Giá cước vận tải ở Việt Nam tăng theo giá xăng dầu

Nam Nguyên, phóng viên đài RFA

Do ảnh hưởng giá xăng dầu, giá cước vận tải hành khách và hàng hoá ở Việt Nam cũng sắp được điều chỉnh. Nam Nguyên phỏng vấn ông Nguyễn Mạnh Hùng - Chủ Tịch Hiệp Hội Vận Tải Ô Tô Việt Nam, trụ sở tại Hà Nội, về vấn đề này.

• Bấm vào đây để nghe cuộc phỏng vấn này
• Download story audio

Nam Nguyên: Thưa ông, cơ cấu về giá cước vận tải, nhiên liệu xăng dầu chiếm tỷ lệ như thế nào trong giá thành?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Tuỳ từng loại, nó chiếm từ 45-50%. Tuỳ từng loại xe thì nó chiếm tỷ trọng từ 45 đến 50% trong chi phí vận tải.

Nam Nguyên: Trong cơ cấu đó thì ngoài nhiên liệu là đầu vào thì còn có cơ cấu về vấn đề gì khác nữa?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Cơ bản có chất lượng ô-tô này, sử dụng thường xuyên này, bảo hiểm này, khoản chi phí này, săm lốp, ắc quy, cơ cấu nó nhiều thứ, chiếm đến chín, mười thành phần, trong đó nhiên liệu chiếm khoảng 45-50%.

Nam Nguyên: Thưa ông, đợt tăng giá xang dầu vừa qua : xăng 15%, dầu 18%, thực tế thì sẽ phải tăng giá cước như thế nào cho hợp lý theo quan điểm của Hiệp hội?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Tăng giá xăng dầu, xăng tăng trên 15%, dầu trên 18% so với giá trước đó, thì có nghĩa là chi phí về nhiên liệu trong gía thành xe chạy xăng tăng lên khoảng độ 8%, chi phí nhiên liệu xe chạy dầu tăng lên khoảng 9%.

Từ việc tăng giá nhiên liệu thì chắc chắn là cước vận tải phải điều chỉnh. Theo luật pháp Việt Nam thì điều chỉnh thế nào là tuỳ thuộc vào doanh nghiệp. Doanh nghiệp tự mình xây dựng giá. Nhà nước không quản lý giá mà doanh nghiệp tự thực hiện thôi.

Nam Nguyên: Thưa ông, thông tin nói rằng cho phép doanh nghiệp vận tải tự quyết định giá cước với điều kiện là phải công khai, thưa công khai như thế nào? Ngoài ra có hạn chế ràng buộc nào không?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Anh thông báo thông tin tại trụ sở của anh, thông báo ở các nơi mà khách hàng của anh thường xuyên tiếp xúc, và trên báo chí. Không có cơ quan nào duyệt gì cả. Nhưng mà tất nhiên nếu anh áp dụng giá cước quá cao thì cơ quan quản lý họ có quyền đề nghị xem xét lại, đề nghị mình nghiên cứu để điều chỉnh cho hợp lý hơn.

Nam Nguyên: Thưa ông, cho đến giờ này thì đã có chính thức về tăng giá cước vận tải ở Việt Nam cho doanh nghiệp nào hay chưa mà Hiệp Hội nắm được?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Hiện nay tình hình khó khăn thì anh em đang nghe ngóng nhau. Giá cứơc thực sự nó là con dao hai lưỡi . Nếu anh điều chỉnh cấp tập vội vã thì anh sẽ mất thị phần vận tải Do đó các doanh nghiệp vận tải đang tính toán lại cân nhắc chuyện này. Thực sự chưa có đơn vị nào thực tế tăng giá cước cả.

Nam Nguyên: Thưa ông, đối với vận tải hành khách người ta nói là đã có phụ thu xin thêm tiền trên đường đi thì cái đó Hiêp Hội có nắm được không?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Cái đó là anh em vi phạm qui định của Bộ Giao Thông Vận Tải. Tất cả các cước phí phải kê khai và in vào giá vé, chỉ được thu theo giá vé thôi Thế còn cái việc mà trên đường anh em tự động xin thêm là vi phạm qui định nhà nước. Nhà nước qui định như vậy, giá công khai xây dựng bao nhiêu thì phải in ra trên vé và thu theo giá vé, việc này đã qui định như thế rồi

Nam Nguyên: Như thế là Hiệp Hội không có tán thành chuyện thu thêm xin thêm?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Tất nhiên là chúng tôi không đồng tình với chuyện đó bởi vì tiền đó nó rơi vào túi công nhân chứ không rơi vào doanh nghiệp. và điều đó gây tổn thất và làm mất uy tín doanh nghiệp...

Nam Nguyên: Thưa ông, giá cước tăng thì liên quan tới hành khách còn vật giá tăng thì những người liên quan đến hoạt động vận tải cũng phải chịu ảnh hường, vậy thì Hiệp Hội có nghĩ đến chuyện tăng lương cho tài xế, phụ xế hoặc là chấp nhận trả thêm phí bốc vác đối với vận tải háng hoá hay không?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: .Đến tháng 1/2008 nhà nước đã có quy định tăng lương cơ bản cho anh em, bình quân khoảng 20%. Đó là việc phải thực hiện, vận dụng cái đó tăng tiền lương của anh em công nhân. Trong ngành doanh nghiệp nào làm ăn tốt thì áp dụng cao hơn, có thể tăng lương cao hơn, còn nhà nước chỉ qui định cái khung lương tối thiểu thôi. Các đơn vị nào làm ăn tốt thì có thể trả lương cao hơn quy dịnh.

Nam Nguyên: Thưa ông còn thưởng Tết cho công nhân ngành vận tải thì thế nào?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Nói tóm lại cái Tết thì là cái anh em trực tiếp được hưởng các phúc lợi. Ở Việt Nam anh em làm việc được thưởng phúc lợi mà người ta gọi là lương tháng 13, nhưng tiền thưởng không quá một tháng lương.

Nam Nguyên: Có thể toàn ngành đều được như vậy, hay chỉ cũng tuỳ theo sự làm ăn của từng doanh nghiệp?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Đó là toàn quyền của từng doanh nghiệp một. Nhà nước không chỉ đạo thống nhất chuyện này. Tuỳ sự làm ăn của từng doanh nghiệp một mà người ta quyết định.

Nam Nguyên: Có tin nói là đến gần Tết thì giá vé xe có thể tăng đến 60-80% thì điều này được giải thích như thế nào?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Không có chuyện tăng 60-80% đâu. Trong dịp Tết, thường thường ở một số tuyến đường mà nó lệch khách, quá lệch chiều, mà khách đông, thì các doanh nghiệp đề nghị được phụ thu thêm mấy chục phần trăm để giải quyết xe lệch chiều, vì khi đi thì nhiều khi về thì xe không, cho nên người ta xin cái phụ thu. Người ta đề nghị phụ thu vài chục phần trăm chứ không có 80% đâu.

Nam Nguyên: Thưa ông, có thể ước tính nếu phải phụ thu chiều xe rỗng trở về thì giá vé sẽ tăng bao nhiêu? Ví dụ như tuyến Bắc - Nam?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Theo như mọi năm thì khoản phụ thu chừng 20%.

Nam Nguyên: Thưa, ông nghĩ năm nay cũng thế thôi?

Ông Nguyễn Mạnh Hùng: Tôi chắc cũng như vậy vì hiện nay anh có muốn tăng nữa cũng không được vì hiện nay cạnh tranh gay gắt lắm. Hãng nào tăng cao quá thì hãng khác người ta lấy thị phần.

Ngoài ra hiện nay Việt Nam vẫn còn hàng không và đường sắt và bắt đầu có tàu vận tải hành khách đường biển Bắc - Nam. Anh mà phụ thu cao quá thì khách chọn cách nào an toàn và rẻ hơn thì người ta đi.

Cái này doanh nghiệp vận tải không thể quyết định tăng vô tội vạ được. Anh phải nhìn ngó chung quanh, nhìn kẻ khác để anh có cái quyềt định hợp lý nhất và giữ được uy tín dịch vụ vận tải.

Nam Nguyên: Xin cảm ơn ông Chủ Tịch Hiệp Hội Vận Tải Ô Tô Việt Nam đã dành thì giờ trả lời chúng tôi.