Nam Nguyên, phóng viên đài RFA
Dịch Heo Tai Xanh bùng phát và lây lan nguy hiểm ở Khánh Hoà ở Nam Trung Bộ và Cà Mau vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long. Nam Nguyên phỏng vấn Tiến Sĩ Văn Đăng Kỳ, Trưởng Phòng Dịch Tễ của Cục Thú Y Việt Nam và được ông cập nhật thông tin về dịch heo tai xanh.
TS Văn Đăng Kỳ: Chúng tôi thấy tình hình dịch diễn biến cũng giống như đợt dịch của tỉnh Quảng Nam và có tính chất lây lan. Hiện nay cũng có 93 hộ, 17 xã, 4 huyện ở tỉnh Khánh Hoà thì số tiêu huỷ đã trên nghìn con. Và hiện nay chúng tôi đang tích cực chỉ đạo quyết liệt công tác phòng chống dịch.
Chúng tôi thấy rõ đây là trách nhiệm thì cũng lớn như trước kia. Dịch nó có tính chất lây lan mạnh. Chúng tôi cũng đang tập trung mọi lực lượng để mà bao vây, dập tắt và thúc đẩy công tác ngừa dịch.
Nam Nguyên: Thưa, còn ở Cà Mau thì sao ạ?
TS Văn Đăng Kỳ: Ở Cà Mau thì dịch cũng như thế thôi, nhưng mức độ lây lan thì cũng đỡ hơn. Chúng tôi cũng có công điện gửi cho địa phương tiến hành công việc này. Dịch ở Cà Mau cũng mới xảy ra ở 5 xã và 2 huyện, và thành phố thì có ở huyện Trần Văn Thời và thành phố Cà Mau. Số lượng bị măc bệnh và tiêu huỷ là 503 con.
Mức độ lây lan ở Cà Mau thì có đỡ hơn tỉnh Khánh Hoà. Nhưng vấn đề ngành chăn nuôi ở Cà Mau và Khánh Hoà cũng khác nhau. Cà Mau thì xử lý được ngay khi dịch xảy ra đầu tiên ở một trại chăn nuôi và chỉ lây lan ra một hai hộ thôi, chứ không lây lan mạnh như ở Khánh Hoà.
Nam Nguyên: Thưa Tiến Sĩ, những kinh nghiệm thu thập ở các tỉnh Miền Trung, Miền Bắc trong hai đợt dịch vừa qua có thể được áp dụng như thế nào cho Khánh Hoà và Cà Mau?
TS Văn Đăng Kỳ: Cụ thể là những gì ạ? Bản thân chúng tôi thấy được vấn đề khi bệnh dịch xảy ra thì công tác đầu tiên là phải có sự chỉ đạo quyết liệt của Ban Chỉ Đạo. Tỉnh phải lập ban chỉ đạo và chỉ đạo quyết liệt hơn, gửi đên những người chăn nuôi. Vấn đề thứ nhất là vấn đề truyền thông để cho người dân nắm được vấn đề về tính chất nguy hiểm của bệnh và người ta thực hiện các biện pháp kỹ thuật theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn.
Thứ hai là vấn đề mà theo tôi thấy là liên quan đến vấn đề vận chuyển kết hợp với quản lý chặt chẽ. Khi dịch xảy ra thì ta khoanh vùng, kiểm soát chặt chẽ vùng có dịch, nghiêm cấm vận chuyển gia súc và thực phẩm gia súc ra ngoài vùng dịch. Phải hạn chế lây lan và có biện pháp xử lý nghiêm trường hợp vi phạm. Và đương nhiên tổ chức tiêu độc, khử trùng ngay nơi có dịch để hạn chế sự lây lan.
Cho nên đấy là một bài học quan trọng, tức là tuyên truyền, rồi vấn đề nghiêm cấm vận chuyển và phải có ban ngành tham gia vào, và một điều nữa là hỗ trợ cho người chăn nuôi về kinh phí và gửi đến người chăn nuôi nơi có dịch thật là nhanh để cho người dân tin tưởng và yên tâm.
Người dân được đền bù thì người ta sẽ khai báo dịch nếu như người ta được hỗ trợ. Làm sao sự đền bù được thoả đáng cho nhân dân. Đó là mấy biện pháp của chúng ta hiện giờ.
Nam Nguyên: Thưa, hiện nay mức hỗ trợ về tiêu huỷ lợn, heo bị dịch bệnh tai xanh như thế nào? Có tiến bộ gì hơn trước không ạ?
TS Văn Đăng Kỳ: Vẵn thực hiện chế độ hỗ trợ như trước là 10 nghìn đồng một cân lợn hơi. Rồi là hỗ trợ cho vấn đề khử trùng tiêu độc. Vấn đề người tham gia công tác cán bộ thú y, săn sóc và chống bệnh thì được 50 nghìn đồng một ngày trong ngày thường, và 100 nghìn đồng đối với ngày lễ.
Nam Nguyên: Thưa ông có tin là có thể chận được dịch, không cho lây lan thêm, ngoài hai tỉnh Cà Mau và Khánh Hoà?
TS Văn Đăng Kỳ: Chúng tôi đang cố gắng thi hành các biện pháp tích cực nhất để giữ cho dịch bệnh trong thời đểm này chỉ xảy ra ở tỉnh đó thôi và cũng ngăn cấm, không cho lây lan sang tỉnh khác. Đấy là quyết tâm của chúng tôi và cũng là chỉ đạo của Bộ Nông Nghiệp & Phát Triển Nông Thôn. Còn mức độ lây lan thì chúng tôi không thể nói rằng không lây lan tiếp được.
Chúng tôi cảnh báo rằng đây là dịch bệnh rất nguy hiểm. Dịch heo tai xanh được chúng tôi xác định ở mức độ cao, có tính chất nguy hiểm, có thể lây lan và ảnh hưởng tới dòng giống lợn. Nó rất nguy hiểm, rất là ảnh hưởng đối với người chăn nuôi nhỏ, không có vấn đề gọi là an toàn sinh học thì rất là nguy hiểm.
Đó là tôi cảnh báo. Đó là nguy cơ rất cao cho những người chăn nuôi heo mà không có sự chú ý tới an toàn sinh học.
Nam Nguyên: Cảm ơn Tiến sĩ Văn Đăng Kỳ về thời gian ông dành cho chúng tôi.