អ្នកជំនាញ​លើកឡើង​ថា កម្ពុជា​គួរ​បង្ហាញ​ជំហរ​ឲ្យ​អាមេរិក​ជឿជាក់​ទៅលើ​តួនាទី​ជា​ប្រធាន​អាស៊ាន​​នៅ​​ឆ្នាំក្រោយ​

ដោយ មាន ឫទ្ធិ
2021-05-23
Share
អ្នកជំនាញ​លើកឡើង​ថា កម្ពុជា​គួរ​បង្ហាញ​ជំហរ​ឲ្យ​អាមេរិក​ជឿជាក់​ទៅលើ​តួនាទី​ជា​ប្រធាន​អាស៊ាន​​នៅ​​ឆ្នាំក្រោយ​ (ឆ្វេង) លោក ប៉ាទ្រីក ម័រហ្វី (Patrick Murphy) ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​អាមេរិក​ប្រចាំ​កម្ពុជា និងលោក ប្រាក់ សុខុន ប្រមុខ​ការទូត​កម្ពុជា នៅឯក្រសួងការបរទេស កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២១។ពីថ្ងៃទី
រូប៖ ហ្វេសប៊ុកក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា

អ្នកជំនាញ​វិទ្យាសាស្ត្រ​នយោបាយ និង​កិច្ចការ​អន្តរជាតិលោក ឯម សុវណ្ណារ៉ា មើលឃើញ​ថា សហរដ្ឋអាមេរិក​ចង់ឃើញ​តំបន់​អាស៊ាន​មួយ​ដែល​ស្វាគមន៍​ប្រទេស​លោក​ខាងលិច និង​លោកខាងកើត​ ឲ្យ​អាច​ប្រកួតប្រជែង​គ្នា​បាន​ដោយ​ស្មើភាព។ ក្នុងន័យ​នេះ លោក​ថា សហរដ្ឋអាមេរិក នឹង​លើកឡើង​នូវ​យន្តការ​នៃ​ការអនុវត្ត​​ច្បាប់​ក្នុង​បរិបទ​ពហុភាគីនិយម៖ «ខ្ញុំ​គិតថា កម្ពុជា​គួរតែ​ស្វាគមន៍​នូវ​យន្តការ​នៃ​ការអនុវត្ត​ច្បាប់​អន្តរជាតិ​ដែល​មាន​កន្លងមក។ វា​អត់មាន​អី​ជា​គោល​ការណ៍​​ខុស​ទេ ពីព្រោះ​កន្លងមក​កម្ពុជា​ប្រកាន់​យក​ជា​យូរមកហើយ។ គ្រាន់តែ​កម្ពុជា​សម្តែង​នូវ​ឥរិយាបថ​មួយ ដែល​មាន​សុទ្ធចិត្ត​ឲ្យ​លោកខាងលិច​ជឿជាក់​ទៅ​លើ​​ជំហរ​ឬក៏​តួនាទី​របស់​កម្ពុជា​នៅពេលដែល​កម្ពុជា​ដើរតួនាទី​ជា​ប្រធាន​អាស៊ាន​នៅឆ្នាំ​ក្រោយ​នេះ វា​មាន​អត្ថប្រយោជន៍​ច្រើន។ អញ្ចឹង កិច្ចប្រជុំ​រវាង​អាមេរិក​ជាមួយ​អាស៊ាន​នៅ​ថ្ងៃទី២៥​នេះ វា​ជា​យន្តការ​មួយ​ល្អដែរ​សម្រាប់​នយោបាយ​ការបរទេស​កម្ពុជា​នៅ​អនាគតកាល»

លោក ឯម សុវណ្ណារ៉ា បន្ត​ថា យន្តការ​នៃ​ការអនុវត្ត​ច្បាប់​ពហុភាគីនិយម​នេះ ជា​ពិសេស​ច្បាប់​សមុទ្រ​អន្តរជាតិឆ្នាំ១៩៨២ អាច​ប៉ះពាល់​ទៅដល់​យុទ្ធសាស្ត្រ​ពង្រីក​ឥទ្ធិពល​របស់​ចិន​តាមរយៈ​គម្រោង​ខ្សែក្រវ៉ាត់ និង​ផ្លូវ (BRI) នៅ​ក្នុង​តំបន់ ទាំងក្នុង​សមុទ្រ​ចិនខាងត្បូង ទាំង​សមុទ្រចិន​ខាងកើត​នៅ​ជប៉ុន (Japan) ដែល​កម្ពុជា​ប្រកាន់​យក​ជំហរ​គាំទ្រ​ចិន។ លោក​ពន្យល់​ថា ការប្រកាន់​ជំហរ​ផ្អៀង​ទៅរក​ចិន​ខ្លាំង​នេះ ធ្វើ​ឲ្យ​កម្ពុជា​ត្រូវ​ប្រឈម​ជាមួយ​នឹង​គោលនយោបាយ​ការបរទេស​របស់​​សហរដ្ឋអាមេរិក​នៅ​ក្នុង​​តំបន់​​អាស៊ាន និង​ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក​ជារួម។

USA_vs_Cambodia_19_05_2021.jpg
ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​អាមេរិក​ប្រចាំ​កម្ពុជា លោក ប៉ាទ្រីក ម័រហ្វី (Patrick Murphy) ជួបជាមួយលោក ប្រាក់ សុខុន រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសកម្ពុជា កាលពីថ្ងៃទី១៩ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២១។

ក្រសួង​ការបរទេស ប្រកាស​កាលពី​ថ្ងៃទី២២ ខែឧសភាថា ប្រមុខ​ការទូត​កម្ពុជាលោក ប្រាក់ សុខុន នឹង​ចូលរួម​ក្នុង​កិច្ចប្រជុំ​ពិសេស​រដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​អាស៊ាន-អាមេរិក ដែល​នឹង​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​តាម​ប្រព័ន្ធ​វីដេអូ នៅ​ថ្ងៃទី២៥ ខែឧសភា។ ក្រសួង​ការបរទេស​បញ្ជាក់​ថា ក្នុង​កិច្ចប្រជុំ​នោះ រដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​អាស៊ាន និង​រដ្ឋមន្ត្រី​ការ​បរទេស​អាមេរិកលោក អេនថូនី ប៊្លីនខេន នឹង​ពិភាក្សា​គ្នា​អំពី​វិធីសាស្ត្រ​នានា​ដើម្បី​លើក​កម្ពស់​បន្ថែមទៀត​នូវ​កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ និង​ទំនាក់ទំនង​ជា​ដៃ​គូ​​រ​វាង​​អាស៊ាន និង​សហរដ្ឋអាមេរិក ជាពិសេស​ក្នុងការ​ដោះស្រាយ​វិបត្តិ​សុខុមាលភាព​សាកល​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន និង​ផ្លាស់ប្តូរ​យោបល់​គ្នា​អំពី​បញ្ហា​តំបន់ និង​អន្តរជាតិ ដែល​ជា​ចំណាប់​អារម្មណ៍​រួម។ ក្រសួង​ការបរទេស​លើកឡើង​ថា កិច្ចប្រជុំ​ពិសេស​នេះ ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​ពី​ឆន្ទៈ​នយោបាយ និង​ការប្តេជ្ញា​ជំរុញ​ភាពជាដៃគូ​យុទ្ធសាស្ត្រ​អាស៊ាន-អាមេរិក សម្រាប់​កិច្ចសហប្រតិបត្តិការ​យូរអង្វែង ដើម្បី​សន្តិភាព ស្ថិរភាព សន្តិសុខ និង​ការអភិវឌ្ឍ​សេដ្ឋកិច្ច​សង្គម​ទាំងនៅក្នុង និង​ក្រៅ​តំបន់។

លោក ឯម សុវណ្ណារ៉ា ផ្តល់​អនុសាសន៍​ថា កម្ពុជា​ក៏​គួរ​ឆ្លៀត​យក​ឱកាស​ពី​កិច្ចប្រជុំ​ពិសេស​នេះ ជម្រះចោល​នូវ​ការចោទប្រកាន់​នានា​ទៅលើ​សហរដ្ឋអាមេរិក​នាពេល​កន្លងមក ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ការលើកស្ទួយ​ប្រជាធិបតេយ្យ និង​បញ្ហា​សិទ្ធិ​មនុស្ស រួមទាំង​ករណី​ប្រធាន​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិលោក កឹម សុខា ផង ដើម្បី​ស្តា​ទំនុកចិត្ត និង​​ទំនាក់ទំនង​ទ្វេភាគី​រវាង​ប្រទេស​ទាំងពីរ​ឡើងវិញ៖ «អ្វីដែល​ការចោទ​ប្រកាន់ អ្វី​ដែល​មន្ទិលសង្ស័យ​ទៅលើ​យន្តការ​នៃ​ការយល់​ច្រឡំ​គ្នា​ពាក់ព័ន្ធនឹង​ចរន្ត​លើកស្ទួយ​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ ពាក់ព័ន្ធទៅនឹង​ការចោទប្រកាន់​បទចោទ​លោក កឹម សុខា ជាមួយ​នឹង​សហរដ្ឋអាមេរិក​ហ្នុង គួរតែ​បង្ហាញ​ឲ្យ​ច្បាស់ដែរ បើ​មិន​ដូច្នោះទេ ទំនាក់ទំនង​កម្ពុជា​និង​សហរដ្ឋអាមេរិក ពុំមាន​អំណោយផល​ល្អ ឬ​លែង​មាន​ភាពសង្ស័យ​ វានៅតែ​សង្ស័យ​គ្នា ហើយ​នៅតែ​គិតថា ជា​អរិយភាព​នឹង​គ្នា។ អញ្ចឹង ទំនាក់ទំនង​វាមិន​អាច​ដំណើរការ​ទៅល្អទេ»

កន្លងទៅ កាលពី​ថ្ងៃទី១២ ខែឧសភា ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​អាមេរិក​ប្រចាំ​កម្ពុជាលោក ប៉ាទ្រីក ម័រហ្វី (Patrick Murphy) បាន​សរសេរ​បទអត្ថាធិប្បាយ​មួយ​ចុះផ្សាយ​នៅលើ​គេហទំព័រ​របស់​មជ្ឈមណ្ឌល​ស្រាវជ្រាវ​គោលនយោបាយ​អាមេរិក ស្ទីមសុន សេនធឺ (Stimson Center) ជុំវិញ​ឱកាស​របស់​កម្ពុជា​ដែល​ធ្វើ​ជា​ប្រធាន​ប្តូរវេន​អាស៊ាន​​នៅ​ឆ្នាំ២០២២ ខាងមុខ។ លោក​សរសេរថា កម្ពុជា​នឹង​មាន​ឱកាស​កំណត់​នូវ​កិច្ចការទូត​សំខាន់ៗ​ប្រចាំ​តំបន់ និង​លើកកម្ពស់​ឲ្យ​មាន​នូវ​កិច្ចសន្ទនា​ប្រកបដោយ​អត្ថន័យ​ជុំវិញ​បញ្ហា​ជាច្រើន ដូចជា​បញ្ហា​កូរ៉េខាងជើង​បន្ត​កម្មវិធី​មីស៊ីល​ឆ្លងទ្វីប និង​នុយក្លេអ៊ែរ​ដោយ​ខុសច្បាប់ បញ្ហា​ទាមទារ​យក​ប្រជុំកោះ​នៅ​សមុទ្រ​ចិន​ខាងត្បូង​ពី​សំណាក់​ប្រទេសចិន​ដោយ​ខុសច្បាប់ និង​ការគំរាមកំហែង​របស់​ប្រទេសនេះ​មកលើ​រដ្ឋសមាជិក​អាស៊ាន​ដទៃទៀត​ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ជម្លោះ​ដណ្តើម​ប្រជុំ​កោះ​នៅ​សមុទ្រ​ចិន​ខាងត្បូង​នេះ ព្រម​ទាំង​បញ្ហា​រដ្ឋប្រហារ និង​ការបង្ក្រាប​ដោយ​ហិង្សា​នៅ​ប្រទេសភូមា (Burma) ជាដើម។ លោក ប៉ាទ្រីក ម័រហ្វី គូសបញ្ជាក់​ថា កម្ពុជា​ក៏មាន​តួនាទី​ធ្វើឲ្យ​ប្រសើរឡើង​នូវ​​ដំណើរវិវត្តន៍​ក្នុង​វិស័យ​ចម្បងៗ​ជា​ប្រយោជន៍​ទាំងសងខាង​ក្នុង​ចំណោម​ប្រជាជាតិ​នៅ​តំបន់​ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក ដែល​ក្នុងនោះ​រួមមាន​ការស្តា​សេដ្ឋកិច្ចឡើងវិញ​ពី​វិបត្តិ​ជំងឺរាតត្បាត​សាកល​កូវីដ១៩ ការចាត់វិធានការ​ដោះស្រាយ​វិបត្តិ​​នៃ​ការប្រែប្រួល​អាកាសធាតុ និង​ការពិចារណា​សមាជិកភាព​របស់​ប្រទេស​ទីម័រខាងកើត (Timor-Leste) ចូលក្នុង​សមាគម​អាស៊ាន ជាដើម។

USA_Antony J. Blinken_07_05_2021.jpg
លោក Antony J. Blinken រដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសអាមេរិក ថ្លែងនៅចំពោះមុខក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិស្តីពីសណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោកកាលពីថ្ងៃទី៧ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២១។ (រូប៖ State Dept)

ស្របពេល​ដែល​មាន​កិច្ចប្រជុំ​ពិសេស​រដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​អាស៊ាន-សហរដ្ឋអាមេរិក​នេះ អនុរដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​អាមេរិកអ្នកស្រី វិនឌី ហ្សឺរម៉ាន (Wendy R. Sherman) ក៏គ្រោង​នឹង​ធ្វើ​ទស្សនកិច្ច​ដោយ​ផ្ទាល់​ទៅ​តំបន់​អឺរ៉ុប និង​អាស៊ី ក្នុងនោះ​ក៏​រួមមាន​ទាំង​កម្ពុជា ថៃ (Thailand) និង​ឥណ្ឌូនេស៊ី (Indonesia) ផង នៅ​រវាង​ថ្ងៃទី២៥ ខែឧសភា ដល់​ថ្ងៃទី៤ ខែមិថុនា។ ក្រសួងការបរទេស​អាមេរិក កាលពី​ថ្ងៃទី២១ ខែឧសភា ឲ្យ​ដឹងថា ក្នុង​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​របស់​អ្នកស្រី​មកកាន់​តំបន់​អាស៊ីអាគ្នេយ៍ អ្នកស្រី​នឹង​គូសបញ្ជាក់​ឡើងវិញ​អំពី​ការប្តេជ្ញាចិត្ត​របស់​សហរដ្ឋអាមេរិក​មកលើ​តំបន់​អាស៊ាន និង​លើកឡើង​ពី​បញ្ហា​ជាច្រើន​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ទំនាក់ទំនង​ទ្វេភាគី និង​ក្នុងតំបន់ ក្នុងនោះ​ក៏​រួម​មាន​ទាំងកិច្ចខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​នានា​ដើម្បី​ជំរុញ​ឲ្យ​ក្រុមមេដឹកនាំ​យោធា​ភូមា បញ្ឈប់​ការប្រើ​អំពើហិង្សា និង​ងាក​មក​ស្តារ​ប្រជាធិបតេយ្យ​ឡើងវិញ ព្រមទាំង​បញ្ហានៅ​​តំបន់មេគង្គ​ផង។ ក្រសួង​ការបរទេស​អាមេរិក​ពុំបាន​បញ្ជាក់​លម្អិត​ពី​បញ្ហា​នានា​ដែល​អនុរដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​អាមេរិក​រូបនេះ គ្រោងនឹង​លើកឡើង​ក្នុង​ជំនួប​ជាមួយ​នឹង​ក្រុមមេដឹកនាំ​កម្ពុជា​នៅឡើយទេ ដោយគ្រាន់​តែបញ្ជាក់​ថា អ្នកស្រី​នឹង​បើក​ឲ្យ​មាន​កិច្ចប្រជុំ​មួយចំនួន។

ក្រៅពី​កិច្ចប្រជុំ​ពិសេស​រដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​អាស៊ាន-សហរដ្ឋអាមេរិក​នេះ អាស៊ាន និង​សហរដ្ឋអាមេរិក ក៏​គ្រោង​នឹង​រៀបចំ​កិច្ចប្រជុំ​ថ្នាក់​រដ្ឋមន្ត្រី​អាស៊ាន និង​សហរដ្ឋអាមេរិក និង​កិច្ចប្រជុំ​កំពូល​អាស៊ាន-សហរដ្ឋអាមេរិក លើកទី៩ នៅ​ខែសីហា និង​ខែតុលា ខាងមុខនេះ ផងដែរ៕

កំណត់​ចំណាំ​ចំពោះ​អ្នក​បញ្ចូល​មតិ​នៅ​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ៖ ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។

ព័ត៌មាន (0)

មើល​មតិ​ទាំង​អស់.

បញ្ចេញ​មតិយោបល់៖

បញ្ចូលមតិរបស់អ្នកដោយបំពេញទម្រង់ខាងក្រោមជាអក្សរសុទ្ធ។ មតិនឹងត្រូវសម្រេចដោយអ្នកសម្របសម្រួល និងអាចពិនិត្យកែប្រែឲ្យស្របតាម លក្ខខណ្ឌនៃការប្រើប្រាស់ របស់វិទ្យុអាស៊ីសេរី។ មតិនឹងមិនអាចមើលឃើញភ្លាមៗទេ។ វិទ្យុអាស៊ីសេរី មិនទទួលខុសត្រូវចំពោះខ្លឹមសារនៃមតិដែលបានចុះផ្សាយឡើយ។ សូមគោរពមតិរបស់អ្នកដទៃ ហើយប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការពិត។

គេហទំព័រ​ទាំងមូល