ھاشار - ئۇ قۇل ئەمگىكى


2007-07-13
Share

خىتايدا قارا خۇمدان ۋەقەلىرى پاش بولۇپ ، قۇل ئىشلىتىش سەتچىلىكى ئوتتۇرىغا چىققان بۇيان بۇ ھەقتىكى مۇلاھىزىلەر پۈتۈن دۇنيا مىقياسىدا داۋام ئەتمەكتە. جۈملىدىن مەزكۇر مەسىلە ئۈستىدە تەپەككۈر يۈزگۈزگەن بەزى ئۇيغۇرلار ، خىتايدىكى قارا خۇمدانلاردىن قۇللۇققا تۇتۇلغان ئىشچىلارنى قۇتۇلدۇرۇلۇش ، ئۇلارنىڭ قانۇنىي ھوقۇق مەنپەئەتلىرى ، ئىش ھەققى ۋە باشقا تۆلەملىرىنى قايتۇرۇش ئىشلىرى ئېلىپ بېرىلىۋاتىدۇ .

گەرچە خىتاي دائىرىلىرى قانۇنسىز ئادەم ئىشلىتىشكە قەتئىي قارشى تۇرۇپ ، ئۇنى تازىلاپ تۈگىتىش ئۈچۈن مەخسۇس قانۇن چىقىرىپ ھەرىكەت ئېلىپ بېرىۋاتقان بولسىمۇ ، ئەمما ئۇيغۇر ئېلىدە، بۇ خىل خىتاي ھۆكۈمىتى باستۇرۇۋاتقان قۇل ئەمگىكى يەنى ھەقسىز ئىشلىتىش، مەجبۇرىي ئىشلىتىش ، قانۇنغا خىلاپ ھالدا ئادەم ئىشلىتىشلەر ھازىرغا قەدەر داۋاملاشماقتا . ئۇ بولسىمۇ ھاشار.

ئۇيغۇر دېھقانلىرى قاچان ھاشاردىن قۇتۇلدۇرىلىدۇ ؟ دېگەندەك مۇلاھىزىلەرنى ئوتتۇرىغا قويماقتا . بۇ ھەقتە ئۇيغۇرلارنىڭ ئىنسانى ھەق ‏- ھوقۇقلىرى ئۈچۈن پائالىيەت ئېلىپ بېرىۋاتقان ئامېرىكىدىكى ئۇيغۇر كىشىلىك ھوقۇق پروگراممىسى دېرىكتورى ئالىم سېيىتوف ئەپەندى مۇخبىرىمىز گۈلچېھرەنىڭ زىيارىتىنى قوبۇل قىلىپ "ھاشار ، ئۇ قۇل ئەمگىكى " دەپ كۆرسەتتى.

ئالىم سېيتوف ئەپەندىگە بېرىلگەن سۇئاللار.

-- سىزگىمۇ مەلۇم نۆۋەتتە ، خىتايدا قارا خۇمدان ۋەقەسى پاش بولۇپ خىتاينىڭ نۇرغۇن جايلىرىدا ھەتتا ئۇيغۇر ئېلىدىمۇ ئىشچىلارنى قۇل ئورنىدا ئىشلەتكەن مەسىلىلەر ئوتتۇرىغا چىقتى ، ئەمما يىللاردىن بۇيان پەقەت ئۇيغۇر ئېلىدىلا داۋاملىشىپ كېلىۋاتقان قانۇنسىز ئادەم ئىشلىتىش خاراكتېرىگە ياتىدىغان ھاشار ئەمگىكى تىلغا ئېلىنمىدى. ھەممىمىزگە مەلۇم ، ئۇيغۇر دېھقانلىرى ھەقسىز ،مەجبۇرىي قاتنىشىدىغان، ئەمگەك جەريانىدا يارىلانسا ھەتتا ئۆلۈپ كەتسىمۇ ھەق تەلەپ دەۋاسى بولمايدىغان بۇ ھاشار ھازىرغا قەدەر داۋام ئەتمەكتە. سىزنىڭچە ھاشارمۇ قۇل ئەمگىكىگە كىرەمدۇ ؟

-- خىتاي ھۆكۈمىتى مەخسۇس ھۆججەت چۈشۈرۈپ ئۇيغۇر ئېلىدە ھاشارنى 2005 - يىلىنىڭ ئاخىرغىچە پۈتۈنلەي بىكار قىلىدىغانلىقىنى ئېلان قىلغان ئىدى. ئەمما ئۇيغۇر دېھقانلىرى بۈگۈنگە قەدەر ھاشاردىن قۇتۇلمىدى . بۇ يەردىكى مەسىلىنى بەزىلەر يەرلىك كادىرلاردىن كۆرسە ، يەنە بەزىلەر خىتاي مەركىزى ھۆكۈمىتىنىڭ كۆز بويامچىلىقى ، ئەمەلىيەتتە سىياسەتنى شۇلار چۈشۈرىدۇ . پەقەت يېزىلاردىكى يەرلىك كادىرلار ئىجرا قىلىدۇ خالاس دېگەن قاراشلارنى ئوتتۇرىغا قويۇشىدۇ ؟سىزنىڭچە بۇ سىياسەتنى كىم يۈرگۈزۈۋاتىدۇ ؟ ئەسلا نامراتلىقتىن قۇتۇلمىغان جاپاكەش دېھقانلارنى بىكارلىق ھاشارغا تۇتۇپ،بارمىغانلىرىدىن جەرىمانە ئېلىپ دېگەندەك ئۇلارنى تېخىمۇ نامراتلىققا ئىتتىرىشتىكى مەقسەت نېمە؟

-- سىز ھاشارنى قۇل ئەمگىكى دەپ كېسىپ ئېيتتىڭىز ، ئىگىلىگەن مەلۇماتلىرىمىزغا ئاساسلانغاندا دېھقانلارمۇ ھاشاردىن ئومۇميۈزلۈك قاقشايدۇ. ئەمما ئۇيغۇر خەلقىنىڭ % 80 ىنى ئىگىلەيدىغان ھاشارغا تۇتۇلۇۋاتقان ئاشۇ دېھقانلار ئۆزىنىڭ قۇللۇق ئەمگىكىگە تۇتۇلۇۋاتقانلىقىنى ، قانۇنىي ھەق ‏- ھوقۇقلىرىنىڭ دەپسەندە قىلىۋاتقانلىقىنى چۈشەنمىگەچكە بۇنىڭغا نارازىلىق بىلدۈرەلمەيۋاتامدۇ ياكى بۇنىڭدا باشقا سەۋەبلەر بارمۇ سىزنىڭچە؟

-- ئۇيغۇرلارنىڭ كىشىلىك ھوقۇق مەسىلىلىرىنى دۇنياغا ئاڭلىتىش ئۈچۈن پائالىيەت قىلىۋاتىسىلەر ، شۇنداقلا ئۇيغۇر دېھقانلارنىڭ ھاشارغا ئۇچراش مەسىلىسىمۇ سىلەر ھەل قىلىش يولىنى ئىزدەۋاتقان مەسىلىنىڭ بىرى . ئۇيغۇر خەلقىنىڭ ھەقسىز مەجبۇرىي ھاشارغا تۇتۇلۇش مەسىلىسىنى ئاڭلىتشتا قانداق خىزمەتلەرنى ئىشلىدىڭلار ؟ بۇنىڭ نەتىجىسى قانچىلىك بىر تونۇشتۇرۇپ ئۆتسىڭىز؟

-- ئەمدى ھالقىلىق بىر مەسىلە ، ئۇيغۇر دېھقانلىرىنىڭ ھاشارغا تۇتۇلۇشىنىڭ قانۇنسىز ئىكەنلىكىنى تونۇش ھەمدە بۇنىڭغا قارىتا ئىنكاس قايتۇرۇش مەسىلىسىگە كەلسەك ، خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ قاتتىق قول سىياسىتى ئاستىدا ياشاۋاتقان ئۇيغۇرلار ھاشارغا ئوخشاش قانۇنسىز ئەمگەككە سېلىنىپ ئىنسانىي ھەق -ھوقۇقلىرى بىۋاستە دەپسەندىچىلىككە ئۇچراۋاتقانلىقىدەك ئەرزىنى كىمگە ، قانداق ئاڭلىتىشى كېرەك ، بۇ ھەقتە مۇۋاپىق تەدبىر ياكى يول بارمۇ ‏- يوق ؟ كۆز قاراشلىرىڭىزنى ئوتتۇرىغا قويۇپ باقسىڭىز؟

يۇقىرىدىكى ئۇلىنىشتىن، مۇخبىرىمىز گۈلچېھرەنىڭ سۇئاللىرىغا بەرىلگەن جاۋاپلارنى ئاڭلايسىز

پىكىرلەر (0)

بارلىق پىكىر - بايانلارنى كۆرۈش.

پىكىر قوشۇڭ

رادىئونىڭ ئىشلىتىش شەرتلىرىگە ئاساسەن، پىكىرلىرىڭىز تەكشۈرگۈچىلەر تەرىپىدىن تەستىقلىنىشى ۋە مۇۋاپىق دەرىجىدە تەھرىرلىنىشى تۈپەيلى، تور بەتتە دەرھال پەيدا بولمايدۇ. سىز قالدۇرغان مەزمۇنغا ئەركىن ئاسىيا رادىئوسى جاۋابكار بولمايدۇ. باشقىلارنىڭ كۆز قارىشى ۋە ھەقىقەتكە ھۆرمەت قىلىشىڭىزنى سورايمىز.

تولۇق بەت