Nam Nguyên, phóng viên đài RFA
Chính quyền Việt Nam đang cố gắng cải thiện việc bảo vệ bản quyền phần mềm máy tính, qua việc thanh tra và phát hiện một công ty liên doanh ở khu công nghiệp Sài Đồng Gia Lâm Hà Nội sử dụng các phần mềm sao chép bất hợp pháp, mà đáng lẽ họ phải mua với giá tổng cộng 1 tỷ đồng.
Nam Nguyên phỏng vấnTiến sĩ Trần Việt Hùng, Cục Phó Cục Sở Hữu Trí Tuệ ở Hà Nội, về vấn đề thực thi bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ trong giai đoạn hiện nay. Mời quí thính giả theo dõi.
Nam Nguyên: Thưa ông, luật sở hữu trí tuệ đã có hiệu lực vậy các nghị định hướng dẫn đã ban hành đầy đủ chưa?
Tiến sĩ Trần Việt Hùng: Các nghị định hướng dẫn thực hiện luật sở hữu trí tuệ gần như là đã đầy đủ.
Nam Nguyên: Nếu như vậy thì chính quyền Việt Nam phải làm những gì để thực thi quyền sở hữu trí tuệ, lấy lại niềm tin của cộng đồng thế giới, nhất là trong giai đoạn sắp vào WTO, và các khúc mắc cuối cùng vẫn là vấn đề này?
Tiến sĩ Trần Việt Hùng: Vâng, chúng tôi nghĩ rằng phải cố gắng để thực thi tốt tất cả những vấn đề như vậy. Các điều khoản của luật, các nghị định cũng như thông tư hướng dẫn là nhằm mục đích cho khâu bảo vệ quyền.
Tôi nghĩ vụ vừa rồi bị bắt giữ và xử lý vi phạm bản quyền như vậy, cũng nói lên quyết tâm của Việt Nam thực hiện tốt vấn đề bản quyền cũng như quyền sở hữu trí tuệ nói chung ( công ty Dawoo Hanel ở khu công nghiệp Sài Đồng Hà Nội bị thanh tra phát hiện vi phạm bản quyền phần mềm cài đặt)
Chúng tôi nghĩ là phải làm như vậy và chính phủ cũng đang soạn thảo một chương trình thực thi quyền sở hữu trí tuệ, tăng cường hiệu lực của pháp luật để việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ có hiệu quả hơn, có tác dụng hơn và phù hợp với các cam kết khi Việt Nam gia nhập tổ chức thương mại thế giới.
Nam Nguyên: Thưa sẽ xét xử, xử lý thế nào khi có vi phạm sau khi Việt Nam đã có luật sở hữu trí tuệ. Đây là điều vẫn còn nhiều thắc mắc ?
Tiến sĩ Trần Việt Hùng: Sẽ xử lý đúng các qui định về vi phạm. Trong luật sở hữu trí tuệ có dành hẳn một chương về xử lý các vi phạm, có các mức phạt hành chính xử lý theo hình sự hoặc xử lý theo dân sự.
Nam Nguyên: Thưa ông có thể nói rõ hơn, chẳng hạn trong trường hợp nào thì truy tố ra toà xử lý hình sự?
Tiến sĩ Trần Việt Hùng: Nếu là các tranh chấp dân sự thông thường thì sẽ đưa ra các toà dân sự để giải quyết các tranh chấp như vậy, loại xử lý này chủ yếu áp dụng các biện pháp dân sự và đền tiền. Các biện pháp hành chính thì do các cơ quan hành chính thực hành mà không đưa ra toà và thực hiện phạt tiền.
Có các biện pháp huỷ bỏ đối tượng sản phẩm vi phạm, hoặc biện pháp bổ sung không cho tiếp tục kinh doanh và một số biện pháp khác. Xử lý hình sự trong trường hợp vi phạm cấu thành cấu thành tội phạm hình sự gây thiệt hại lớn cho xã hội, và sẽ bị xử lý theo khung luật hình sự là tội làm hàng giả, tội vi phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Nam Nguyên: Ông có nghĩ là chính quyền cần mở rộng chiến dịch thanh tra kiểm tra liên quan tới vi phạm bản quyền phần mềm, hoặc là các hình thức sở hữu trí tuệ khác ?
Tiến sĩ Trần Việt Hùng: Chúng tôi nghĩ là phải làm như vậy và chính phủ cũng đang soạn thảo một chương trình thực thi quyền sở hữu trí tuệ, tăng cường hiệu lực của pháp luật để việc bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ có hiệu quả hơn, có tác dụng hơn và phù hợp với các cam kết khi Việt Nam gia nhập tổ chức thương mại thế giới.
Nam Nguyên: Thưa ông hàng giả hàng nhái, phần mềm sao chép lậu, đây là vấn nạn của Việt Nam. Theo ông, để giải quyết lâu dài về mặt xã hội thì Việt Nam sẽ phải làm gì, có nên nghĩ tới việc đưa môn công dân giáo dục vào học đường các cấp hay không?
Tiến sĩ Trần Việt Hùng: Vâng tôi nghĩ rằng trong một xã hội khi có hiểu biết xã hội tốt, có trình độ cao về sở hữu trí tuệ thì việc thực thi quyền sẽ thuận lợi hơn. Một trong những trọng tâm phát triển sở hữu trí tuệ ở Việt Nam là nâng cao hiểu biết của quần chúng, trong đó có việc đưa giáo dục sở hữu trí tuệ vào trong các trường, trước tiên là bậc đại học.
Hiện nay Việt Nam đã đưa môn sở hữu trí tuệ vào một số trường, như trường luật đại học quốc gia Hà Nội, trường luật TPHCM và một số trường ở thành phố khác. Chúng tôi đang nghiên cứu để đưa môn sở hữu trí tuệ vào chương trình chính thức của đại học Việt Nam.
Bên cạnh đó, đối với tuổi trẻ thì có những biện pháp để giáo dục các cháu ngày càng hiểu biết hơn về lãnh vực sở hữu trí tuệ ngay từ tuổi còn bé, bằng cách là đưa ra các ấn bản phẩm dễ đọc dễ hiểu cho đối tượng trẻ thơ, tuổi trẻ cũng như công chúng nói chung.
Nam Nguyên: Xin cảm ơn ông Trần Việt Hùng cục phó cục sở hữu trí tuệ đã trả lời đài RFA.