Хитайниң ғәрбни ечиш сиясити уйғур ели һәм хәлқигә нимиләрни елип кәлди ? (1)


2004.11.24

Уйғур ели һөкүмәт ахбарат ториниң елан қилған хәвиригә қариғанда, хитай һөкүмити ғәрбни ечиш истратегийисиниң бәш йиллиқ нәтиҗилирини йәкүнләш мәқситидә бейҗиңдики хәлқ чоң сарийида "ғәрбни ачқучиларни мукапатлаш йиғини" чақирған болуп, абләт абдуришит һәм төмүр давамәтләр, хитай коммунистик партийә мәркизий комитети рәһбәрлири билән биргә, илғар баһаланған ғәрбни ечиш авангартлирини мукапатлимақта икән.

Мәзкур йиғинда хитайниң ғәрбий райони аталған җайларниң бири болған уйғур аптонум районида бу бәш йил җәрянида һәр қайси саһәләрдә асман- земин тәрәққиятлар көрүлгәнлики һәққидә доклатлар берилгән.

Һөкүмәтниң махтинидиғини

Униңдин башқа ғәрбни ечиш сияситиниң бәш йиллиқ хуласиси үрүмчи партикоми тәрипидинму мәхсус йиғинлар арқилиқ елип берилған болуп, үрүмчи парткоминиң секритари яң гаң мәхсус сөз қилип, ғәрбни ечиш сиясити елип берилған бу бәш йилда "муқимлиқ һәммини бесип чүшиду" дигән хизмәт принсипида чиң туруп, ғәрбни ечиш ислаһатиниң районимизда мувәппиқийәтлик, нәтиҗилик елип берилишиға капаләтлик қилинди. Бу җәрянда районимиз иқтисадий пән- техника, ишләпчиқириш қатарлиқ һәр җәһәтләрдә тәрәққи қилди дәп мәхсус доклат бәргән.

Гәрчә хитай һөкүмити ғәрбий районларни ечиш истратегийисини, хитайниң чәт чегра ғәрбий районлири һесабланған, шинҗаң, гәнсу қатарлиқ җайларниң иқтисадини тәрәққий қилдуруш, хәлқниң турмуш сәвийисини өстүрүшни вә бу районларниң тәрәққиятини хитайниң деңиз бойи районлириға охшаш сүрәттә тәрәққий қилдурушни мәқсәт қилған бир сиясәт дәп тәшвиқ қилип, бу җәрянда уйғур елида ғәрбниң газини шәрққә йөткәш, ғәрбниң токини шәрққә йөткәш, дегәндәк сиясәтләрни елип барди. Хитай һөкимити, ғәрбни ечиш сиясити елип барған бу бәш йилни, уйғур елигә мисли көрүлмигән тәрәққиятларни елип кәлди дәйду.

Әсли маһийити

Әпсуски, уйғур елиниң иқтисадий, хәлқниң турмуш әһвали, нопус көпийиш әһвали һәмдә муһит булғиниш мәсилилири һәққидә елан қилиниватқан доклатлар һәм санлиқ мәлуматлар шуниңдәк йәрлик уйғур хәлқиниң радиомизға бәргән мәлуматлиридин йәнә чәтәлләрдики уйғур тәшкилатлириниң көрсәткән доклатлиридин, хитай һөкимити ғәрбни ечиш сиясити қолланған бу бәш йил җәрянида уйғур хәлқиниң турмуш сәвийиси өсмәйла қалмай ишсизлиқ, , һәмдә кәмситилиш сәвәблиридин техиму намрат қеливатқанлиқи мәлум. Бәзи уйғурлар уйғур елиниң йәр асти һәм үсти байлиқлириниң ғәрбни ечиш баһанисида техиму тез сүрәттә тошуливатқанлиқини, буниң уйғур елигә иқтисадий вә екологийилик апәтләрни елип келиватқанлиқини илгири сүриду.

Чәтәлләрдики уйғур тәшкилатлириму хитай һөкүмитиниң ғәрбни ечиш баһанисида уйғур ели һәм хәлқигә йәниму еғир балайи- апәтләрни елип келиватқанлиқи һәққидә наразилиқ билдүрүп кәлди. Биз бу мунасивәт билән дуня уйғур қурултийиниң баш катипи долқун әйса әпәнди билән сөһбәттә болдуқ. Долқун әйса әпәнди мундақ дәп билдүрди:

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.