Mặc Lâm, phóng viên đài RFA
Tình trạng an toàn lao động tại Việt Nam đã từ lâu bị bỏ ngỏ và ít có doanh nghiệp nào chú ý đầu tư đúng mức vào phương tiện bảo hộ lao động dẫn đến những tai nạn thương tâm mà người chịu thiệt thòi nhất vẫn luôn là giới lao động. Mặc Lâm có bài về vấn đề này mời quý vị theo dõi.
Song song với sự bùng nổ kinh tế, Việt Nam hiện là nước có mức độ xây dựng lớn đứng hàng thứ nhì sau Trung Quốc trong khu vực Đông Nam Á. Nhiều công ty nước ngoài đầu tư vào lĩnh vực xây dựng của Việt Nam đã góp phần thay đổi bộ mặt của nhiều thành phố trong nước, đặc biệt là Thành Phố Hồ Chí Minh, nơi có mật độ nhà cao tầng nhiều nhất Việt Nam.
Doanh nghiệp trong nước cũng không hề chịu kém khi mạnh dạn bỏ nhiều nguồn vốn khổng lồ để mua sắm trang thiết bị xây dựng. Những thành tựu thể hiện qua những chung cư hiện đại hay những building cao tầng mọc lên hàng ngày, không thể biện minh được những tai nạn xảy ra thường xuyên từ những địa điểm xây dựng mà sự an toàn lao động được đặt xuống hàng thứ yếu.
Thiếu vốn, thiếu kiến thức
Theo báo chí trong nước, chỉ riêng trong năm 2006, công ty cổ phần xây dựng số 5 thuộc quận Bình Thạnh đã liên tiếp xảy ra 3 vụ tai nạn lao động làm chết ba công nhân xây dựng. Lý do được phát hiện là công ty này không chú tâm đến việc kiểm tra hệ thống giàn giáo để xảy ra những sự cố đáng tiếc mà nếu công ty có biện pháp kiểm tra nghiêm ngặt có thể tránh được.
Theo phân tích của Sở Lao Động và Thương Binh Xã Hội Thành Phố Hồ Chí Minh thì có đến 58% số vụ tai nạn lao động xảy ra từ những doanh nghiệp tư nhân trong nước, trong khi đó số doanh nghiệp có đầu tư nước ngoài chỉ chiếm 3%.
Lý do là những doanh nghiệp có nguồn vốn nước ngoài chú trọng hơn đến bảo hộ lao động và có đầu tư thích đáng vào mục đích này. Trong khi đó doanh nghiệp Việt Nam vừa thiếu vốn, vừa thiếu kiến thức về an toàn lao động, nên những ca tử vong do tai nạn lao động tăng cao.
Ông Huỳnh Tấn Dũng, trưởng ban thanh tra an toàn bảo hộ lao động thuộc Sở Lao Động Thương Binh Xã Hội Thành Phố Hồ Chí Minh cho rằng tai nạn lao động xảy ra do một phần thiếu tuyên truyền về việc tuân thủ an toàn lao động cho công nhân và doanh nghiệp, đã đưa đến tình trạng bỏ ngỏ không được quan tâm của của cả hai phía.
Khi được hỏi về chức năng của ban thanh tra an toàn lao động, ông cho chúng tôi biết: (Xin theo dõi trong phần âm thanh bên trên)
Những dữ kiện thực tế
Chúng tôi đưa ra những dữ kiện thực tế về tai nạn do an toàn lao động xảy ra tại nơi làm việc điển hình là các khu vực xây dựng và thắc mắc liệu thanh tra an toàn lao động của Thành Phố Hồ Chí Minh có kiểm tra bất ngờ tại những nơi làm việc hay không ông Dũng trả lời: (Xin theo dõi trong phần âm thanh bên trên) Số nhân viên thực hiện việc kiểm tra chỉ có 8 người cho hàng chục ngàn doanh nghiệp là một điều khó thể chấp nhận. Nhà nước không có kế hoạch cụ thể và doanh nghiệp thì luôn né tránh bổn phận của mình, khiến cho việc an toàn lao động càng đi đến chỗ bế tắc như hiện nay.
Thật ra vấn đề tồn đọng không được giải quyết rốt ráo cũng do một phần ý thức của công nhân không tranh đấu dành quyền an toàn lao động cho bản thân mình và doanh nghiệp thì không ý thức sự nguy hại sẽ đem lại cho họ khi tai nạn xảy ra.
Cuối cùng thì người lao động vẫn là giai cấp chịu thiệt thòi nhất sau những đợt kiểm tra mang tính chiếu lệ của giới chức trách nhiệm.