អាមេរិក​ថ្កោល​ទោស​ការ​ស្លាប់​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង​នៅ​ពន្ធនាគារ​​ខេត្ត​កំពង់ចាម​និង​ទាមទារ​យុត្តិធម៌

ដោយ មួង​ ណារ៉េត
2019-05-18
អ៊ីម៉ែល
មតិ
Share
បោះពុម្ព
រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាមេរិកលោក ម៉ៃឃ៍ ប៉ុមប៉េអូ (Mike Pompeo) ថ្លែងទៅអ្នកសារព័ត៌មាន ប្រកាសរបាយការណ៍សិទ្ធិមនុស្សលើកទី ៤៣ នៃប្រទេសជិត ២០០ នៅក្រសួងការបរទេស នៅថ្ងៃទី ១៣ ខែ មីនា ឆ្នាំ ២០១៩
រដ្ឋមន្រ្តីការបរទេសអាមេរិកលោក ម៉ៃឃ៍ ប៉ុមប៉េអូ (Mike Pompeo) ថ្លែងទៅអ្នកសារព័ត៌មាន ប្រកាសរបាយការណ៍សិទ្ធិមនុស្សលើកទី ៤៣ នៃប្រទេសជិត ២០០ នៅក្រសួងការបរទេស នៅថ្ងៃទី ១៣ ខែ មីនា ឆ្នាំ ២០១៩
Screenshot from the US State Department Website

រដ្ឋាភិបាល​សហរដ្ឋអាមេរិក តាមរយៈ​ក្រសួងការបរទេស​របស់​ខ្លួន ចេញ​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍ ថ្កោលទោស​ចំពោះ​ការ​ស្លាប់​របស់​សកម្មជន​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ លោក ទិត្យ រ៉ន ហើយ​ទាមទារ​ឱ្យ​របប​លោក ហ៊ុន សែន ចាត់ការ​យុត្តិធម៌ និង​តម្លាភាព​ជូន​ជនរងគ្រោះ ក្នុង​ករណី​ស្លាប់​នេះ​។ ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត សហរដ្ឋអាមេរិក ក៏​ទាមទារ​ឱ្យ​របប​លោក ហ៊ុន សែន បញ្ឈប់​រាល់​ទម្រង់​នៃ​ការ​ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ​មក​លើ​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​។ ប៉ុន្តែ មន្ត្រី​របប​លោក ហ៊ុន សែន វិញ ថា​អ្នក​ទទៃ កុំ​ចេះ​ឈឺឆ្អាល​រឿង​ខ្មែរ កម្ពុជា​ជា​រដ្ឋ​អធិបតេយ្យ និង​ឯករាជ្យ មិន​ចំណុះ​តាម​ការ​ចង់​បាន​របស់​រដ្ឋ​បរទេស​ណា​ឡើយ។

នៅ​ក្នុង​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍ កាលពី​ថ្ងៃទី១៧ ខែ​ឧសភា នេះ ក្រសួងការបរទេស​អាមេរិក សម្ដែង​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​យ៉ាង​ខ្លាំង ដែល​សកម្មជន​គណបក្ស​ប្រឆាំង​លោក ទិត្យ រ៉ន ស្លាប់​នៅ​ក្នុង​ពន្ធនាគារ​។ សហរដ្ឋអាមេរិក អំពាវនាវ​ឱ្យ​របប​លោក ហ៊ុន សែន ចាត់ការ​ស៊ើបអង្កេត​ដោយ​ឯករាជ្យ និង ជា​បន្ទាន់​មួយ ដើម្បី​រក​ឱ្យ​ឃើញ​មូលហេតុ​ពិត​នៅ​ពីក្រោយ​ការ​ចាប់​ខ្លួន និង​ការ​ស្លាប់​របស់​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​រូប​នេះ។

ឆ្លើយតប​ទៅ​នឹង​ជំហរ​រដ្ឋាភិបាល​សហរដ្ឋ​អាមេរិក មន្ត្រី​នាំ​ពាក្យ​របប​លោក ហ៊ុន សែន គឺ​លោក ផៃ ស៊ីផាន ថា អាជ្ញាធរ​របប​នេះ ចេះ​ចាត់ចែង​រឿង​នេះ​ហើយ មិន​ចាំបាច់​សហរដ្ឋអាមេរិក ឬ​ប្រទេស​ដទៃ​ណាមួយ មក​លូកដៃ ឬ​គិតគូរ​រឿង​នេះ​ជំនួស​ម្ចាស់​ប្រទេស​នោះ​ទេ។ លោក​អះអាង​ថា រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា កំពុង​តាមដាន​រឿង​យ៉ាង​យកចិត្តទុកដាក់​បំផុត។ លោក​បន្ត​ថា ព្រះរាជអាជ្ញា ដែល​កាន់​រឿង​ក្តី នេះ​កំពុង​ស៊ើបអង្កេត ហើយ​នឹង​បង្ហាញ​លទ្ធផល​តាមដាន​នេះ«នៅ​ពេល​ដែល​បុគ្គល​ណាមួយ ដែល​ស្លាប់​នៅ​ក្នុង​ពន្ធនាគារ យើង​ចាំ​អារម្មណ៍​ខ្ពស់​ណាស់ ថា​តើ​វា​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ទារុណកម្ម ឬ​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​អ្វី។ ត្រូវ​តែ​មាន​លទ្ធផល​ប្រកាស​ តាមរយៈ​​ក្រសួង​យុត្តិធម៌​នេះ​ឯង។ មិន​ចាំបាច់​មាន​រដ្ឋាភិបាល​ណា ឬ​អង្គការ​ណា​មក​ប្រដៅ​ឱ្យ​យើង​​ធ្វើ​ទេ។ ជា​យន្តការ​ យើង​ត្រូវ​តែ​ធ្វើ​ដូច្នេះ​ជាចាំបាច់ »។

លោក ទិត្យ រ៉ន ស្លាប់​ក្នុង​ពន្ធនាគារ នៅ​ខេត្ត​កំពង់ចាម កាលពី​ខែមេសា ដែល​សង្ស័យ​ថា ស្លាប់​ដោយសារ​អំពើ​ទារុណកម្ម ក្នុង​ពេល​ជាប់ឃុំ ព្រោះ​សាកសព​របស់​លោក មាន​ស្នាម​ជាំ​ខ្មៅ និង​របួស​ខ្លាំង​នៅ​លើ​រង្វង់​ភ្នែក និង​ចិញ្ចើម​ខាង​ស្ដាំ។ ភ្លាមៗ​នោះ មន្ត្រី​តុលាការ​ខេត្ត​កំពង់ចាម ច្រានចោល​ការសង្ស័យ​នេះ ដោយ​អះអាង​ថា តាម​ការស៊ើបអង្កេត គឺ​ជនរងគ្រោះ ស្លាប់​ដោយសារ​ដួល​ខ្លួនឯង។

ទោះជា​យ៉ាង​នេះ​ក្ដី មន្ត្រី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល មិន​ជឿ​លើ​ការ​អះអាង​នេះ​ទេ និង​ទាមទារ​ឱ្យ​មានការ​ស៊ើបអង្កេត​ឯករាជ្យ​មួយ ទើប​សាធារណជន​អស់​មន្ទិល និង​ដើម្បី​រក​យុត្តិធម៌​ជូន​ជនរងគ្រោះ។ នាយក​រង​ទទួលបន្ទុក​ផ្នែក​ឃ្លាំមើល​សិទ្ធិមនុស្ស នៃ​អង្គការ​លីកាដូ លោក អំ សំអាត លើកឡើង​ថា ការស៊ើបអង្កេត ដែល​អាច​គួរ​ឱ្យ​ជឿ​ទុក​ចិត្ត​បាន គឺ​ទាល់តែ​មានការ​ចូលរួម​ពី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល និង ស្ថាប័ន​ឯករាជ្យ​ឯទៀត បើ​មិន​ដូច្នេះ​ទេ ការស៊ើបអង្កេត​ណាមួយ ដែល​មានតែ​ភាគី​រដ្ឋាភិបាល គឺ​មិន​ខុស​ពី​ការស៊ើបអង្កេត​ករណី​ឃាតកម្ម មុនៗ​នោះ​ដែរ«ទម្លាប់​កន្លង​មក យើ​ង​ឃើញ​មាន​ករណី​ជាច្រើន​ហើយ ដែល​រដ្ឋាភិបាល​ បាន​អះអាង​ថា​ ខ្លួន​បាន​បង្កើត​គណៈកម្មការ​ស៊ើបអង្កេត ដូចជា​ករណី​ធំៗ ឃាតកម្ម​លើ​លោក ជា វិជ្ជា លោក​បណ្ឌិត​ កែម ឡី លោក ឈុត វុទ្ធី និង ឃាតកម្ម​លើ​តារា​ចម្រៀង និង អ្នក​ការពារ​សង្គម​ផ្សេងៗ​ទៀត យើង​ឃើញ​ថា រដ្ឋាភិបាល​អះអាង​ថា​ បាន​បង្កើត​គណៈកម្មាធិការ​ ដើម្បី​ស៊ើបអង្កេត។ ប៉ុន្តែ យើង​ឃើញ​ហើយ លទ្ធផល​នៃ​ការស៊ើបអង្កេត​ទាំងអស់​នោះ គឺ​មិន​មាន​ការ​ផ្ដល់​យុត្តិធម៌​ទេ ហើយ​ក្រុម​គ្រួសារ​ហ្នឹង​ រង់​ចាំ​យុត្តិធម៌​ហ្នឹង ហាក់​បី​ដូចជា​ឆ្ងាយ​នៅ​ជើង​មេឃ»

លោក អំ សំអាត បន្ថែម​​​​ថា មានតែ​ការស៊ើបអង្កេត ដោយ​ឯករាជ្យ និង​តម្លាភាព ដែល​អាច​ជឿជាក់​បានតែ​ប៉ុណ្ណោះ ទើប​អាច​ស្ដារ​មុខមាត់ និង​សុចរិត​ភាព​របស់​ស្ថាប័ន​ពាក់ព័ន្ធ​របស់​រដ្ឋាភិបាល និង ជួយ​ពង្រឹង​ផ្នែក​យុត្តិធម៌​ព្រហ្មទណ្ឌ​ផង។

បន្ថែម​ទៅលើ​សារ​អំពាវនាវ​ឱ្យ​ស៊ើបអង្កេត​រឿង​លោក ទិត្យ រ៉ន នេះ ក្រសួងការបរទេស​អាមេរិក ក៏បាន​សម្ដែង​ក្តី​បារម្ភ​ផង​ដែរ ចំពោះ​ការ​ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ​លើ​មន្ត្រី​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ នៅ​មូលដ្ឋាន ដែល​របប​លោក ហ៊ុន សែន បាន​កោះហៅ​ជា​បន្ត​បន្ទាប់ កើន​ឡើង​ដល់ ៧០​នាក់​ហើយ គិត​មក​ត្រឹម​ថ្ងៃទី​១៧ ខែ​ឧសភា។

សហរដ្ឋអាមេរិក ស្នើ​ឱ្យ​របប​លោក ហ៊ុន សែន បញ្ឈប់​ការ​រឹតត្បិត​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ផ្នែក​នយោបាយ លើ​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង​ទាំងអស់ និង​អ្នក​ហ៊ាន​រិះគន់​របប​នេះ​ផ្សេងទៀត និង​ត្រូវ​ដោះលែង​អ្នកទោស​មនសិការ ដែល​របប​នេះ​ចាប់ចង និង​ឃុំខ្លួន​តាម​អំពើ​ចិត្ត ឬ​ដោយ​មិន​ត្រូវ​តាម​នីតិវិធី​ច្បាប់ ក្នុង​នោះ​មាន​ទាំង​ប្រធាន​គណបក្ស​ប្រឆាំង​លោក កឹម សុខា ផង។

ជុំវិញ​រឿង​នេះ លោក ផៃ ស៊ីផាន អះអាង​ថា ចំណាត់ការ​ទាំងឡាយ​របស់​អាជ្ញាធរ​កម្ពុជា គឺ​ស្របតាម​នីតិវិធី​ច្បាប់ និង​ស្នើ​ឱ្យ​អាមេរិក​ដក​ដៃ​ចេញពី​រឿង​នេះ ដើម្បី​កុំ​ឱ្យ​លោក កឹម សុខា កាន់តែ​ផុងខ្លួន​ជ្រៅ​ថែមទៀត ព្រោះ​លោក​អះអាង​ថា បទ​ចោទ​ពី​រឿង​ក្បត់ជាតិ​នោះ មាន​ជាប់​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​សហរដ្ឋអាមេរិក​ផង​ដែរ«ចំពោះ​ខ្ញុំ​ផ្ទាល់ ខ្ញុំ​សុំ​ឱ្យ​បរទេស​ទាំងអស់​ដក​ដៃ​ចេញ កុំ​ឱ្យ​ដាក់​សម្ពាធ​បន្ថែម ព្រោះ​រឹត​តែ​បង្កើត​ករណី​សង្ស័យ​បន្ថែម​លើ​ កឹម សុខា ដែល​ជា​បុគ្គល​ ទទួល​បន្ទុក​នៃ​ការ​សង្ស័យ​ពី​តុលាការ​ស្រាប់​ទៅ​ហើយ​នោះ»

លោក អំ សំអាត មិន​ភ្ញាក់​ផ្អើល​នឹង​ជំហរ​របស់​អ្នកនាំពាក្យ​រដ្ឋាភិបាល​ទេ ព្រោះ​លោក​ថា​ជា​ធម្មតា​មន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល តែងតែ​ថ្លែង​ការពារ​រដ្ឋាភិបាល។ ប៉ុន្តែ​លោក​បន្ត​ថា អ្វី​ដែល​ជា​បញ្ហា​ជាក់ស្ដែង គឺ​មិន​ដូច​ការ​អះអាង​របស់​មន្រ្តី​ទាំងនោះ នោះ​ទេ ព្រោះ​សហគមន៍​អន្តរជាតិ ក៏​មើល​ឃើញ​នូវ​ការ​ធ្វើ​ទុក្ខបុកម្នេញ​យ៉ាង​ធ្ងន់ធ្ងរ​​លើ​សំឡេង​ប្រឆាំង។​ ចំណាត់ការ​លើ​មន្រ្តី​បក្ស​ប្រឆាំង គឺ​ជា​រឿង​នយោបាយ ដើម្បី​ធ្វើ​ទុក្ខបុកម្នេញ​បក្ស​ប្រឆាំង ច្រើនជាង​ការ​អនុវត្ត​នីតិរដ្ឋ​ពិត​ប្រាកដ។ លោក​លើក​ឡើង​អំពី​ចំណាត់ការ​របស់​សហភាព​អឺរ៉ុប ក្នុង​ការ​ផ្ដើម​នីតិវិធី​ព្យួរ​ការ​អនុគ្រោះ​ពន្ធ EBA ក៏​ដោយ​សារ​តែ​ការ​រំលោភ​សិទ្ធិ​មនុស្ស និង​បំផ្លាញ​ប្រជាធិបតេយ្យ​នេះ​ឯង។ សហភាព​អឺរ៉ុប ក៏​ទាមទារ​ឱ្យ​ដោះលែង​លោក កឹម សុខា នេះ​ដែរ ៖ «សារ​របស់​សហរដ្ឋអាមេរិក ក៏​មិន​ខុស​គ្នា​ដែរ។ អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ ក៏​ផ្ដល់​ជា​អនុសាសន៍​ដូច​គ្នា​ដែរ ថា​ត្រូវ​ដោះលែង​លោក កឹម សុខា។ ដូច្នេះ​យើង​គិត​ថា កម្ពុជា​គួរ​តែ​ពិចារណា​លើ​បញ្ហា​ទាំងអស់​នោះ ព្រោះ​យើង​ដឹង​ហើយ​ថា​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​របស់​កម្ពុជា ដែល​លើកឡើង​នោះ គឺ​ជា​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់ ប៉ុន្តែ សហគមន៍​អន្តរជាតិ​គេ​មើល​មក​ ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​ហាក់​ដូច​ជា​មិន​សូវ​ស្រប​ទៅ​តាម​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ និង​បទដ្ឋាន​អន្តរជាតិ ជាពិសេស​វា​ធ្វើ​ឱ្យ​ដំណើរការ​ប្រជាធិបតេយ្យ​ធាក់​ថយក្រោយ»

ជាចុងក្រោយ នៅ​ក្នុង​សេចក្ដី​ថ្លែងការណ៍​ដដែល សហរដ្ឋ​អាមេរិក ស្នើឱ្យ​របបលោក ហ៊ុន សែន ស្តារ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​ឡើង​វិញ ដោយ​ធ្វើ​យ៉ាង​ណា​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​មាន​របបប្រជាធិបតេយ្យ​សេរីពហុបក្ស ពិត​ប្រាកដ និង​ត្រូវ​ពិនិត្យ​ច្បាប់ និង​ការ​អនុវត្ត​របស់​ខ្លួន ឱ្យ​ស្របតាម​កាតព្វកិច្ចរបស់​កម្ពុជា ក្នុងការ​​គោរពសិទ្ធិមនុស្ស ដូច​មាន​ចែង​ក្នុង​ច្បាប់​អន្តរជាតិ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)
Share
គេហទំព័រ​ទាំងមូល