Хитай һөкүмитиниң олимпик мәшилини йәткүзүш һәрикити қаршилиқларға дуч кәлмәктә


2008-03-27
Share

2008- Йиллиқ бейҗиң олимпикиниң мәшилигә 24- март гретсийиниң олимпийә теғида от туташтурулуп мәзкур мәшәлни йәткүзүш паалийитиму башлинип аридин 4 күн өтти. Мәлум болушичә, бейҗиң олимпикини байқут қилиш, хитайниң кишилик һоқуқ хатирисидики еғир нуқсанлар вә хитай 14- марттин буян тибәттә елип барған бастуруш һәрикәтлиригә етираз билдүрүш һәрикити, олимпийә шәһиридә елип берилған олимпик мәшилигә от йеқиш мурасими мәйданидила башланған һәмдә чегрисиз мухбирлар тәшкилати әзалири олимпик һалқисиниң орниға бәш данә койза сүрити чүшүрүлгән қара байрақни ләпилдитип бу мурасимға тосқунлуқ қилған иди.

Намайишчилар "хитай олимпик мәшилигә әрзимәйду"

Бейҗиң олимпикигә қаршилиқ көрситиш һәрикити мәзкур олимпик мәшилини йәткүзүш паалийитигә әгишип давамлишиватқан болуп, бирләшмә агентлиқида көрситишичә, шу җай вақти 27- март пәйшәнбә күни чүштин кейин мәшәл гретсийиниң салоника шәһиригә йетип кәлгәндә бу паалийәт тибәтни қоллиғучи намайишчиларниң қаршилиқиға учриған.

Мәлум болушичә, намайишчиларниң көпинчиси гретсийиликләр икән. Улар қоллирида "хитай олимпик мәшилигә әрзимәйду" дегән хәтләр йезилған лозункиларни көтүрүшүп наразилиқ билдүргән. Намайишчиларға 50 кә йеқин сақчи көз тикип турған.

Мәшәл америкида кишилик һоқуқ тәшкиллириниң қаттиқ қаршилиқиға учриши мумкин

Мәшәл 30 - март йәкшәнбә күни 1896 - йили тунҗи һазирқи заман олимпик мусабиқиси башланған панатениан тәнтәрбийә мәйданида хитай һөкүмити олимпик уюштуруш органлириниң қолиға өткүзүлүп берилидикән.

Алдин мөлчәрлинишичә, олимпик мәшили, 9- апрел күни америка қошма штатлириға йетип келидиған болуп, америка авази радиосиниң башқа мунасивәтлик учурларға асаслинип хәвәр қилишичә, мәшәл америкидики бирдин - бир тохтап өтидиған шәһәр санфрансско шәһиригә кәлгәндә, кишилик һоқуқ тәшкиллириниң қаттиқ қаршилиқиға учриши мумкин икән.

Хәвәрдин ашкарилинишичә, һазир бир қисим кишилик һоқуқ тәшкилатлири бейҗиң олимпик мәшилиниң америкида тохтап өтүшигә қаршилиқ көрситиш вә хитай һөкүмитиниң өз дөлити ичидә кишилик һоқуққа етибар бәрмигәнни аз дәп башқа дөләтләрниң кишилик һоқуқиғиму пәрва қилмайдиған мәсулийәтсиз сияситигә етираз билдүрүш үчүн намайиш өткүзүшкә тәйярлиқ көрүватмақта икән.

" Хитай һөкүмити дарфур районида ирқий қирғинчилиқ отини қәтий өчүрүши керәк"

Хәвәрдә дарфур бирлик кишилик һоқуқ тәшкилатиниң бир баянатчисиниң ейтқанлирини нәқил елип көрситишичә, мәзкур тәшкилат америкиниң һәр қайси җайлиридин кәлгән 1000дин артуқ кишини һәрикәтләндүрүп бейҗиң олимпик мәшили өтидиған линийә үстидә намайиш қилиш тәйярлиқи елип бериватқан болуп, улар " хитай һөкүмити дарфур районида ирқий қирғинчилиқ отини қәтий өчүрүши керәк" дегән хәт йезилған лозункини намайишқа елип чиқидикән.

Хәвәрдә билдүрүлүшичә, гәрчә көплигән кишилик һоқуқ тәшкилатлири санфрансско шәһәр һөкүмитигә мәшәлниң мәзкур шәһәрдин өтүш линийиси һәққидә әһвал игиләп көп қетим телефон урған болсиму, әмма шәһәр һөкүмити бу һәқтә техичә ениқ бир җаваб қайтурмиған болуп, санфрансско шәһириниң бу қилмиши америка вә хәлқараниң башқа җайлиридики кишилик һоқуқ тәшкилатлириниң күчлүк наразилиқини қозғиған.

"Хитай һөкүмити олимпик мусабиқисигичә сәзгүр мәсилидин асанлиқчә өтүп кетишни арзу қилмаслиқи керәк"

Мәлум болушичә, хитай һөкүмити санфрансскодики наразилиқ һәрикитиниң тәсир даирисини кичиклитиш учун алдин пиланланған 13 километирлиқ олимпик йәткүзүш мусаписини 10 километирға қисқартқан.

21Миң нәпәр тәнһәрикәтчи қатнишидиған олимпик мәшилини йәткүзүш паалийити хитайниң бейҗиң шәһиригә йәткичә 21 дөләттә һәмдә мушу дөләтләргә қарашлиқ 134 шәһәрдә тохтап өтидиған болуп, бейҗиң олимпик мәшилини йәткүзүш паалийити алдимиздики төт ай ичидә йәнә хитай һөкүмити күтмигән наразилиқ вә тосқунлуқ һәрикәтлиригә учриши мумкин.

Балтимор қуяши хәвәр торида, бу қетимлиқ мәшәл йәткүзүш һәрикитигә болған қаршилиқларниң мәркизи идийиси хитай һөкүмитиниң кишилик һоқуқ хатирисини яхшилашни изчил рәт қилип кәлгәнлики болидиғанлиқи көрситилгән һәмдә хитай һөкүмитиниң мәшәл йәткүзүш һәрикити җәрянида кишилик һоқуқни чөридигән нурғун қаршилиқларға дуч келидиғанлиқини әскәртилип: "хитай һөкүмити олимпик мусабиқисигичә бундақ бир сәзгүр мәсилидин асанлиқчә өтүп кетишни арзу қилмаслиқи керәк" дейилгән. (Җүмә)

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт