Thanh Trúc, phóng viên đài RFA
Số lượng thí sinh ghi danh thi cao học tại các trường đại học ở thành phố Hồ Chí Minh tăng cao qua hai đợt đăng ký tháng Năm và tháng Chín vừa rồi. Điều này có thể hiện giá trị của mảnh bằng cao học, tinh thần cầu tiến của sinh viên mới tốt nghiệp hay chỉ là áp lực của bằng cấp trong bối cảnh kinh tế xã hội Việt Nam càng ngày càng tăng trưởng?
Thanh Trúc tìm hiểu vấn đề này qua ý kiến từ ba bạn sinh viên trong nước là Phương, Thịnh và Ngân.
Phương : Mình là Phạm Thanh Phương. Hiện giờ mình đang là sinh viên năm 4 của Trường Đại Học Quốc Tế thuộc Đại Học Quốc Gia TP.HCM
Ngân : Mình tên là Thu Ngân. Hiện mình đang là sinh viên năm 4 của Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCM
Thịnh : Mình tên là Thịnh. Hiện là sinh viên năm 4 quản trị kinh doanh thuộc Trường Đại Học Quốc Tế.
Thanh Trúc : Ý kiến của các bạn về vấn đề Cao Học, các bạn nghĩ như thế nào?
Phương : Dạ đúng. Bản thân em thì đúng là em có dự định là sau khi ra trường em sẽ học cao học. Nhưng em nghĩ là bây giờ so với sinh viên của mình cái việc học cao học là nó chia làm hai loại: (1) học cao học ngay sau khi mình tốt nghiệp, (2) sẽ đi làm một thời gian khoảng chừng một hai năm để lấy kinh nghiệm, sau đó sẽ đi học cao học.
Nhưng mà nhìn chung tất cả các bạn sinh viên, những bạn ở những trường tương đối tốt, các bạn luôn luôn muốn có một tấm bằng tốt hơn, tại vì học cao học tức là mình lấy tấm bằng Thạc Sĩ hay là MBA thì cơ hội mà các bạn kiếm được công việc làm sẽ tốt hơn. Cho nên, theo em nghĩ xu hướng đó hầu như sinh viên nào cũng muốn khi ra trường sẽ có tấm bằng cao học.
Bản thân em thì đúng là em có dự định là sau khi ra trường em sẽ học cao học. Nhưng em nghĩ là bây giờ so với sinh viên của mình cái việc học cao học là nó chia làm hai loại: (1) học cao học ngay sau khi mình tốt nghiệp, (2) sẽ đi làm một thời gian khoảng chừng một hai năm để lấy kinh nghiệm, sau đó sẽ đi học cao học.
Thanh Trúc : Còn Thịnh thì nghĩ sao?
Thịnh : Em nghĩ việc học cao học cũng cần thiết nhưng nó cũng tuỳ thuộc vào sự lựa chọn của mỗi người. Tuy nhiên, quan điểm của em thì em nghĩ rằng việc học cao học cũng quan trọng, nhưng theo cá nhân em thì mình cần kinh nghiệm nên khi học xong ra trường mình đi làm thì kinh nghiệm trước mắt mình có được thì mình chuẩn bị tốt hơn cho quá trình học cao học sau này.
Thanh Trúc : Xin mời bạn Ngân.
Ngân : Em thấy ý kiến của hai bạn rất là hay. Và theo Ngân nghĩ thì tiêu chí ở Việt Nam mình mỗi ngày một cao. Tấm bằng đại học chỉ là một phần nào công việc của các bạn thôi. Do đó mà Ngân nghĩ sau khi ra trường nếu có điều kiện thì nên học lây bằng cao học nữa. Như vậy nó sẽ hỗ trợ kiến thức sau này và các bạn sẽ có một nghề nghiệp vững chắc sau này. Chắc là như vậy ạ.
Thanh Trúc : Thực sự khi các bạn nói như vậy là các bạn cảm thấy được cái áp lực của việc là phải học cao học và phải tìm cho được cái trường thật là tốt để mà học cao học hay không?
Thịnh : Em nghĩ quá trình học cao học cũng đòi hỏi nhiều sự chuẩn bị từ phía sinh viên. Thí dụ bạn đi học cao học ở nước ngoài chẳng hạn thì việc trước tiên là chuẩn bị trước, lo lắng việc chuẩn bị tiền, hai là chuẩn bị được cái nền tảng kiến thức vững chắc như khả năng tiếng Anh chẳng hạn. Những yếu tố đó cộng lại thành một áp lực cũng khá lớn đối với sinh viên.
Phương : Đúng là bản thân tôi cũng rất là mong muốn sau khi ra trường sẽ có tấm bằng cao học, vì đa số công việc lớn hiện giờ là ở các công ty mà mong muốn của mình là làm việc ở các công ty đa quốc gia. Bởi vì nhu cầu của các công ty lớn mà mình muốn đạt tới là họ có nhu cầu về tấm bằng cao học nên tụi em cũng rất là cố gắng và tìm mọi cơ hội như tìm học bổng để đi học cao học ở các nước như Mỹ hoặc là Úc. Em không rõ lắm đó có phải là áp lực hay không, nhưng thực sự đó là sự mong muốn thôi. Và em nghĩ là nếu mình mong muốn và mình cố gắng đạt được thì em nghĩ đó không thực sự là áp lực gì rất là lớn đâu.
Theo em nghĩ cái áp lực quan trọng trong việc học cao học không phải là việc chọn trường nào cho tốt mà cái quan trọng là bản thân của mình có học nổi cao học hay không, vì chương trình cao học tương đối là cao. Do vậy có được tấm bằng cao học không phải là dễ. Nếu mà ta chỉ học đại học không mà thôi thì ra trường chưa chắc ta có một công việc làm gì tương đối ổn định sau này. Do đó học cao học cũng rất là tốt.
Vấn đề quan trọng ở đây là có nhiều yếu tố chi phối việc học cao học. Thứ nhất là về chi phí, thứ hai là về khả năng để học cao học, vì sau khi tốt nghiệp đại học thì còn có nhiều vấn đề cần quan tâm hơn. Tấm bằng cao học quan trọng đối với một sinh viên hay không tuỳ vào cái mong muốn hay gọi là cái khát khao công việc sau này của người sinh viên đó.
Nếu như người sinh viên đó chấp nhận tấm bằng đại học hiện giờ và nghĩ rằng với tấm bằng đại học đó mình có thể tìm ra công việc mình ưa thích thì em nghĩ rằng không việc gì mà mình phải tìm thêm tấm bằng cao học cả, tại vì cái chi phí và những cái khó khăn trên cao học rất là cao. Nhưng đối với những sinh viên mong muốn có những công việc tốt hay những công việc đòi hỏi phải có tấm bằng thạc sĩ thì việc học cao học gần như là điều bắt buộc rồi. Cho nên em nghĩ là cũng tuỳ vào ước muốn của người sinh viên đó, và người đó có định hướng tương lai cho mình thế nào, trong cái công ty nào mà các công việc đồi hỏi tấm bằng đó có quan trọng hay không. Ngân : Theo như Ngân nghĩ thì tấm bằng cao học bây giờ không phải là bộ phận trang sức nữa mà có thể nói đó là công cụ rất quan trọng cho nghề nghiệp tương lai sau này. Bây giờ sinh viên có năng lực và giỏi thật sự đều mong muốn có việc làm ở vị trí tương đối cao, do đó mà tấm bằng cao học giống như một công cụ rất là quan trọng.
Theo như Ngân nghĩ thì tấm bằng cao học bây giờ không phải là bộ phận trang sức nữa mà có thể nói đó là công cụ rất quan trọng cho nghề nghiệp tương lai sau này. Bây giờ sinh viên có năng lực và giỏi thật sự đều mong muốn có việc làm ở vị trí tương đối cao, do đó mà tấm bằng cao học giống như một công cụ rất là quan trọng.
Thanh Trúc : Các bạn sinh viên nào mà có nhiều cao vọng thì các bạn sẽ đồng ý 100% . Phương nói đi Phương.
Phương : Thì Phương đã trả lời rồi đó. Phương nghĩ là như vậy vì các bạn sinh viên mà Phương biết đó thì các bạn cũng có những ước muốn như Phương là muốn học cao hơn nữa thì tấm bằng MBA là tấm bằng cao học gần như là điều bắt buộc.
Thanh Trúc : Các bạn có thể cho biết là hiện bây giờ trong nước cái bằng cao học về môn gì được coi là có giá nhât?
Ngân : Theo như em nghĩ thì tấm bằng cao học về kinh tế có lẽ là ước muốn tương đối hiện nay của giới trẻ. Các bạn sinh viên em nghĩ là như vậy.
Thanh Trúc : Phương thế nào ạ?
Phương : Em học về ngành marketing và em cũng học ngành quản trị kinh doanh cho nên em có môi trường học chung quanh đều là kinh doanh, đều là kinh tế.
Thanh Trúc : Còn cao học luật thì như thế nào?
Ngân : Theo như Ngân được biết thì cao học luật không phải là tấm bằng hiện nay sinh viên quan tâm. Hiện nay giới sinh viên đang quan tâm là tấm bằng cao học về kinh tế, về các môn như quản trị kinh doanh, marketing hoặc là kinh doanh trong bang giao quốc tế. Đó là xu hướng hiện nay của giới trẻ. Tấm bằng cao học kinh tế vẫn hay hơn là cao học luật ạ.
Thanh Trúc : Các bạn đừng quên ngoại ngữ cũng là một yếu tố rất quan trọng cho vấn đề thành công trong bối cảnh Việt Nam bây giờ.
Ngân : Theo như Ngân nghĩ thì tấm bằng cao học ngoại ngữ phải là một công cụ phổ biến thường xuyên ạ.
Thanh Trúc : Phương thì sao, Phương?
Phương : Đối với em cao học luật, theo như em được biết, về ngành luật bây giờ ngay cả các bạn sinh viên đang học trường kinh tế hay nganh kinh doanh đang rất là quan tâm tại vì em thấy là các bạn đó không chỉ học kinh doanh. Người ta nói là muốn làm kinh doanh tốt, muốn làm kinh tế tốt thì phải hiểu về luật. Thì em nghĩ với tấm bằng cao học luật nếu mà có thì là tốt. Còn thực sự với kiến thức của em thì em không rõ lắm.
Cái gọi là độ nóng của tấm bằng luật như thê nào trong giới sinh viên Việt Nam của mình, theo cảm nhận của em làm về kinh tế mà có tấm bằng luật thì nó giống như cái gì đó giúp người ta dễ dàng phân biệt bạn hơn những người khác.
Đối với tấm bằng ngoại ngữ thì em cũng đồng ý vơi ý kiến của bạn Ngân là vì em thấy bây giờ ngoại ngữ giống như một chìa khoá, giống như một công cụ, giống như đi cày phải có lưỡi cày, phải có cái cuốc vậy đó. Thị trường ngoại ngữ đối với sinh viên Việt Nam mình rât là phát triển và nó trở thành như công cụ cho các bạn trên con đường học vấn luôn.
Thanh Trúc : Cảm ơn Ngân và Phương rất là nhiều. Chúng ta sẽ tiếp tục câu chuyện về giáo dục, nất là vấn đề giáo dục cao học, với một lực lượng sinh viên đông đảo, một lực lượng trí thức trẻ mà ý thức về cao học thì đó là vấn đề mà nhà nước phải quan tâm đó.
Ngân : Dạ em cũng rất thích nói chuyên về các vấn đề liên quan như thế này.