Uyghurlar ana tilini qoghdash üchün némilerni qilalaydu?(1)

• Muxbirimiz gülchéhrening bu heqtiki tepsili melumati
• Download story audio

Korlidiki melum mekteptiki Uyghur oqughuchilar xitayche ders almaqta. AFP

Til her qandaq bir milletning mewjut bolup turushi we medeniyet tereqqiyatidiki hel qilghuch amilning biri. Jümlidin Uyghur tilimu Uyghurlarning medeniyiti, eqil idraki, tarixi shundaqla kimlikining ispati süpitide saqlinip kelgen. Dewrimizge kelgende xitay hökümitining Uyghurlarning medeniyiti, ana tili ma'aripigha yürgüzgen natoghra siyasetliri tüpeylidin Uyghur ana tili paji'elerge yüzlenmekte. Yeni xitay kompartiyisining Uyghur élige qoyghan sékrétari wang léchu'en ochuq ‏- ashkara halda Uyghur tili nöwettiki ilim‏ - pen tereqqiyatigha maslishalmay qaldi dep körsitip, hetta Uyghur élidiki barliq aliy mekteplerde xitayche ders ötüshni omumlashturdi hemde ma'aripta xitaychini asas qilidighan bir weziyet barghanche kücheymekte.

Xitay hökümitining bu xil siyasetlirige hetta nur bekrige oxshash Uyghur kadirlarmu awaz qoshup " tungganlarningmu tili yoq, beribir millet bolup turuwatidighu ?! Uyghurlar xitaychini ögense néme boptu " dégendek sepsetilerni otturigha qoyup, Uyghurlargha xitay tilini mejburiy tangidighan, Uyghurlar xitay tili bilmise chiqish yoli tapalmaydighan bir weziyet shekillendi. Mana mushuninggha oxshash sewebler Uyghurning ana tilining mewjutliqigha ejellik zerbe bermekte.

Uyghurlar öz ana tilining teqdiri, özining teqdiri üstide oyliniwatqan, endishige chüshken mushundaq keskin weziyette, ana tilimizni qoghdash üchün némilerni qilalaymiz? dégen so'allargha jawab izdimekte. Shundaqla buninggha jawab tépishtin ilgiri, dewirning sewebliridin bashqa ana tiligha ige chiqish, mes'ul bolush we qoghdash heqqidimu mulahiziler yüzgüzmekte.

Bu heqtiki tepsili melumatlarni, muxbirimiz gülchéhrening mexsus programmisidin anglang.