng hội Rafto ở Na Uy, là cơ quan trao Giải Nhân quyền Quốc tế cho Hòa thượng Thích Quảng Độ vào thượng tuần tháng 11 năm ngoái, 2006.
Mới đây ông làm đơn xin chiếu khán đi Việt Nam để viếng thăm Hòa thượng Thích Quảng Độ và trao cho Ngài bằng Tưởng lệ Giải Nhân quyền Rafto, đồng thời xin gặp các nhà lãnh đạo ở Hà Nội để tìm hiểu về thực tại Việt Nam trên các lĩnh vực nhân quyền, dân chủ và tôn giáo.
Nhưng vừa qua, trong văn thư của Tòa Đại sứ Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam viết từ thủ đô Copenhagen ở Đan Mạch, hôm 7.2.2007, cho biết rằng, Chính phủ Việt Nam bác bỏ chuyến đi của ông Chủ tịch Sáng hội Rafto.
Hai lý do đưa ra là sự sai lầm nghiêm trọng khi trao Giải Nhân quyền Quốc tế cho Hòa thượng Thích Quảng Độ, và Hòa thượng Thích Quảng Độ không phải là Nhà đấu tranh cho Nhân quyền và Dân chủ, mà là một tên tội phạm hình sự.
Chúng tôi làm cuộc phỏng vấn ông Arne Lynngård sau đây để tìm hiểu phản ứng của ông trước sự từ chối này.
Ỷ Lan: Xin chào Ông Arne Liljedahl Lynngard. Chúng tôi vừa được tin Nhà cầm quyền Việt Nam từ chối cấp chiếu khán cho ông vào Việt Nam viếng thăm Hòa thượng Thích Quảng Độ. Xin ông cho biết vì lý do gì mà Nhà nước Việt Nam ngăn cấm ông đi Việt Nam ?
Arne Lynngård: Nhà cầm quyền Việt Nam nói rằng họ rất chống đối quyết định Sáng hội Rafto trao Giải Nhân quyền Quốc tế cho Hòa thượng Thích Quảng Độ năm ngoái. Họ cho rằng hành động của chúng tôi không xứng đáng.
Nhà cầm quyền Việt Nam nói rằng họ rất chống đối quyết định Sáng hội Rafto trao Giải Nhân quyền Quốc tế cho Hòa thượng Thích Quảng Độ năm ngoái. Họ cho rằng hành động của chúng tôi không xứng đáng.
Tôi cho rằng đây là lý do chính khiến họ không cấp chiếu khán cho tôi đi Việt Nam. Họ cũng nói rằng chúng tôi có thái độ không xây dựng đối với thực tại Việt Nam. Đó là những lý do đưa ra để cấm đoán chuyến đi thăm Việt Nam của tôi.
Ỷ Lan: Nhưng theo đơn xin chiếu khán thì ông muốn viếng thăm Hòa thượng Thích Quảng Độ đồng thời với việc gặp gỡ các nhà lãnh đạo chính quyền để hiểu thêm về tình hình và các chính sách nhân quyền tại Việt Nam ?
Arne Lynngård: Đúng vậy, như chị biết đó, hiện đang tiếp diễn cuộc đối thọai nhân quyền giữa hai chính phủ Na Uy và Việt Nam. Sáng hội Rafto chính thức xin sang thăm Việt Nam, không riêng việc mang đến Hòa thượng Thích Quảng Độ tấm bằng tưởng lệ của Giải Nhân quyền Quốc tế, nhưng còn mong muốn gặp gỡ các nhà lãnh đạo Việt Nam để tìm hiểu thêm về cái gọi là cải cách dân chủ mà Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng hứa hẹn năm ngoái.
Cho nên một trong những mục tiêu chuyến đi của chúng tôi là gặp gỡ chính phủ Việt Nam để tìm hiểu thêm những chi đang xẩy ra tại nước này.
Ỷ Lan: Ông phản ứng như thế nào trước các lý do từ khước của Nhà cầm quyền Hà Nội ? Phản ứng ông như thế nào đối với sự kết tội Hòa thượng Thích Quảng Độ của Nhà nước Việt Nam ?
Arne Lynngård: Thật đáng buồn cho thái độ của nhà cầm quyền Việt Nam. Họ nói rằng chúng tôi hòan tòan sai lầm về những chi đang diễn ra trên đất nước Việt Nam. Nhưng làm sao chúng tôi có thể biết thực trạng ấy, nếu chúng tôi không được viếng thăm Việt Nam, gặp gỡ nhân dân Việt Nam, gặp gỡ các cấp chính quyền để thảo luận những điểm dị biệt về nhân quyền và về cuộc đấu tranh cho dân chủ ?
Tôi nghĩ rằng đây là một thái độ rất lầm lẫn và phản tác dụng khi Việt Nam hành xử như vậy. Hiển nhiên, là chúng tôi phản đối hình ảnh về Hòa thượng Thích Quảng Độ mà nhà cầm quyền Việt Nam vẽ ra. Chúng tôi đánh giá Hòa thượng như một con người hòa bình, đang muốn hòa hợp dân tộc Việt Nam và khởi động tiến trình dân chủ cho Việt Nam.
Quốc gia nào trong thế giới cũng sẽ hân hạnh có được một nhân cách như Hòa thượng Thích Quảng Độ. Hòa thượng là người rất nổi danh, nhiều năm qua Hòa thượng được đề cử trao Giải Nobel Hòa bình, và năm nay cũng vậy.
Tôi nghĩ rằng đây là một thái độ rất lầm lẫn và phản tác dụng khi Việt Nam hành xử như vậy. Hiển nhiên, là chúng tôi phản đối hình ảnh về Hòa thượng Thích Quảng Độ mà nhà cầm quyền Việt Nam vẽ ra. Chúng tôi đánh giá Hòa thượng như một con người hòa bình, đang muốn hòa hợp dân tộc Việt Nam và khởi động tiến trình dân chủ cho Việt Nam.
Những nhân sĩ danh tiếng trong cộng đồng thế giới như Đức Dalai Lama, Thủ tướng Jose Ramos Horta, bà Mairead Corrigan Maguire, v.v... đã từng lên tiếng kêu gọi trả tự do cho Hòa thượng. Tôi nghĩ rằng quyết định của nhà cầm quyền Việt Nam làm tổn hại cho Việt Nam hơn là làm chúng tôi tổn hại.
Ỷ Lan: Bị từ khước như thế, ông có còn giữ ý định đi Việt Nam nữa hay không ? Và làm thế nào để thực hiện chuyến đi như ông và Sáng hội Rafto mong ước ?
Arne Lynngård: Chúng tôi vừa liên hệ với Bộ Ngọai giao Na Uy để yêu cầu Bộ đưa vấn đề nầy ra trong dịp gặp gỡ với nhà cầm quyền Việt Nam. Chiều hôm nay đây, Chính phủ Na Uy cho tôi biết rằng chính phủ sẽ lên tiếng phản đối lối hành xử của nhà cầm quyền Việt Nam.
Tôi hy vọng chính phủ Na Uy sẽ tạo áp lực cho chúng tôi sang Việt Nam viếng thăm Hòa thượng Thích Quảng Độ, gặp gỡ các Tổ chức phi chính phủ, giới đối lập, cũng như các vị đại diện chính quyền Việt Nam.
Ỷ Lan: Xin cám ơn Ông Arne Lynngård.
Ỷ Lan, Phóng viên Đài Á châu Tự do tại Paris