Деңиз чапқуни келиштин бурунла, нюорлин шәһиридин милйон аһалә көчүп чиққан


2005-08-29
Share

Америкида 8 - ай ичидә "катрина" дәп атилидиған дәһшәтлик деңиз чапқуни йүз бәрди. Алди билән 8 - айниң 26 - күни, америкиниң флорида штатидики деңиз қирғиқиға җайлашқан мәйами қатарлиқ шәһәрләрдин өткән бу чапқун, саитигә 120 километрлиқ сүрәт билән мәйами шәһиридин өткәндә, 6 адәм қаза тапқан, бир қисим дәл - дәрәхләр, туралғулар, қатнаш көврүклири зәхмиләнгән, 1 милйон 500 миң аһалә електирсиз қалған, бир мунчә мәһәллиләрни су бесип кетип, униң аһалилири өз- ара кемә - қулвақлар билән су үзүп йүрүп алақә қилишқа мәҗбур болған иди.

Шуниңдин кейин, америкиниң деңиз чапқуни һәққидә хәвәр бериш мулазимәт мәркизи бу һәқтә йәнә хәвәр мәлум қилип, "катрина" намлиқ деңиз чапқуниниң 29 - числа күни америкиниң җәнуб тәрипидики деңиз қолтуқиға җайлашқан ню-орлин шәһиригә йетип келидиғанлиқини хәвәр қилди. Бу хәвәрдин кейин, лузиәнна, миссиспи, алабама қатарлиқ штатлардики деңиз қирғақлириға җайлашқан юртларда, йәрлик аһалиларниң сәп тартип шималға қарап көчүши башланди.

"Б б с" ниң хәвәр қилишичә, "катрина" чапқуни нюорлин шәһиригә йетип келиштин бурун, бу шәһәрниң 80٪ аһалиси аллиқачан шимал тәрпкә қарап йолға чиқип болған. Көчүп кетишкә үлгүрәлмигән яки амалсиз қалған аһалиларму шәһәрдики мусабиқә сарийи қатарлиқ әң чоң вә интайин мустәһкәм селинған қурулушларға паналандурулуп болған.

"Улуқ ира гезити" ниң хәвәр қилишичә, "катрина" чапқуни йетип келиштин бурунла, ню-орлин шәһириниң шәһәр башлиқи 1 милйон 400 миң шәһәр аһалисини шәһәрдин көчүрүп чиқишқа буйруқ чүшүргән. Шуниңдин башлап шималға маңидиған йолларниң һәммиси көчүп чиқиватқан аһалиларниң аптомобиллири билән толған. Мушу күнләрдә деңиз чапқуни түпәйлидин, мексика қолтуқида һәркүни 650 миң бак нефит ишләпчиқириватқан карханиларниң ишиға тәсир йәткән. 7 Җайдики нефит айриш завути вә нефт турубилири иштин тохтиған.

"Франсийә агентлиқи" ниң хәвәр қилишичә, тексас штатида өзиниң дачисида арам еливатқан америка президенти җорҗи буш деңиз чапқуни һәққидики хәвәрни аңлиғандин кейин, 8 - айниң 28 - күни, пүтүн америкини деңиз қолтуқидики ню-орлинға охшаш шәһәрләрниң хәлқини деңиз чапқунидин қутқузушқа чақирған.

"Америка авази" ниң хәвәр қилишичә, 8 - айниң 29 - күни әтигәндә, "катрина" чапқуни саитигә 230 километрлиқ сүрәт билән ню-орлин шәһригә йетип келишкә башлиғанда, америкиниң һава райи хадимлири йәнә, бу қетимқи деңиз чапқуниниң мисли көрүлүп бақмиған дәһшәтлик чапқун икәнликини, һазир болса ню-орлин аһалилириниң бәхтигә яриша, бу чапқунниң йөнүлишидә азрақ өзгириш болғанлиқини, шу сәвәбтин ню-орлин шәһригә келидиған апәтниң дәриҗиси сәл төвәнлигәнликини, әмма бу шәһәр деңиз йүзидин төвән болғачқа, һаман су бесип кетип, шу арқилиқ еғир бузғунчилиққа учриши мумкин икәнликини уқтурған.

"Бирләшмә агентлиқи" ниң хәвәр қилишичә, "катрин" чапқуни ню-орлин шәһиригә бүгүн әтигәндә йетип кәлгәндин кейин, әң чоң вә мустәһкәм дәп һесаблап, көчәлмәйдиған аһалиларни паналандурған, 77 миң кишилик орундуқи бар мусабиқә сарийиму, бу қетимқи дәһшәтлик чапқунға бәрдашлиқ берәлмигән. Униң өгзисидин 2 түшүк ечилип кәткән. Бу қетимқи чапқунға учриған җайниң әтрапидики районлардин, пәқәт лузиәнна штатиниң даирисидила йәнә 370 миң аһалә електирсиз қалған.

"Ройтрис агенитлиқи" ниң хәвәр қилишичә, бу қетимқи "катрина" чапқуни америка тарихида көрүлүп бақмиған дәһшәтлик чапқун болуп қалған. Чапқунниң тәпсили әһвалини көзитиватқан хадимләрниң ейтишичә, бу қетимқи "катрина" чапқуниға учриған җайларда көрилидиған зиян тәхминән 25 милярд америка доллириға йетиши мумкин. (Вәли)

Пикирләр (0)

Барлиқ пикир - баянларни көрүш.

Пикир қошуң

Радиониң ишлитиш шәртлиригә асасән, пикирлириңиз тәкшүргүчиләр тәрипидин тәстиқлиниши вә мувапиқ дәриҗидә тәһрирлиниши түпәйли, тор бәттә дәрһал пәйда болмайду. Сиз қалдурған мәзмунға әркин асия радиоси җавабкар болмайду. Башқиларниң көз қариши вә һәқиқәткә һөрмәт қилишиңизни сораймиз.

Толуқ бәт