Trưa nay tính theo giờ Washington DC, tức sáng sớm thứ ba giờ Việt Nam, Hạ viện Hoa Kỳ sẽ bắt đầu xem xét dự luật về Quy chế Thương mại Bình thường Vĩnh viễn, tức PNTR dành cho Việt Nam.
Tin hành lang Quốc Hội liên bang Hoa Kỳ cho hay Hạ Viện có thể thông qua dự luật PNTR nội trong hôm nay, nhưng cũng có tin nói cuộc bỏ phiếu tại Thượng viện chỉ được tiến hành vào tháng 12.
Một số chuyên gia thương mại Mỹ cho rằng dù PNTR được thông qua vào tháng tới thì sẽ không ảnh hưởng đến các thỏa thuận về WTO giữa Việt Nam và Hoa Kỳ, và cũng không ảnh hưởng đến quyền lợi thương mại giữa hai bên.
Tuy nhiên, ông Walter Blocker chủ tịch Phòng thương mại Mỹ tại thành phố Hồ Chí Minh lại nói rằng, nếu quốc hội Hoa Kỳ không bỏ phiếu thông qua PNTR với Việt Nam thì chính Mỹ sẽ bị ảnh hưởng nhiều hơn là Việt Nam.
Lý do là vì các thành viên WTO sẽ được hưởng lợi từ chuyện Việt Nam gia nhập Tổ chức Mậu dịch Thế giới WTO, ngoại trừ Hoa Kỳ.
Đối tác quan trọng của Mỹ
Trả lời phỏng vấn dành cho Thông tấn xã Việt Nam, Ngoại trưởng Hoa Kỳ Condoleeza Rice, tuyên bố rằng chuyến viếng thăm Việt Nam sắp tới của tổng thống George W Bush chứng tỏ Việt Nam có thể là đối tác quan trọng của Washington.
Theo bà Ngoại trưởng Mỹ thì Việt Nam đang có những thay đổi lớn bên trong, và quan hệ kinh tế giữa hai nước đang tiến triển thuận lợi.
Bà Rice nhấn mạnh, một khi đã là thành viên của WTO, Việt Nam sẽ có cơ hội mở cửa thị trường, tạo thêm công ăn việc làm, đẩy mạnh quan hệ với các nước thành viên khác, mang lại lợi ích cho Chính Việt Nam cũng như cho toàn khu vực.
Mặt khác, trong cuộc trao đối với Thông tấn Xã Việt Nam, ngoại trưởng Mỹ Codoleeza Rice tin rằng, rồi đây, phụ nữ Việt Nam sẽ đảm nhận một vị trí xứng đáng trong hệ thống chính trị.
Trả tự do và trục xuất bà Cúc Foshee
Cũng liên quan đến mối quan hệ giữa hai nước, Việt Nam hôm nay quyết định trục xuất bà Nguyễn Thương Cúc Foshee, một phụ nữ Mỹ gốc Việt bị cáo buộc tội chống chế độ và hoạt động khủng bố.
Trong phiên tòa diễn ra hôm thứ sáu vừa qua tại thành phố Hồ Chí Minh, Bà Cúc bị kêu án 15 tháng tù, và theo Bộ Ngoại Giao Hà Nội, bà được trả tự do sớm vì lý do sức khỏe.
Tuy nhiên, 2 công dân Mỹ gốc Việt khác bị bắt gaim và kết án trong cùng phiên xử với Bà Cúc vẫn bị cầm tù, chỉ được thả về Mỹ vào tháng tới sau khi mãn hạn.
Trường hợp bà Cúc bị Hà Nội giam giữ cùng với các công dân Mỹ gốc Việt đã gây chú ý đặc biệt của dư luận Hoa Kỳ. Thượng nghị sĩ Mel Martinez yêu cầu hành pháp Mỹ hãy lưu ý vấn đề của bà Cúc khi cứu xét quy chế PNTR với Việt Nam.
Ông Lê Dũng, người phát ngôn bộ ngoại giao Việt Nam tuyên bố, Bà Cúc Foshee được trả tự do vì lý nhân đạo chứ không liên hệ gì đến vấn đề PNTR.
Tuy nhiên, Hoa Kỳ và liên hiệp Châu Âu vẫn thường xuyên yêu cầu Hà Nội cải thiện tình trạng dân chủ, nhân quyền, tự do tôn giáo. Hiện nay Việt Nam vẫn bị Bộ Ngoại Giao Mỹ liệt kê trong danh sách các nước cần đặc biệt quan tâm về tự do tôn giáo.