Gia Minh, phóng viên đài RFA
Tết là dịp người dân Việt ăn uống nhiều hơn bình thường với các loại thức ăn- đồ uống đa dạng. Vậy trong dịp này chúng ta nên ăn uống ra sao để không chịu những hậu quả bất lợi cho sức khỏe?
Gia Minh hỏi chuyện một số chuyên gia dinh dưỡng và vệ sinh an toàn thực phẩm về cách ăn uống trong những ngày tết. Mời quí thính giả theo dõi.
Thường khi được khuyên bảo về những chuyện thông thường như ăn uống thì nhiều người hay nhắc lại câu 'Biết rồi khổ lắm nói mãi'. Thế nhưng chắc cũng không thừa khi mà vào lúc này vấn đề thực phẩm vẫn là chuyện đáng ngại tại Việt Nam.
Nên ăn thực phẩm tươi
Trước hết, tiến sĩ Hoàng Kim Thanh từ Trung tâm Giáo dục Truyền Thông Dinh Dưỡng, Viện Dinh Dưỡng của Bộ Y tế tại Hà Nội. Tiến sĩ Thanh đưa ra những nguyên tắc ăn uống vào dịp Tết nhất:
“Ngày tết thường những bữa ăn rất thịnh soạn, nên có quá nhiều chất đạm và béo đưa vào cơ thể. Tác hại là khiến các cơ quan làm việc quá tải như tụy, dạ dày, đường ruột. Hậu quả thường làm đầy bụng, rối loạn tiêu hóa…
Nếu ăn nhiều thịt, hải sản thì có những sản phẩn trung giam tạo ra… Tết nhà nào cũng có bánh kẹo, mứt, nước ngọt với hàm lượng đường cao; đưa nhiều đường vào cơ thể làm cho đường huyết tăng lên gây ức chế các tuyến tiêu hóa, không bài tiết ra men tiêu hóa; tuyến vị phải tiết ra insulin để chuyển hóa đường cũng dễ bị suy, đây là nguy cơ khiến ngừoi bị mắc bệnh tiểu đường tăng lên.
Nếu ăn nhiều thịt, hải sản thì có những sản phẩn trung giam tạo ra… Tết nhà nào cũng có bánh kẹo, mứt, nước ngọt với hàm lượng đường cao; đưa nhiều đường vào cơ thể làm cho đường huyết tăng lên gây ức chế các tuyến tiêu hóa, không bài tiết ra men tiêu hóa; tuyến vị phải tiết ra insulin để chuyển hóa đường cũng dễ bị suy, đây là nguy cơ khiến ngừoi bị mắc bệnh tiểu đường tăng lên.
Uống rượu bia quá nhiều cũng gây ngộ độc các tế bào thần kinh, gan và tai nạn giao thông cũng tăng lên. Các loại chế biến sẵn như giò chả, lạp xường thường có phụ gia như hàn the, phụ gia có nitrat, nitric gây ung thư.
Chúng tôi khuyên nên ăn thực phẩm tươi, còn đồ nguội thì nếu biết có hàn the thì không dùng, mua giò thì nên mua ở những nơi đuợc kiểm nghiệm về vệ sinh an toàn thực phẩm. Nhưng nay chưa thể kiểm sóat hết nên phải mua ở những nơi có quản lý như các siêu thị có kỉêm tra.
Thói quen người dân là ngày tết hay ăn thịc cá, hải sản mà ít ăn rau nên trong ngày tết phải ăn rau giúp một lượng sinh tố và khóang chất cần thiết cho quá trình chuyển hóa. Hoa quả thì phải rửa sạch dưới vòi nước chảy và gọt sâu.”
Bình thường hoá sinh hoạt
Cùng chia xẻ quan điểm với tiến sĩ Hoàng Kim Thanh, bác sĩ Nguyễn Lân Đính, một chuyên gia về dinh dưỡng tại Thành phố Hồ Chí Minh cũng có một số nhắn nhủ:
“Tôi nói thì có vẻ là hàng đôi hàng ba nhưng nên bình thường hóa sinh hoạt ngày tết thành như ngày thường thôi, vì không nên làm xáo trộn đời sống.”
Trong khi đó, ông Hoàng Thủy Tiến, Cục phó Cục Vệ Sinh An Toàn Thực phẩm cũng cho biết một số thông tin liên quan về những thức ăn có thể gây ngộ độc, nhất là khi chúng được sử dụng nhiều vào dịp tết cổ truyền Việt Nam, ông cũng cho biết một số hoạt động về vệ sinh an toàn thực phẩm:
“Những mặt hàng tiêu thụ nhiều trong dịp tết đều có nguy cơ bị làm giả và không an toàn. Những mặt hàng có nguy cơ cao là thịt, bánh kẹo , thực phẩm, rượu nên khi mua phải xem xuất xứ và chứng từ kèm theo.
Hiện nay có nhiều phân cấp kiểm tra phối hợp liên ngành, làm thường xuyên có xử phạt nhưng không thể làm hết được.
Nay ở Việt Nam chế tài đang được nghiên cứu để thay đổi có thể xử phạt mạnh hơn, chứ thanh tra y tế chỉ phạt hành chính thôi. Bất cập là mức chế tài chưa đủ mạnh, chính phủ đang nghiên cứu để có thay đổi giúp đáp ứng nhu cầu hiện nay.”
Quí thính giả vừa nghe ý kiến của ba chuyên gia về dinh dưỡng và an toàn thực phẩm nói về chuyện ăn uống trong dịp tết, mong sao chuyện ăn uống không gây ảnh hưởng đến việc vui xuân mới.